منطقه «قرهباغ کوهستانی» (ناگورنو قرهباغ) باردیگر پس از سه ماه صحنه درگیری و زد و خورد نیروهای ارتش ارمنستان و جمهوری آذربایجان است و شبح جنگ بار دیگر بر این منطقه سایه افکنده است. آذربایجان و ارمنستان بار دیگر یکدیگر را به آغاز درگیری متهم میکنند و ارمنستان و حکومت منطقه مورد مناقشه قرهباغ، برای جنگ اعلام آمادهباش کردهاند. دو روز پیش از آغاز درگیریها، سفارت آمریکا در باکو و ایروان از شهروندان آمریکایی خواسته بود وارد منطقه مورد مناقشه نشوند.
دور جدید تنشها بین ارمنستان و آذربایجان، در حالی رو به افزایش است که دو روز پیش سفارتخانههای آمریکا در باکو و ایروان، در بیانیهای از تمامی شهروندان آمریکایی خواستند تا به منطقه مورد اختلاف وارد نشوند، گویا از وقوع درگیریها خبر داشتند. این سؤال مطرح است که دولت آمریکا چگونه از بروز دوباره درگیریها در این منطقه با خبر بوده است؟ اولین درگیریها به نظر میرسد از بامداد یکشنبه آغاز شده و وزارت دفاع آذربایجان دیروز اعلام کرد که مواضع و شهرکهای مرزی این کشور از سوی نیروهای مسلح ارمنستان هدف خمپاره قرار گرفته که تلفاتی از میان نظامیان و غیرنظامیان به همراه داشته است.
باکو در ادامه از انجام اقدامات تلافیجویانه خبر داد و افزود: واحدهای پیشرفته ارتش آذربایجان در حال به کار بستن اقدامات تلافیجویانه برای سرکوب تحرکات نیروهای ارمنی هستند تا از امنیت جمعیت غیرنظامی که نزدیک خط مقابله نظامی زندگی میکنند اطمینان یابند.
«الهام علیاف» رئیسجمهوری آذربایجان نیز در مقابل دوربین تلویزیونها حاضر شد و گفت که نیروهای مسلح ارمنستان با انواع سلاحها از جمله توپخانه سنگین مواضع ارتش آذربایجان و تعدادی از مناطق مسکونی را هدف قرار دادهاند که در نتیجه تعدادی از نیروهای نظامی و غیرنظامی مجروح شدهاند. او در ادامه از پاسخ متقابل نیروهای آذربایجان خبر داد.
پس از آن، «نیکول پاشینیان» نخستوزیر ارمنستان نیز از حمله نیروهای آذربایجانی به شهرکهای مسکونی ارمنستان در منطقه ناگورنو-قرهباغ خبر داد و وزارت دفاع ارمنستان هم اعلام کرد که نیروهای این کشور دو بالگرد و سه پهپاد آذربایجانی را در واکنش به حملات باکو به مناطق مسکونی ساقط کردهاند.
در شرایطی که دو طرف یکدیگر را به آغاز درگیریها متهم میکنند، مجموع این رخدادها باعث شد تا «آرائیک هاراطونیان» رئیس منطقه مورد مناقشه «قرهباغ» در یک نشست اضطراری با اعضای شورای ملی، آمادهباش جنگی اعلام کند. او در بیانیهای از تمامی افراد بالای ۱۸ سال خواست تا آماده جنگ شوند. وزارت دفاع ارمنستان هم اعلام «حالت جنگی» کرده و از تمامی نیروهای خود خواسته است تا در آمادهباش کامل
قرار گیرند.
در مجموع شرایط بهگونهای پیش رفته که بهباور برخی ناظران، منطقه آماده جنگ دیگری شده است. هر چند در این میان ارتش جمهوری آذربایجان اعلام کرده است که نیازی به اعلام آمادهباش عمومی ندارد و نیروهای این کشور به طور کامل آماده هستند.هیأت سربازگیری و آمادهباش ارتش آذربایجان گفته است که ممکن است در صورت لزوم برای دفاع از کشور، وزارت دفاع خواستار بسیج عمومی شود، اما امروز نیازی به این کار نیست.
درخواست ترکیه، روسیه، ایران و ناتو برای توقف سریع درگیری
در واکنش به این تحولات، وزارت خارجه ترکیه نیز در بیانیهای بار دیگر حمایت خود را از جمهوری آذربایجان اعلام کرد و گفت که ترکیه کمکها و حمایتهای لازم را در اختیار آذربایجان قرار خواهد داد.وزارت خارجه روسیه نیز در بیانیه کوتاهی از دو طرف خواسته است تا فورا درگیریها را متوقف کرده و برای تثبیت اوضاع به مذاکره روی بیاورند. ناتو هم با درخواست توقف سریع درگیریها بین دو کشور همسایه آذربایجان و ارمنستان اعلام کرد که مشکلات موجود باید از طریق دیپلماتیک حل شوند.
سعید خطیب زاده سخنگوی وزارت امور خارجه کشورمان هم عصر دیروز خواستار توقف درگیریها میان جمهوری آذربایجان و جمهوری ارمنستان شد و آمادگی ایران را برای استفاده از همه ظرفیتهای خود به منظور برقراری آتش بس و آغاز گفت وگوها میان طرفین اعلام کرد.
جمهوریهای آذربایجان و ارمنستان، دو جمهوری استقلال یافته از اتحاد جماهیر شوروی از سال ۱۹۹۲ به دنبال تصرف منطقه قرهباغ کوهستانی توسط ارمنستان و اعلام خودمختاری این منطقه وارد درگیری نظامی شدند و تلاشها برای حل مناقشه قرهباغ در قالب گروه میانجی مینسک سازمان امنیت و همکاری اروپا تاکنون بینتیجه
بوده است.
پس از درگیریهای نظامی در اواسط تیر ماه بین نیروهای جمهوری آذربایجان و ارمنستان که منجر به تلفات جانی نزد هر دو طرف شد، جنگ لفظی و برخی تحرکات دیپلماتیک به تنش در منطقه قفقاز دامن زد و بروز برخورد نظامی میان این دو کشور را قابل پیشبینی
کرده بود.
نظر شما