فرارو- مهلت قانونی ثبت نام برای نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری به پایان رسید و در این پنج روز بسیاری از چهرههای جناحی و مستقل به میدان رقابتها پای گذاشتند. بررسیها نشان میدهد که ۳۵ چهره شناخته شده از میان اصولگرایان، اصلاح طلبان، میانه روها، مستقلین و نظامیها طی روزهای گذشته وارد صحنه شدند. اما با این اوصاف کاندیدهای که رقابت اصلی را شکل میدهند پس از بررسی شورای نگهبان مشخص خواهند شد.
به گزارش فرارو، در پنج روز مهلت ثبت نام کاندیدهای انتخابات ریاست جمهوری، ابراهیم رئیسی، علیرضا زاکانی، امیرحسین قاضی زاده هاشمی، عزت الله ضرغامی، محسن رضایی و سعید جلیلی از اردوگاه اصولگرایان و اسحاق جهانگیری، مسعود پزشکیان، مصطفی تاج زاده، عباس آخوندی، مصطفی کواکبیان، محمد شریعتمداری، محمود صادقی، محسن هاشمی، زهرا شجاعی، محسن رهامی و رسول منتجب نیا نیز از جبهه اصلاحات وارد صحنه انتخابات شدند.
در این میان علی لاریجانی و علی مطهری نیز به عنوان چهرههای شناخته شده میانه رو ثبت نام کردند.
محمود احمدی نژاد، محسن مهرعلیزاده، ابوالحسن فیروزآبادی، صادق خلیلیان، مسعود زریبافان، عبدالناصر همتی، شمس الدین حسینی و حسن سبحانی نیز مستقل وارد عرصه انتخابات ریاست جمهوری شدند.
البته علاوه بر چهرههای سیاسی، حسین دهقان، سعید محمد، محمدحسن نامی، رستم قاسمی و علیرضا افشار ۵ نظامی شناخته شده نیز به ستاد انتخابات رفتند تا برای رقابت ۲۸ خرداد اعلام حضور کنند.
اما نکته اینجا است که در روز ۶ خرداد با اعلام اسامی نهایی تایید صلاحیت شدهها از سوی شورای نگهبان احتمالا تعداد انگشت شماری به میدان مسابقه پای خواهند گذاشت.
رقبای اصلی انتخابات؛ رئیسی، جهانگیری و لاریجانی؟
گرچه تا اعلام اسامی نهایی تایید صلاحیت شدهها و پایان مناظرات تلویزیونی ممکن است فضای رقابتی میان کاندیدها تغییر کند، اما بیشتر تحلیلگران سیاسی بر این عقیده اند که رقابت اصلی میان مثلث جهانگیری، لاریجانی و رئیسی شکل خواهد گرفت. در این رابطه روزنامه سازندگی در تیتر یک روز یکشنبه ۲۶ اردیبهشت ماه، رئیسی، جهانگیری و لاریجانی را به عنوان مثلث ۱۴۰۰ معرفی کرده است.
محمدعطریانفر، معاون سیاسی دولت سازندگی و عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران نیز در این رابطه به فرارو میگوید: در دو سویه میدان انتخابات موجود یک سمت آقای جهانگیری و در سمت دیگر آقای رئیسی حضور دارد. اما آقای لاریجانی نقش میانی را دارد؛ بنابراین فکر میکنم که رقابت اصلی میان این سه نفر است.
به اعتقاد او، در این رقابت سه گانه انتخابات از تک مرحلهای به دو مرحلهای هدایت خواهد شد. او میگوید که با توجه به گفتمان برتری که این دو [لاریجانی و جهانگیری]دارند، در این رقابتها آن کسی که صحنه را واگذار میکند، به احتمال زیاد آقای رئیسی خواهد بود.
در این میان، محمد مهاجری فعال سیاسی- رسانهای نزدیک به دولت نیز با عطریانفر هم نظر است. او دراین رابطه گفته که «سه گانه لاریجانی، رئیسی و جهانگیری میتواند در یک ماه آینده منشأ تحولات مهمی باشد. چه بسا که منجر به انتخاباتی دومرحلهای شود که دوتن از این سه تن به مرحله بعد راه پیدا کنند.»
البته برخی ناظران معتقدند که با توجه به اشتراک پایگاه رای لاریجانی و رئیسی، رئیس پیشین مجلس شانسی در رقابتها نخواهد داشت.
این در حالی است که احمد زیدآبادی روزنامه نگار و تحلیلگر مسائل سیاسی خلاف این عقیده را دارد. او بر این عقیده است که پیش بینی شکست لاریجانی درست نیست و از رئیس اسبق مجلس به عنوان پدیده انتخابات ریاست جمهوری پیش رو نام میبرد.
او در این باره به فرارو میگوید: «لاریجانی بخشی از اهداف و ایدههای اصلاح طلبان را در رویکردش گنجانده و با توجه به نزدیکی او با مقامهای اصلی قدرت، احتمالا بتواند رای بخشی از جامعه غیرسیاسی را بگیرد. در آن سو و در چنین شرایطی برای آقای رئیسی نیز به نظر میرسد که تنها آراء ایدئولوژیک جناح اصولگرا باقی بماند.».
