به نظر میرسد روند تحولات یمن چندان باب میل و علاقه مقامات سعودی پیش نمیرود و به همین سبب جان کری وزیر خارجه آمریکا به جده رفت تا در نشستی با مقامات آل سعود راههای خروج محترمانه این رژیم از باتلاق یمن را بررسی کند.به گزارش خبرگزاری تسنیم، جان کری ابتدا به دیدار سلمان بن عبدالعزیز شاه سعودی در کاخ اختصاصیاش موسوم به کاخ السلام در بندر جده رفت،دیداری که تجاوز نظامی سعودیها به یمن مهمترین محور آن بود.رسانههای رسمی سعودی جزئیات زیادی از دیدار کری و سلمان منتشر نکرده و تنها این جمله دیکته شده به آنها از سوی مقامات رژیم را منتشر کردند: در این دیدار، همکاری دوجانبه میان دو کشور دوست در تمام زمینهها و آخرین تحولات منطقه بررسی شد.
کری پیش از دیدار با شاه سعودی، نشست ویژهای با محمد بن نایف ولیعهد و محمد بن سلمان جانشین ولیعهد و وزیر دفاع حکومت سعودی برگزار کرد که رسانههای رسمی سعودی به کلیگویی درباره این دیدار و صرفا آنچه از سوی مقامات رژیم به آنها دیکته شده، بسنده کرده و نوشتند: در نشست امیر محمد بن نایف ولیعهد و امیر محمد بن سلمان جانشین ولیعهد و وزیر دفاع، روابط دوجانبه میان دو کشور دوست(رژیم آل سعود و آمریکا) و برخی مسائل دیگر از جمله اوضاع خاورمیانه و تلاشهایی که در این زمینه انجام میشود، بررسی شد.
در حالی که رسانههای رسمی سعودی بر اساس سیاست دیکته شده به آنها از افشای جزئیات و توضیحات بیشتری درباره دیدارهای سران و مقامات رژیم با مقامات خارجی خودداری میکنند و درباره دیدارهای جان کری در عربستان هم به همین کلیگویی و اینکه در این دیدارها «روابط دو کشور دوست و تحولات منطقه» بررسی شد، اکتفا کردند،رسانههای غیر سعودی به طور مفصلتری به این دیدارها و اهداف آن پرداختهاند.
این رسانهها از دیدار ویژه وزیر خارجه آمریکا با جانشین ولیعهد رژیم سعودی خبر دادند و گزارش دادند جان کری وزیر خارجه آمریکا راههای پایان درگیری در یمن و ازسرگیری مذاکرات صلح میان دو طرف درگیر را با محمد بن سلمان جانشین ولیعهد و وزیر دفاع سعودی بررسی کرد.یک مسئول بلندپایه آمریکایی پیش از آغاز مذاکرات گفته بود کری از نیجریه وارد جده شد تا با رهبران سعودی و دیگر کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گفتوگو کند.
رویترز در این باره گزارش داد جان کری مقامات سعودی و عربی را در جریان نشستهایی که میان مقامات آمریکایی و روسی درباره همکاری نظامی در سوریه برگزار شد، قرار میدهد.به گفته مقامات آمریکایی، مذاکرات جان کری با محمد بن سلمان به مدت سه ساعت طول کشید.جان کری همچنین نشستی با وزیران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در کنار اسماعیل ولد الشیخ نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در امور یمن و همتای انگلیسی خود در جده برگزار کرد.در نشست جان کری و شورای همکاری خلیج فارس و وزیر خارجه انگلیس، ابعاد همکاری مشترک میان این کشورها در تمام زمینهها و حمایت از راههای هماهنگی مشترک برای مقابله با چالشهای موجود و آخرین تحولات منطقهای و بین المللی بررسی شد .
این نشستی در حالی برگزار شد که جنگافروزی عربستان و متحدانش علیه یمن از شانزده ماه پیش همچنان ادامه دارد که تا کنون به شهید و زخمی شدن دهها هزار غیرنظامی و آوارگی و گرسنگی میلیونها نفر از مردم این کشور فقیر عربی منجر شده است و حملات مستقیم جنگندههای سعودی به مدارس و بیمارستانهای این کشور از عمق شکست و ناکامی آل سعود در نبرد با ارتش و کمیتههای مردمی یمن حکایت میکند که جام خشم و کینه خود را با بمباران مناطق مسکونی و مدارس و بیمارستانهای یمن بر سر مردم بیگناه این کشور لبریز میکند.
