در سالهاي اخير، همزمان با سرد شدن هوا، آلودگي هوا در برخي از روزها، آن قدر شديد ميشود که کارشناسان از شرايط هشدار و اضطرار ميگويند و مسئولان مثل هميشه بهدنبال راهکاري براي حل مسئله هستند.
آلايندههاي موجود در هوا، مثل اکسيدهاي ازت، دي اکسيد کربن، منواکسيدکربن و بهطور کلي گازهاي مخرب، هر کدام بهگونهاي بر هريک از اعضاي بدن تأثير ميگذارند و باعث اختلال در عملکرد مطلوب دستگاههاي مختلف در بدن ميشوند. در چنين شرايطي، بايد قدرت دفاعي بدن در مقابل بيماريها را افزايش داد.نوع تغذيه و اينکه از چه غذاهايي بيشتر استفاده کنيم، ميتواند تا حدي از عوارض خطرناک آلايندههاي موجود در هوا بر بدن بکاهد.
تاثيرات آلودگي هوا بر سلامت انسان
موادي که از طريق هواي آلوده وارد محيط ميشوند و براي سلامت بدن بهشدت مضر و زيانآورند داراي ترکيباتي هستند که باعث نابودي بافتهاي مختلفبدن ميشوند.اين راديکالهايآزاد، از طريق ريه، پوست، مخاط بدن، مثل مخاط چشم، گوش، بيني و دستگاه گوارش، وارد بدن ميشوند و باعث تخريب تکتک سلولها ميشوند.
هنگام آلوده بودن هوايي که انسان استنشاق ميکند، روزانه مقادير زيادي راديکال آزاد، وارد بدن ميشود، به عبارت ديگر، تجمع راديکالهاي آزاد در بدن در هنگام آلوده بودن هوا، افزايش مييابد؛ چرا که راديکالهاي آزاد، بهدليل آنکه اکسيژنهاي ناپايداري هستند، دنبال جا و مکاني ميگردند که با يک سلول واکنش نشان دهند و آن را اکسيد کنند، به تعبير ديگر، راديکالهاي آزاد، اکسيژنهاي آزادي هستند که به بافتها و سلولهاي بدن ميچسبند و باعث نابودي و تخريب آنها يا تغيير ماهيتشان ميشوند؛
بنابراين، با تجمع راديکالهاي آزاد دربدن به دليل آلودگي هوا، يک پروسه تخريبي و التهابي اتفاق ميافتد و بهدنبال آن، انواع بيماريهاي مزمن از قبيل برونشيت، سرطانهاي خون و برخي ديگر از بيماريها افزايش مييابد، بنابراين ذرات آلوده در هوا، از راههاي مختلف وارد بدن ميشود و پس از آن وارد سيستم گردش خون ميشود و از آنجايي که خون همه بدن را سيراب ميکند، اين خون آلوده به سلولهاي بدن آسيب ميرساند و باعث افزايش بيماريهاي مزمن ميشود.
در اين هنگام چه بايد خورد؟
آلودگي هوا به هر ترتيب اثرات سؤ خود را بر سلامت فرد خواهد داشت؛ به ويژه در زماني که ميزان آلودگي هوا شديد باشد! اما در مواردي که ميزان آلودگي کمتر باشد راحت تر مي توان با آن مقابله و اثرات سؤ آنرا کاهش داد؛ انتحاب يک رژيم غذايي مناسب مي تواند بهترين گزينه باشد.