اما برخی دیگر از فعالان سیاسی نیز معتقدند که در سه گانه رقابتی پیش رو مسعود پزشکیان، لاریجانی و جهانگیری حضور خواهند داشت. غلامرضا تاجگردون در این رابطه گفته که «انتخابات سه قطبی شود و من یکی از قطبها را هم آقای پزشکیان میدانم که در صورت تایید صلاحیت میتواند تاثیرگذار باشد در صورت تایید صلاحیت آقای جهانگیری و پزشکیان، کنار رفتن یکی به نفع دیگری راحت نیست.»
محمدعطریانفر، معاون سیاسی دولت سازندگی و عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران نیز در این رابطه به فرارو میگوید: در دو سویه میدان انتخابات موجود یک سمت آقای جهانگیری و در سمت دیگر آقای رئیسی حضور دارد. اما آقای لاریجانی نقش میانی را دارد؛ بنابراین فکر میکنم که رقابت اصلی میان این سه نفر است.
به اعتقاد او، در این رقابت سه گانه انتخابات از تک مرحلهای به دو مرحلهای هدایت خواهد شد. او میگوید که با توجه به گفتمان برتری که این دو [لاریجانی و جهانگیری]دارند، در این رقابتها آن کسی که صحنه را واگذار میکند، به احتمال زیاد آقای رئیسی خواهد بود.
در این میان، محمد مهاجری فعال سیاسی- رسانهای نزدیک به دولت نیز با عطریانفر هم نظر است. او دراین رابطه گفته که «سه گانه لاریجانی، رئیسی و جهانگیری میتواند در یک ماه آینده منشأ تحولات مهمی باشد. چه بسا که منجر به انتخاباتی دومرحلهای شود که دوتن از این سه تن به مرحله بعد راه پیدا کنند.»
البته برخی ناظران معتقدند که با توجه به اشتراک پایگاه رای لاریجانی و رئیسی، رئیس پیشین مجلس شانسی در رقابتها نخواهد داشت.
این در حالی است که احمد زیدآبادی روزنامه نگار و تحلیلگر مسائل سیاسی خلاف این عقیده را دارد. او بر این عقیده است که پیش بینی شکست لاریجانی درست نیست و از رئیس اسبق مجلس به عنوان پدیده انتخابات ریاست جمهوری پیش رو نام میبرد.
او در این باره به فرارو میگوید: «لاریجانی بخشی از اهداف و ایدههای اصلاح طلبان را در رویکردش گنجانده و با توجه به نزدیکی او با مقامهای اصلی قدرت، احتمالا بتواند رای بخشی از جامعه غیرسیاسی را بگیرد. در آن سو و در چنین شرایطی برای آقای رئیسی نیز به نظر میرسد که تنها آراء ایدئولوژیک جناح اصولگرا باقی بماند.».
اما برخی دیگر از فعالان سیاسی نیز معتقدند که در سه گانه رقابتی پیش رو مسعود پزشکیان، لاریجانی و جهانگیری حضور خواهند داشت. غلامرضا تاجگردون در این رابطه گفته که «انتخابات سه قطبی شود و من یکی از قطبها را هم آقای پزشکیان میدانم که در صورت تایید صلاحیت میتواند تاثیرگذار باشد در صورت تایید صلاحیت آقای جهانگیری و پزشکیان، کنار رفتن یکی به نفع دیگری راحت نیست.»
«رئیسی- لاریجانی»؛ اقبال اصلاح طلبان مشروط به تایید صلاحیت و مشارکت؟
با وجود اینکه بیشتر تحلیلگران و فعالان سیاسی رقابت پیش رو را از مثلث لاریجانی، رئیسی و جهانگیری سخن به میان میآورند. اما برخی دیگر معتقدند که اصلاح طلبان در صورتی در رقابتهای پیش رو شانس دارند که مشارکت عمومی در انتخابات افزایش یابد. درغیر این صورت پیش بینی میکنند که رقابت اصلی میان دو نماینده جریان اصولگرایی یعنی رئیسی و لاریجانی شکل بگیرد.
قاسم میرزایینیکو، نماینده مجلس دهم در این رابطه به روزنامه اعتماد میگوید: «اصلاحطلبان حضور کمرنگی در انتخابات خواهند داشت و اصولا رغبتی نیز برای حضور ندارند؛ بعید میدانم نامزد حداکثری برای جناح اصلاحطلب وجود داشته باشد؛ بنابراین دوگانه لاریجانی-رییسی در انتخابات پیشرو محتملترین دوگانه است، اما اصلاحطلبان تمام قد پشت لاریجانی قرار نمیگیرند.»
در این میان برخی فعالان و تحلیلگران سیاسی بر این عقیده اند که تایید صلاحیت نامزد، شرایط رقابت انتخاباتی و مشارکت عمومی را مشخص خواهد.