آل سعود برای شریک کردن دیگر کشورها در جنایات خود علیه مردم یمن و مشروعیتبخشی به آن، ائتلافی با عنوان ائتلاف عربی تشکیل داده و مدعی شده است جنگ علیه یمن را به درخواست عبدربه منصور هادی با هدف بازگرداندن وی به قدرت آغاز کرده که به زعم خود آن را بازگرداندن مشروعیت خوانده است، این در حالی است که پارلمان یمن اخیرا با تایید شورای عالی سیاسی یمن رسما مهر نامشروع بودن بر عبدربه منصور هادی زد و مردم یمن هم در تظاهرات میلیونی که رسانههای سعودی هم به عظیم بودن آن اعتراف کردهاند، حمایت خود از این اقدام پارلمان یمن را مورد تاکید قرار دادند.
جان کری در نشست مشترک با همتایان خود در شورای همکاری خلیج فارس و اسماعیل ولد الشیخ، پیشنهادهایی را مطرح کرد که مقامات وزارت خارجه آمریکا از بیان جزئیات آن خودداری کردهاند.یک مسئول آمریکایی در این باره گفته بود هدف از این نشست، مبادله دیدگاهها و ابتکارها برای بازگشت بازگرداندن مباحثات سیاسی به مسیر خود و تلاش برای دستیابی به حل سیاسی بحران یمن و همچنین مسئله ورود کمکهای انساندوستانه بوده است. این مسئول همچنین اعلام کرد جان کری، نگرانیهای آمریکا درباره تلفات غیرنظامیان و خسارتهایی که به اهداف غیرنظامی در یمن در نتیجه حملات هوایی وارد میشود، مطرح خواهد کرد.
ارتش آمریکا در کنار سران سعودی قرار دارد و به آنها در جنگ علیه یمن کمک میکند و در این زمینه وزارت دفاع آمریکا، نظامیان ارشد خود را برای آموزش نظامیان سعودی به عربستان اعزام کرده بود.با این حال، حملات هدفمند و عمدی جنگندههای سعودی به زیرساختها و مناطق مسکونی و بیمارستانها و مدارس یمن، آمریکا را در تنگنای شدید قرار داده و سبب افزایش انتقادهای محافل حقوق بشری از این کشور به سبب مشارکت در کشتار مردم یمن شده است.
در گزارش سالانه سازمان ملل درباره کودکان و درگیریهای مسلحانه آمده بود که ائتلاف جنگافروزان سعودی و عربی مسئول ۶۰ درصد کشته و زخمی شدن کودکان یمن در سال گذشته بوده است، با این حال رژیم سعودی مدعی شده است که این گزارش به اطلاعات اشتباه استناد کرده است.
نشست جده بیانگر تلاشهای گسترده آمریکا و انگلیس برای نجات آل سعود از باتلاق یمن به ویژه پس از ناکامیهای مستمر در برابر ارتش و کمیتههای مردمی یمن و دستاورد بزرگ در صحنه سیاسی یمن یعنی تشکیل شورای عالی سیاسی و رای اعتماد پارلمان یمن و حمایت قاطع مردم از آن است، چرا که با توجه به تعلیق مذاکرات کویت و افزایش موج اعتراضات و انتقادهای بین المللی به رژیم سعودی به خاطر حملات هدفمند و عمدی به مناطق و اماکن غیرنظامی از جمله بیمارستانها و مدارس، رژیم آل سعود را وادار کرد تا به ویژه پس از پیشرویهای یمنیها در عمق خاک عربستان و شکست گروههای مسلح و تروریستی مورد حمایت سعودی در پیشروی به سمت صنعا، دست به دامان آمریکا و انگلیس شود تا چارهای برای خروج متجاوزان سعودی از باتلاق یمن بیندیشند. مقامات آمریکایی اخیراً شمار متشاران نظامی خود در عربستان را کاهش دادند و این تحولات نشان دهنده تکاپوی حامیان غربی آل سعود برای نجات این رژیم است.از سوی دیگر عادل الجبیر وزیر خارجه آل سعود و جان کری وزیر خارجه آمریکا در یک کنفرانس مطبوعاتی به نتایج نشست اخیر درباره بحران یمن اشاره کردند و از آنچه نقشه راه برای یمن جدید خواندند، خبر دادند.