براي كم شدن مضرات آلودگي هوا مصرف غذا هايي شامل ويتامين E و ويتامين D را پيشنهاد ميكنيم. اين ويتامينها ميتوانند اثرات مسمومكننده گازهاي آلاينده را خنثي كنند. ويتامين E را در روغنهاي گياهي، گردو، بادام، زيتون، جوانه گندم، جگر و سبزيجات داراي برگ سبز ميتوانيد مصرف كنيد. منابع مناسب ويتامين D هم شير، كره و زرده تخممرغ هستند كه بايد در برنامه غذايي روزانهتان باشند. البته ميتوانيد با تجويز متخصص، مكملهاي ويتامين E و D را هم مصرف كنيد. علاوه بر اين ويتامينها مصرف غذاهايي كه حاوي آنتياكسيدانهاي سلنيوم و بتاكاروتن اند را توصيه مي کنيم. سبزيجاتي مثل طالبي، انبه، كدو تنبل، فلفل،اسفناج، كلم و زردآلو بتاكاروتن دارند. سلنيوم را هم ميتوانيد در غذاهاي دريايي، مرغ، نان و غلات سبوسدار پيدا كنيد.
«ويتامين C هم ميتواند به دفع سربي كه با هواي آلوده وارد بدن ما شده كمك كند. شير و لبنيات به خصوص پنير و ماست هم به خاطر كلسيمي كه دارند ميتوانند با جذب عناصر سنگين مثل سرب تداخل كنند.پس بهطور كلي بهتر است مردم از سبزيها وميوهها و لبنيات بيشتر استفاده كنند تا اثرات مخرب هواي آلوده را كاهش دهند.»
ميوه و سبزيجات تازه
يکي از جمله مهم ترين و همچنين مفيد ترين گروه هاي غدايي براي محافظت از بدن در مقابل آلودگي هوا مصرف ميوه و سبزيجات مي باشد. اين گروه از مواد خوراکي از جمله منابع غني ويتامين و آنتي اکسيدان به شمار مي آيند، از اين رو مصرف آنها بشدت توصيه مي شود. محققان بيمارستان جرج لندن در مطالعهاي دريافتهاند كه سيب در ميان انواع ميوه ها بيشترين تاثير را بر دستگاه تنفسي داشته و در بهبود فعاليت اين ارگان تاثيرگذار است.
مصرف نارنگي، پرتغال، انار، سبزيجاتي از قبيل سير، پياز، كلم بروكلي و ساير كلم ها، گوجه فرنگي و كاهو نيز توصيه ميشود.
روي
روي از آن دسته مواد مغذي است كه در هواي آلوده موجب كاهش جذب فلزات سنگين شده و از اين طريق ميزان اين تركيبات زيانبار را در بدن به حداقل مي رساند. از اين رو، متخصصان تغذيه مصرف غذاهايي كه اين ماده مغذي را در حد بالايي دارند بسيار توصيه ميكنند. اين موادغذايي شامل انواع فراوردههاي دريايي، نخود سبز، عدس و جوانه گندم هستند.
منيزيم
منيزيم نيز به دليل خواص كاهندگي جذب كادميوم در روزهايي كه هوا آلوده است، بسيار كمك كننده مي باشد و به اين دليل مصرف انواع سبزيجات با رنگ سبز تيره كه از اين ماده مغذي غني هستند بسيار توصيه مي شود. بهتر است اين گروه از مواد غذايي را به صورت تازه و خام مصرف نمود.
ماهي
مطالعهاي كه در دانشگاه كمبريج انگلستان به انجام رسيده نشان ميدهد كه سطح اسيدهاي چرب ضروري در افرادي كه به بيماريهاي ريوي مبتلا هستند، بسيار پايين است.
محققان در اين مطالعه دريافتهاند كه مصرف منظم ماهيهاي روغني نظير ماهي آزاد و سالمون ميتواند در تقويت و بهبود فعاليت دستگاه تنفسي موثر واقع شود. مصرف متعادل اين گروه از مواد غذايي ميتواند به خوبي موجب كاهش ريسك ابتلا به بيماري هاي ريوي به خصوص در افرادي شود كه در محيطي با هواي آلوده زندگي مي كنند.به اين ترتيب مصرف ماهيهاي روغني كه سرشار از اسيدهاي چرب امگا3 هستند مي تواند در كاهش تنگي نفس و اثرات زيان بار تركيبات التهاب آور مفيد باشد.
منبع:دكتر سلام
ادامه دارد...
∎