تلسکوپ البیتی (Large Binocular Telescope)یا تلسکوپ دوشمی بزرگ یکی از قوی ترین و بزرگ ترین تلسکوپ نوری ساخته شده در جهان به شمار می رود که در بلندیهای ۳۱۹۰ متری کوه «گراهام»، بلندترین کوه از رشته کوه های «پیلانیو» در جنوب شرقی ایالت آریزونای آمریکا قرار گرفته است. این تلسکوپ یکی از تلسکوپ های رصدخانه بین المللی کوه گراهام به شمار می رود. این تلسکوپ دارای نیرویی محرکه برای تغییر وضعیت آینه های آن در تغییرات ناخواسته جوی است که دید آن را در این شرایط بهتر می کند.
تلسکوپ البیتی دارای یک تلسکوپ دوچشمی است که به اخترشناسان امکان می دهد تا کیهان را دقیق تر و در اعماق ژرف تری جستجو کنند.
در ساخت این تلسکوپ کشورهای ایتالیا و آلمان نیز همکاری داشته اند. برخلاف بیشتر تلسکوپ های امروزی که حاوی یک آینه برای جمع آوری نور هستند، تلسکوپ دوچشمی متشکل از دو آینه ۴ر۸ متری است. قدرت تصویربرداری تلسکوپ البیتی حدود ۱۰برابر بهتر و واضح تر از تصاویر ارسالی از تلسکوپ فضایی هابل است.
در انتخاب محل قرارگیری این تلسکوپ نیز اختلاف هایی بین قبیله های «آپاچی» سن کارلوس و طرفداران محیط زیست با ساخت این تلسکوپ در کوه گراهام از رشته کوه های «پیلانیو» پیش آمد، زیرا قبیله های آپاچی ادعا داشتند که این کوه مقدس است و طرفداران محیط زیست نیز معتقد بودند با ساخت این تلسکوپ در این کوه سنجاب های سرخ درختان کاج به خطر می افتند. ولی بالاخره پروژه با تصویب کنگره آمریکا در این اختلاف پیروز شد.
برای ساخت تلسکوپ البیتی حدود ۱۲۰ میلیون دلار آمریکا هزینه شد و عملی شدن طرح آن به دلیل مشکلات خاص در طراحی قطعات اپتیکی و ساخت آن حدود ۲۰ سال طول کشیده است. این تلسکوپ در اکتبر ۲۰۰۴ ادغام و نخستین سیگنال نوری با یکی از آینه های آن در ۱۲ اکتبر ۲۰۰۵ دریافت و کهکشان NGC 891دیده شد. دومین آینه آن نیز در ژانویه ۲۰۰۶ نصب و در ژانویه ۲۰۰۸ تکمیل شد.
دانشگاه آریزونا اداره این تلسکوپ را بر عهده دارد.
*عکس از: NASA
code