همچنین به گفته الجبیر،نشست گروه چهارجانبه شامل انگلیس، امارات، آمریکا و حکومت سعودی برای رایزنی درباره اوضاع یمن با حضور اسماعیل ولد الشیخ احمد نماینده ویژه سازمان ملل در امور یمن برگزار شد و آنگاه وزیران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری با حضور وزیران خارجه آمریکا و انگلیس و ولد الشیخ با یکدیگر نشست برگزار کردند که طی آن بر اهمیت دستیابی به راه حلی بر اساس ابتکار شورای همکاری، نتایج گفتوگوهای ملی یمن و قطعنامه ۲۲۱۶ شورای امنیت تاکید شد .
الجبیر با نادیده گرفتن تصمیم کاملا دموکراتیک و قانونی پارلمان یمن در تایید تصمیم تشکیل شورای ریاست جمهوری یمن و همایش میلیونی مردم این کشور در تایید این اقدام، در اظهاراتی مداخلهجویانه مدعی شد تشکیل شورای ریاست جمهوری و دیگر اقدامات یمنیها یکجانبه است و طرفهای بین المللی موثر از جمله گروه ۱۸، آن را رد کردهاند.
جان کری وزیر خارجه آمریکا در این نشست با تاکید مجدد بر ادامه حمایتهای آمریکا از آل سعود بدون اشاره به حملات مستمر این رژیم به مدارس و بیمارستانها و مناطق مسکونی یمن، از عملیات تلافیجویانه ارتش و کمیتههای مردمی یمن علیه متجاوزان سعودی ابراز نگرانی کرد. وی برای سرپوش گذاشتن بر حمایتهای کشورش از جنایات سعودیها در کشتار مردم یمن، به اتهامزنی علیه ایران متوسل و مدعی شد که ایران، تسلیحات نظامی به یمن ارسال کرده است که در این زمینه دکتر محمد جواد ظریف وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران تاکید کرد این اظهارات نشان میدهد که آمریکا در جنایات جنگی، ضد انسانی و کودککش رژیم سعودی علیه مردم بیگناه و مظلوم یمن شریک است و باید پاسخگوی تمامی این جنایات ضدبشری باشد.
وزیر خارجه آمریکا بهتر از دیگران میداند که دولت سعودی در یک سال و نیم گذشته همواره و بهجد، تمامی تلاشهای به عمل آمده برای برقراری آتشبس در یمن را با شکست مواجه کرده و ناکام گذاشته است.نشستهای فشرده و طولانی مقامات آمریکایی با مقامات سعودی درباره یمن تاکیدی بر عمق بحران
آل سعود و تنگنای عمیقی است که در آن گرفتار شده و نشان میدهد سعودیها برای پایان یافتن کابوس هولناکشان در یمن به اربابان آمریکایی خود متوسل شدهاند.
به نظر میرسد رویای حاکمان حجاز برای سیطره بر یمن و مقدرات مردم این کشور فقیر اما مقاوم و شجاع به کابوس رعبآوری تبدیل شده است نکتهای که طراد العمری تحلیلگر سعودی هم به آن اعتراف کرده است. چرا که آل سعود نه تنها با این ماجراجویی به هیچ یک از اهداف اعلام شده در جنگ دست نیافته که هزینههای سنگین آن، شرایط اقتصادی بغرنجی را برای این کشور رقم شده تا جایی که مفتی این رژیم به صراحت از شهروندان سعودی خواسته است به نظامیان مستقر در مرزها کمک مالی کنند و طی روزهای اخیر برنامههای هدفمندی در عربستان برای جمع آوری کمکهای سعودیها با هدف ارسال آن برای نظامیان سعودی و خانوادههای نظامیان کشته شده در تجاوز به یمن اجرا شده است که نشان دهنده تنگنای مالی و اقتصادی سعودیهای متجاوز است.
