شناسهٔ خبر: 15029574 - سرویس سیاسی
نسخه قابل چاپ منبع: روزنامه اعتماد | لینک خبر

رييس‌جمهور سوسياليست برزيل با راي مجلس بركنار شد

روز شوم ديلما

صاحب‌خبر -

پرده آخر براي ديلما روسف، نخستين رييس‌جمهور زن برزيل كه از سال 2011 برمسند قدرت است اما وداع او با قدرت به رويه عادي انجام نشد. 24 ساعت پس از سخنراني پرشور سياستمدار سوسياليست برزيل كه در آن از روزهايي گفت كه شكنجه شده بود و مرگ را به چشم ديده بود و روزهايي كه براي حق و عدالت و نه براي سودجويي دنيا جنگيده است، 81 سناتور در خصوص سرنوشت سياسي وي تصميم‌گيري كردند. سناتورها شب و روز پرهياهويي را در مجلس سنا برزيل گذراندند. عده‌اي پس از شنيدن سخنان روسف خواهان بخشيدن وي بودند و عده‌اي همچنان استيضاح را قانوني و بركناري روسف را طبيعي خواندند. جلسه راي‌گيري سنا با تاخير آغاز شد. رييس مجلس سناي اين كشور كه خود چندين پرونده قضايي اقتصادي و سياسي در محاكم برزيل دارد پشت تريبون قرار گرفت و تاكيد كرد كه استيضاح بر خلاف ادعاي خانم روسف كه آن را كودتاي سياسي خوانده بود، مشروع و قانوني است. رسانه‌هاي برزيلي و البته ديگر رسانه‌هاي بين‌المللي از چندساعت پيش به استقبال نتيجه رفتند. تيترهاي احساساتي و پرطمطراق براي زني كه سابقه مبارزه با كودتاي نظامي را در كشور خود دارد و مي‌گويد كه شكنجه شده، زندان رفته و سكوت نمي‌كند. «روز قضاوت»، «روز ديلما»، «همه‌چيز در دست سنا»، «كار را براي اين خانم يكسره كنيد»، مشتي نمونه خروار از تيترهايي كه همگي متفق‌القول راي منفي سنا به ديلما روسف را پيش‌بيني مي‌كردند. طرفداران ديلما روسف پشت درهاي بسته سنا ايستادند و فرياد زدند كه راي منفي سنا را نخواهند پذيرفت. بازار بورس برزيل در ساعت‌هاي منتهي به راي‌گيري فراز و فرودهايي را تجربه كرد. با آغاز جلسه سنا، موافقان خانم روسف با مشاهده فضا تلاش كردند فضاي تنفسي براي روسف دست و پا كنند پس پيشنهاد دادند كه سنا در خصوص مساله بركناري روسف از پست رياست‌جمهوري و همچنين ممنوعيت فعاليت سياسي دوباره وي به مدت هشت سال دو راي‌گيري مجزا انجام دهد. در چنين شرايطي ممكن است تعداد افرادي كه راي به ممنوعيت هشت ساله فعاليت‌هاي روسف مي‌دهند به حد نصاب نرسد و رييس‌جمهور امروز برزيل بتواند در آينده دوباره بخت سياسي خود را محك بزند. روسف از سال 2009 تا به امروز روزهاي پرتنشي را پشت سر گذاشت.
اوايل سال 2009 بود كه پزشكان بيماري سرطان لنفوم وي را تشخيص دادند. روسف با اين بيماري هم جنگيد. در سال 2011 در انتخابات رياست‌جمهوري برنده شد و عنوان نخستين رييس‌جمهور زن را به خود اختصاص داد. در سال 2014 دوباره در جدال‌هاي انتخاباتي توانست 51 درصد از آرا را به خود اختصاص دهد. يك سال از اين پيروزي نگذشته بود كه نخستين نشانه‌ها در خصوص تلاش براي استيضاح وي ظهور كرد. مخالفانش او را به دستكاري آمار و فساد اقتصادي متهم كردند. در مارس 2016، روسف اين اتهام‌ها را تلاش براي كودتا خواند. در نهايت صبح 31 آگوست 2016 (ديروز) 61 سناتور به بركناري روسف از رياست‌جمهوري راي دادند و 20 سناتور در كنار نخستين رييس‌جمهور زن كشورشان ايستادند. با اعلام نتيجه راي‌گيري، سناتورها به ابراز شادي و پايكوبي در صحن سنا پرداختند. اكنون مي‌توان معاون روسف مايكل تمر از حزب جنبش دموكراتيك را رييس‌جمهور جديد برزيل خواند.
خبربركناري روسف چندان هم شوكه‌كننده نبود. سناي برزيل در يك راي‌گيري سريع و ضربه فني سياسي ديلما روسف را بركنار كرد تا به 13 سال حضور حزب كارگر در راس قدرت در برزيل پايان دهد. اكنون ديگر مايكل تمر، رييس‌جمهور دولت موقت نيست بلكه تا سال 2018 ميلادي وي رييس‌جمهور اين كشور خواهد بود. اين راي‌گيري هرچند به رياست‌جمهوري خانم روسف پايان داد اما نتيجه آن نمي‌تواند پايان‌دهنده بحران سياسي در برزيل باشد. هرچند مخالفان روسف مي‌گويند كه مسير طي شده براي استيضاح وي كاملا قانوني طي شده است اما برخي منتقدان اين شيوه برخورد با رييس‌جمهور منتخب مي‌گويند كه بازي سياسي در پشت پرده بوده است. برخي تحليلگران مسائل برزيل مي‌گويند كه روسف نتوانست از فروافتادن اين كشور در بحران اقتصادي جلوگيري كند و اين شكست روند استيضاح وي را هم تسريع كرد.

مايكا تمر، رييس‌جمهور جديد برزيل برخلاف ديلما روسف چهره شناخته شده‌اي نيست. همه او را از تاريخ 12 ماه مه مي‌شناسند و آن هم از زماني كه عنوان رييس‌جمهور موقت را به خود اختصاص داد. البته هوادارانش عدم توفيق‌هاي اجرايي وي در اين مدت را هم به دليل موقت بودن او و مشخص نبودن وضعيت سياسي و جايگاهش توجيه مي‌كنند.
 اگر 100 روز گذشته حضور تمر در رياست‌جمهوري را ملاك قضاوت در نظر بگيريم بايد گفت كه وي چندان برنامه مدوني براي اصلاحات به خصوص در وضعيت حقوق بازنشستگان و پرداخت‌هاي مالياتي ندارد، دو مقوله‌اي كه با نابساماني بسياري در سيستم اقتصادي برزيل روبه‌رو هستند. تمر هيچ سرمايه سياسي ندارد و همگان تنها او را با عنوان يك وطن پرست
 مي‌شناسند.