صادق زیباکلام در باره ارتباط تایید صلاحیت برخی از اصلاح طلبان با وضعیت رقابتی و مشارکت عمومی در انتخابات پیش رو، در یادداشتی که در اختیار فرارو قرار گرفته- نوشت: «سه نکته را ازابتداء شروع انتخابات گفته بودم: عدم شرکتم درانتخابات؛ رئیس جمهور آینده از جناح تندرو خواهد بود و بالاخره اینکه اگرجناب رئیسی شرکت کنند، نامزداصلی نظام خواهندبود و رئیس جمهور بعدی.»
او همچنین گفت که تصمیم من مبنی برعدمِ شرکت در انتخابات همچنان برقوت خود باقیست. همچنان معتقدم که بواسطه کم رنگ شدن نقش بخشهای انتخابی نظام دراداره کشور، عملا شرکت درانتخابات بی معنا شده. برخلاف گذشته که بعد از حضرت باریتعالی امیدم به صندوق رای شیکسته پیکسته وزارت کشور میبود، امروز امیدم برای اصلاح وتغییر و تحول بهمان اولی است. این وضعیت بود تا مسئله ثبت نام آقای مصطفی تاج زاده پیش آمد.
این استاد دانشگاه میگوید که پرسشی را درحساب توییتریام مطرح کردم مبنی براینکه اگر به فرض محال صلاحیت ایشان تایید شود، آیا تصمیم عدم شرکت میبایستی همچنان باقی بماند؟ این پرسش درفضای مجازی تعبیر به تغییر درموضعم مبنی برشرکت درانتخابات شد و کامنتهای فراوانی درمحکومیتم نوشته شد.
به گفته زیباکلام، برخی از کامنتها ازاین دست بودند که گیریم تاج زاده ردِصلاحیت نشد وحتّی درانتخابات هم توانست پیروز شود. اوّلین مانعِ او مجلس تندروی یازدهم خواهد بود که به iیچ یک از وزرایش رای اعتماد نخواهد داد؛ تا برسیم به مابقی ارکان نظام که دیوار بتنی بلندی دربرابرش قرارخواهند داد. ریاستِجمهوری اوعملاً به جز چهارسال تنش ودرگیری هیچ حاصل دیگری ببار نخواهدآورد.
قاسم میرزایینیکو، نماینده مجلس دهم در این رابطه به روزنامه اعتماد میگوید: «اصلاحطلبان حضور کمرنگی در انتخابات خواهند داشت و اصولا رغبتی نیز برای حضور ندارند؛ بعید میدانم نامزد حداکثری برای جناح اصلاحطلب وجود داشته باشد؛ بنابراین دوگانه لاریجانی-رییسی در انتخابات پیشرو محتملترین دوگانه است، اما اصلاحطلبان تمام قد پشت لاریجانی قرار نمیگیرند.»
در این میان برخی فعالان و تحلیلگران سیاسی بر این عقیده اند که تایید صلاحیت نامزد، شرایط رقابت انتخاباتی و مشارکت عمومی را مشخص خواهد.
صادق زیباکلام در باره ارتباط تایید صلاحیت برخی از اصلاح طلبان با وضعیت رقابتی و مشارکت عمومی در انتخابات پیش رو، در یادداشتی که در اختیار فرارو قرار گرفته- نوشت: «سه نکته را ازابتداء شروع انتخابات گفته بودم: عدم شرکتم درانتخابات؛ رئیس جمهور آینده از جناح تندرو خواهد بود و بالاخره اینکه اگرجناب رئیسی شرکت کنند، نامزداصلی نظام خواهندبود و رئیس جمهور بعدی.»
او همچنین گفت که تصمیم من مبنی برعدمِ شرکت در انتخابات همچنان برقوت خود باقیست. همچنان معتقدم که بواسطه کم رنگ شدن نقش بخشهای انتخابی نظام دراداره کشور، عملا شرکت درانتخابات بی معنا شده. برخلاف گذشته که بعد از حضرت باریتعالی امیدم به صندوق رای شیکسته پیکسته وزارت کشور میبود، امروز امیدم برای اصلاح وتغییر و تحول بهمان اولی است. این وضعیت بود تا مسئله ثبت نام آقای مصطفی تاج زاده پیش آمد.
این استاد دانشگاه میگوید که پرسشی را درحساب توییتریام مطرح کردم مبنی براینکه اگر به فرض محال صلاحیت ایشان تایید شود، آیا تصمیم عدم شرکت میبایستی همچنان باقی بماند؟ این پرسش درفضای مجازی تعبیر به تغییر درموضعم مبنی برشرکت درانتخابات شد و کامنتهای فراوانی درمحکومیتم نوشته شد.
به گفته زیباکلام، برخی از کامنتها ازاین دست بودند که گیریم تاج زاده ردِصلاحیت نشد وحتّی درانتخابات هم توانست پیروز شود. اوّلین مانعِ او مجلس تندروی یازدهم خواهد بود که به iیچ یک از وزرایش رای اعتماد نخواهد داد؛ تا برسیم به مابقی ارکان نظام که دیوار بتنی بلندی دربرابرش قرارخواهند داد. ریاستِجمهوری اوعملاً به جز چهارسال تنش ودرگیری هیچ حاصل دیگری ببار نخواهدآورد.
نظر شما