روند اوضاع یمن و شرایط جنگافروزان نشان میدهد که رویای آنها در یمن به کابوسی هولناکی تبدیل شده که آرامش و خوابشان را برهم زده است، سعودیها باید تن به راهحلهایی بدهند که بر خلاف اهداف اعلام شدهشان در جنگ بوده است و مجبور هستند سقف مطالبات خود را کاهش دهند، خروج تاکتیکی آمریکا از جنگ، شرایط را برای سعودیها پیچیدهتر میکند، از سوی دیگر مزدوران سعودی در داخل یمن هم متحمل شکستهای سنگینی در برابر ارتش و کمیتههای مردمی یمن شده و در عملی کردن طرح فتح صنعاء هم شکست خوردهاند که نشان میدهد سعودیها با ادامه جنگ جز هدر دادن پول و وقت خود و کشتار تعداد بیشتری از غیرنظامیان یمنی به ویژه کودکان و ویرانی بیشتر این کشور جنگزده کسب نخواهند کرد.
اوضاع داخلی یمن پیچیدهتر از آن است که سعودیها و ائتلاف جنگی که به راه انداختهاند، تصور میکنند. جایگاه منصور هادی به ویژه پس از نشست اخیر پارلمان یمن و حمایت این نهاد مردمی از تشکیل شورای عالی سیاسی،متزلزلتر از قبل شده و برخی کشورهای عضو ائتلاف جنگ هم اختلافات خود با سعودیها را آشکار کردهاند .تظاهرات میلیونی اخیر مردم یمن هم این حقیقت را به سعودیها و حامیان غربی و عربیشان نشان داد که آنها نمیتوانند جایگاه مردمی جنبش انصارالله و متحدانش در داخل یمن را نادیده بگیرند و دولتی که آل سعود مدعی است که جنگ علیه یمن را با هدف بازگرداندن آن به قدرت یا همان مشروعیت به راه انداخته، مخالفان بسیار زیادی در داخل یمن دارد و سعودیها چارهای جز تغییر سیاستهای خصمانه و تسلیم در برابر نظر و رای مردم یمن برای اداره کشورشان و به رسمیت شناختن جنبش مردمی انصارالله و پذیرفتن حضور آن در بالاترین سطوح سیاسی و تصمیمگیری یمن نخواهند داشت .
نکته آخر اینکه همانطور که عبدالباری عطوان تحلیلگر مطرح عرب در گزارش اخیر خود درباره نشست جان کری وزیر خارجه آمریکا با مقامات سعودی و عربی دیگر نوشت، تحرکات جان کری و سعودیها بیانگر بن بست و تنگنای شدید سعودی در یمن است .به گفته عطوان، «نقشه راه» کمیته چهارجانبه(عربستان، امارات، آمریکا و انگلیس) در درجه اول حل سیاسی بحران یمن را دنبال نمیکند، بلکه هدف اصلی آن تلاش برای خارج کردن سعودی و همپیمانانش از بن بست و تنگنای بحران یمن و نتایج فاجعهباری که این جنگ از هفده ماه پیش به بار آورده و هیچ نتایج ملموسی را برای آنها محقق نکرده است.
از طرفی،آژانس نظارت بر قراردادهای خارجی صنایع نظامی آمریکا در حالی قرارداد اخیر خود با عربستان را در راستای تقویت امنیت ملی آمریکا توصیف کرده که برخی از انواع این سلاحها در درگیریهای اخیر نجران از سوی ارتش یمن و کمیتههای مردمی منهدم شدند.فارغ از مواضع عادل الجبیر وزیر خارجه عربستان سعودی در خصوص ضرورت برکناری بشار اسد رئیسجمهور سوریه و تهدیدات این کشور برای مداخله زمینی در سوریه بعد از بررسی واقعگرایانه و ملموس عرصه یمن به ویژه در مرزهای عربستان سعودی، مشاهده میشود که اگر عملکرد ارتش عربستان با فرماندهان و عناصر آن در خارج بررسی شده و واقعیتهای میدانی با اظهارات و تهدیدات مسئولان سیاسی این کشور مقایسه شود، ملاحظه میشود که نوعی از نفاق تبلیغاتی و سیاسی در رفتار این کشور وجود دارد.
