همایش «حکیم هزارهها» در راستای گرامیداشت فیلسوف و طبیب جهانی ایران و نیز تجلیل از مقام علمی استاد سیدعبدالله انوار، فرهنگپژوه، کتابشناس، مترجم، فرهنگنویس و نسخهپرداز پیشکسوت شامگاه شنبه 30 مردادماه با سخنرانی دکتر غلامحسین ابراهیمیدینانی، آیتالله غیاثالدین طه محمدی، دکتر انشاءالله رحمتی، دکتر غلامرضا دادخواه در فرهنگسرای ابنسینا برگزار شد.
ابراهیمیدینانی در این مراسم طی سخنانی گفت: «از زمان زندگی ابنسینا تاکنون هزارسال میگذرد اما او حکیم هزارههاست و تا زمانی که بشر عقل دارد و در زمین زندگی میکند، او حکیم هزارهها خواهد بود؛ چراکه نظیر ابنسینا از زمان حضرت آدم تاکنون به استثنای پیامبران دونفر بیشتر نیامده است. در این ادوار سقراط را نمیتوان نادیده گرفت، چراکه او نیز حکیم هزارههاست و از افلاطون هم نمیشود گذشت.»
دینانی در ادامه گفت: «اگرچه ایران کشور معمولی است و حتی امروز درکنار کشورهای دیگر عقبمانده است اما تأثیر زمان و مکان را در پرورش فردی مانند ابنسینا نمیتوان نادیده گرفت. در یونان نیز از زمان سقراط تاکنون باید فردی مانند او میآمد اما این نشان میدهد که زمانه حیات سقراط و افلاطون در یونان سبب پرورش چنین افرادی شده است. به هرحال من سقراط و افلاطون را از ابنسینا کمتر نمیدانم اما ابنسینا افلاطون را بیسواد میداند و میگوید اگر آثار افلاطون را ببینید، متوجه میشوید که بضاعتش کم است؛ ابنسینا اما ارسطو را میپسندد.»
برهان صدیقین
این چهره ماندگار فلسفه با اشاره به اینکه حرفهایی در آثار ابنسینا وجود دارد که به ذهن ارسطو خطور نکرده است، توضیح داد: «بهطور مثال برهان صدیقین از ابتکارات ابنسیناست که حتی به ذهن ارسطو هم نیامده است. امروز شاید پزشکان چندان به کتاب قانون ابنسینا توجه نکنند و بگویند که زمان این علم گذشته است اما همچنان هم میتوان این کتاب را مورد توجه قرار داد.» ابراهیمیدینانی ادامه داد: «امروز ما در علم باید از دقیقهها حرف بزنیم نه هزارهها و هفتهها، چراکه امروز هر سهسال یکبار نسل عوض میشود و درچنین شرایطی باید پرسید که اخلاق بشر به چه میزان پیشرفت کرده است و حکومتها چقدر موفقیت و پیشرفت داشتهاند. امروز با وجود اینکه در قرن بیستویکم زندگی میکنیم، افرادی مانند ترامپ را میبینیم که یک دیوانه تمامعیار است و میخواهد رئیسجمهوری یک کشور پرقدرت مانند آمریکا شود.»
قانون شفا
استاد دینانی با اشاره به اینکه ابنسینا پزشک بینظیری بوده و قرنها کتاب «قانون» وی در دانشگاههای اروپا تدریس میشده، به فلسفه نامگذاری کتابهای او اشاره کرد و گفت: «جالب است بدانیم کتاب شفای ابنسینا که به فلسفه میپردازد، شفا نام دارد اما کتاب قانون وی که به طب میپردازد، عنوان قانون را دارد؛ چراکه به اعتقاد ابنسینا فلسفه شفای روح است و طب شفای بدن. کتاب «نجات» اثر بینظیری است که در آن ابنسینا تأکید میکند اگر انسان عقل نداشته باشد، گمراه میشود. کتاب «الاشارات و تنبیهات» ابنسینا ممزوجی از فلسفه و عرفان است و وی نخستین عارف جهان است. اگرچه عرفان ابنسینا مغفول مانده و به آن پرداخته نشده است. اینگونه است که عینالقضات ابنسینا را از مرتبه عارفی بالاتر میداند و میگوید که او از نور سیاه سخن میگوید.»
ریشه داعش
به گفته این چهره ماندگار فلسفه، اگرچه ابنسینا در علوم مختلفی مانند طب، ریاضیات، هندسه و... تواناییهای بسیاری داشته اما فلسفه ابنسینا چیز دیگری است. اگرچه که غرب فلسفه او را تاکنون خوب نخوانده و درکشور ما نیز با وجود آنکه هزار سال است فلسفه ابنسینا خوانده میشود، اما همچنان فلسفه او به درستی خوانده نشده است. او در بخش دیگری از سخنانش با تأکید بر اینکه اگر ابنسینا در جامعه اسلامی به وجود نیامده بود و فیلسوف نبود و ما براساس افکار او قرآن را تفسیر میکردیم، جهان اسلام با ابنتیمیه و داعش به سر میبرد، گفت: «اسلام منهای ابنسینا به بوکوحرام داعش، طالبان و... میرسد. ابوبکر بغدادی اما مانند آب خوردن آدم میکشد؛ آنها چون عقل فلسفی ندارند، نمیتوانند قرآن را بفهمند و من برهمین اساس ابنسینا را مسلمان میدانم چون اسلام را عقلانیتر فهمیده است.» او در پایان تأکید کرد: «در غرب نظیر ابنسینا را نداریم و باید تفاسیر ابنسینا مانند تفسیر او از آیه نور بارها و بارها بخوانیم و به آن توجه کنیم.»
عبدالله انوار نیز دربخش دیگری از این مراسم با تأکید بر اینکه عقل در هر جامعه شلاق از جهل میخورد، گفت: «جاهلین معتقدند که دو مقدمه را نمیتوان با هم تلفیق کرد و به نتیجه رسید و جای تأسف است، در فرهنگی که افرادی مانند بوعلیسینا پرورش یافته که متعلق به یک مکان مانند بخارا یا همدان نیست، امروز مجادلاتی به اسم اسلام صورت میگیرد و به تفکیر میرسد.» او تصریح کرد: «همه ما باید برای تلطیف اسلام فریاد بزنیم، چراکه پیام نبی آن انسانسازی بود اما امروز اسلام تبدیل به انسانسوزی شده است و امیدوارم در فرهنگی که بوعلیسینا را ساخته، این وضع تغییر پیدا کند؛ چراکه ما هرچه داریم، از فرهنگ ایرانی است»
همایش «حکیم هزارهها» به مناسبت گرامیداشت فیلسوف و طبیب ایران، برگزار شد
مردِ مدارا
صاحبخبر -