صحبت در رابطه با ماهیت قدرت ارتش عربستان در حمایت از امنیت ملی آمریکا بسیار بعید است، اما این عبارت از سوی آژانس همکاریهای امنیتی دفاعی آمریکا بعد از نظارت بر فروش تسلیحات به ارزش یک و نیم میلیارد دلار به عربستان مطرح شد.در روزهای اخیر پیشرویهای سریع و غافلگیرکننده ارتش یمن و جنبش انصارالله بهویژه در منطقه نجران و تسلط این گروهها بر مواضع ارتش سعودی در بلندیها و دشتهای منتهی به منطقه نجران و عقبنشینی ارتش سعودی از مواضعشان با شدت گرفتن درگیریها باعث شده شمار زیادی از این عناصر کشته شوند.
این در حالی است که ارتش تا بن دندان مسلح سعودی از سلاح های آمریکایی استفاده می کند. در این شرایط به صورت مشخص میتوان گفت امنیت ملی آمریکا از طریق شریک سعودی اش مورد خدشه وارد شده و این کشور به همراه میلیاردها دلار تسلیحات آمریکایی از توقف پیشرویهای عناصر انصار الله با سلاح های ابتدایی که در اختیار دارند، ناتوان ماندند.
در عین حال سلاحهای آمریکایی از ایجاد کشتار زیاد در میان غیر نظامیان برای جبران خسارتهای این شکستها ناتوان نیستند.اتفاقاتی که اخیراً در منطقه نجران رخ داده، باعث شده ارتش یمن و کمیتههای مردمی بر مواضع ارتش سعودی در این منطقه مسلط شود. تصاویر و فیلمهای این عملیات از طریق رسانههای مقاومت منتشر شده است. این تصاویر نشان دهنده تخریب تعداد زیادی از خودروهای نظامی و تانکها و خودروهای زرهی آل سعود در مواضع متعددی است که به همراه آنها شمار زیادی از نیروهای نظامی سعودی نیز به هلاکت رسیدهاند که جنازه برخی از آنها در میدان درگیریها باقی مانده است. تصاویر زنده از حملات گسترده هواپیماهای سعودی و مواضع نظامی عربستان که در تلاش برای جلوگیری از پیشروی انصارالله به این منطقه صورت گرفته، نشان دهنده شدت درگیریها است.
در این فیلمها همچنین دیده میشود که خودروهای نظامی سعودی ها در برابر پیشروی ارتش یمن و کمیتههای مردمی به سمت مواضع ارتش در ورودی های شهر نجران عقبنشینی و فرار میکنند. برخی از این تصاویر نشان دهنده اصابت موشک ضد زره به یک خودروی نظامی است که به همراه عناصر کادر خود در عرصه درگیریها حضور دارد.
همچنین دو خودروی نظامی سعودی نیز در جریان استقرار در اطراف موقعیت نظامی خاص خود با موشک های رهگیر هدف قرار گرفت که در نتیجه این اتفاق چندین نفر از عناصر ارتش عربستان کشته و زخمی شدند.کمیتههای مردمی همچنین موفق شدند در این عملیات یک خودروی زرهی برادلی را با موشکهای ضد زره منهدم کنند.
در همین راستا بعد از پیشرویهای ارتش و کمیتههای مردمی به سمت یک موقعیت سعودی، خودروهای زرهی عربستان ، اقدام به فرار از منطقه درگیریها کردند، عناصر سعودی در فرار از این مناطق سلاحهای انفرادی و غنایم زیادی باقی گذاشتند و حتی جنازه یکی از عناصر ارتش را در منطقه رها کردند. تصاویر ضبط شده از این درگیریها نشان دهنده کشته شدن سه نفر از نظامیان سعودی بود که جنازههای آنها همچنان در عرصه درگیری ها باقی مانده بود. در این عملیات همچنین چهار نظامی سعودی نیز کشته شدند.
تعدادی از خودروهای نظامی سعودی نیز در این تصاویر دیده می شود که بعد از اصابت موشکهای نیروهای مقاومت یمن منهدم شدهاند. همچنین یک خودروی زرهی ام ۱۱۳ و یک نفربر نیز در جریان فرار منهدم شدند. تصاویر مذکور همچنین یک تانک آبرامز سعودی را نشان می دهد که به صورت بی هدف به اطراف خود شلیک می کند، اما ناگهان با یک موشک رهگیر به دقت هدف قرار می گیرد.یک تانک آبرامز دیگر نیز که در یکی از مواضع نظامی سعودی ها مستقر بود ، با برخورد موشکهای ضد زره به صورت کامل منهدم شد.
تصاویر مذکور نشان میدهد که برج تانک به همراه بخش توپخانه آن به هوا پرتاب می شود. همچنین دوربینهای محور مقاومت تحرکات خودروها و خودروهای زرهی در داخل شهر نجران را از موقعیتی بسیار نزدیک نشان میدهد ، چرا که حوثی ها موفق شدند یکی از مواضع نظامی مشرف به این شهر را تحت سلطه خود بگیرد.
شکست ارتش سعودی در منطقه نجران در حالی است که پنتاگون چند روز پیش اعلام کرد وزارت خارجه آمریکا با فروش تجهیزات نظامی به عربستان به ارزش یک میلیارد و ۱۵۰ میلیون دلار موافقت کرده است. این قرارداد تسلیحاتی شامل فروش ۱۳۰ تانک آبرامز و ۲۰ خودروی زرهی به عربستان است. آژانس همکاریهای امنیتی دفاعی که ناظر فروش تسلیحاتی آمریکا به خارج از این کشور است، با اشاره به این معامله تأکید میکند که معامله مذکور در راستای تقویت امنیت ملی آمریکا از طریق بهبود امنیت شریک منطقهای آمریکا صورت میگیرد.
این آژانس افزود قرارداد مذکور توانمندیهای نیروی زمینی ارتش عربستان را در عملیات ها تقویت کرده و نشان دهنده پایبندی آمریکا به امنیت عربستان و نوسازی نیروهای مسلح این کشور است. این آژانس تأکید کرد که شرکت جنرال دینامیکس طرف اصلی قرار داد با عربستان بوده است.از سوی دیگر تجهیزات نظامی آمریکایی ارتش
آل سعود در راستای رویکرد جنایتکارانه ریاض شمار زیادی از شهروندان بیگناه را به خاک و خون میکشند.
این در حالی است که سازمانهای بینالمللی همچنان چشمان خود را به روی جنایتهای آل سعود بر ضد ملت یمن بستهاند و کشتار موجود را به صورت کلی به بحران یمن مرتبط میدانند و به عوامل واقعی تجاوز عربستان به این کشور اشارهای نمیکنند. سازمان ملل متحد اعلام کرده که در نتیجه این درگیریها از مارس سال ۲۰۱۵ تاکنون ۳۷۰۰ غیر نظامی کشته شده و بیش از ۶۵۰۰ تن دیگر زخمی شده اند.
سازمان ملل هشدار داد که تعداد تلفات این جنگ در حال افزایش است.همچنین راوینا شامداسانی سخنگوی رسمی دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان در جریان یک کنفرانس مطبوعاتی در ژنو گفت که شمار قربانیان غیرنظامی بحران یمن در این مدت بالغ بر ۱۰۲۷۰ نفر است که ۳۷۰۴ نفر از آنها کشته شده و ۶۵۶۶ تن دیگر زخمی شدند. این مسئول سازمان ملل متحد افزود شمار قربانیان طی هفتههای گذشته افزایش پیدا کرده است، به گونهای که در ماه جولای بالغ بر ۶۰ غیر نظامی کشته شده و ۱۲۳ تن دیگر زخمی شدند. همچنین از جمعه گذشته نیز ۴۹ غیرنظامی کشته و ۷۷ تن دیگر زخمی شدند.
ادامه دارد