صاحب‌خبر - وصال روحانی تیم ملی امید فوتبال برزیل در نخستین ساعات صبح دیروز در مسابقه‌‌ای فراموش نشدنی به قضاوت علیرضا فغانی از ایران در ماراکانای ریو دوژانیرو پس از تساوی 1-1 در وقت‌های عادی و اضافی در ضربات پنالتی 4-5 بر آلمان چیره و برنده مدال طلای رشته فوتبال در سی و یکمین دوره بازی‌های المپیک تابستانی شد. این نخستین باری است که زرد و آبی‌های مشهور جهان فوتبال در این رشته در المپیک در صدر می‌ایستند و سه نقره در سال‌های 1984، 1988 و 2012 و دو برنز در سال‌های 1996 و 2008 حداکثر حاصل کار آنها در ادوار قبلی فوتبال المپیک‌ها بود. از یک منظر دیگر هم دستاورد شنبه شب برزیلی توفیق بزرگی نشان می‌دهد زیرا آنها را قادر ساخت به جبران شکست هولناک 1-7 برابر ژرمن‌ها در فینال جام جهانی 2014 که آن هم در خاک برزیل حاصل آمده بود، این رقیب ویژه را مغلوب کنند، هرچند کیفیت این دو دیدار و نتایج حاصله به هیچ روی قابل قیاس نیستند. مهندس طراح این هم از دست تقدیر است که مهندس طراح این برد نیمار بود، جوان اول و کاپیتان 24 ساله «امید»‌های برزیل وقتی تیم ملی بزرگسالان این کشور دچار آن سرشکستگی تاریخی برابر آلمان درجام جهانی بیستم شد، به‌دلیل مصدومیت در میدان غایب بود اما این بار که او در میدان حضور داشت هم تک گل سله‌سائو در جریان مسابقه را با ضربه آزادی مخوف با زیبایی هرچه تمامتر در دروازه حریف کاشت و هم در جنگ ضربات پنالتی، ضربه آخر و سرنوشت ساز برزیلی‌ها را در دروازه آلمان نشاند و دلیل وعامل مستقیم قهرمانی نماینده فوتبال «کشور قهوه» شد. ساعتی بعد در جریان مسابقه این مکس مه‌یر بود که با گلزنی برای ژرمن‌ها گل نیمار در نیمه اول را بی‌اثر و بازی را 1-1 و وقت اضافی را الزامی‌کرد اما وورتون دروازه‌بان برزیل که برابراین ضربه کم آورد ساعتی بعد در زمان نواخته شدن پنالتی‌ها، ضربه آخر آلمان را که توسط نیلس پیترسن زده شد، مهار کرد و لحظاتی بعد نیمار پنالتی‌اش را گل کرد تا کار تمام شود و 78 هزار تماشاگر حاضر در ماراکانا و بواقع میلیون‌ها برزیلی در سطح این کشور جشنی بزرگ را برپا دارند و پیروزی‌تازه فوتبال ملی خود را ولو در یک رده سنی پایین‌تر از بزرگسالان گرامی دارند. خوش اقبالی برزیلی‌ها با این حال برزیل بسیار خوش‌اقبال بود که از این مخمصه بزرگ جان سالم به‌ در برد و برنده این دیدار و صاحب مدال طلا شد زیرا آلمانی‌ها در روزی که اقبال آشکارا به آنها پشت کرده بود سه بار در نیمه اول توپ را به تیر دروازه برزیلی‌ها زدند و هر مرتبه آه از نهادشان برخاست. ابتدا شوت بولی‌ین برانت از فاصله 25 متری بر تیر افقی نشست، سپس ضربه دیگری پس از برخورد با مدافعان برزیل و منحرف شدن به تیر دروازه سله‌سائو برخورد کرد و آن‌گاه ضربه سر اسون بندر یکی از پر تجربه‌های تیم آلمان هم به تیر خورد و باز گل نشد، به این ترتیب زمانی که سرانجام در دقیقه 56 طلسم دروازه میزبان شکست و روی یک همکاری گروهی و پاس جره می‌تولیان، مه‌یر توانست با ضربه‌ای زمینی به سمت «تیر 2» دروازه برزیلی‌ها را فرو ریزد و بازی را به تساوی بکشاند. آلمانی‌ها نفس راحتی کشیدند. استرس وحشتناک با این حال در وقت اضافه گل دیگری به‌دست نیامد و دو سه فرصت خوب دیگر در این مقطع زمانی از دست رفت تا کار به ضربات پنالتی بکشد و استرس وحشتناکی بر مردم برزیل حاکم شود که می‌ترسیدند پس از فاجعه شکست وحشتناک برابر ژرمن‌ها در جام جهانی دو سال پیش متحمل باخت تازه‌ای شوند و در المپیک هم برابر تیم منظم و محکم آلمان کم بیاورند. وورتون: این کار خدا بود با وجود این پس از گل شدن هر چهار ضربه نخست هر دو کشور، ضربه پنجم آلمان‌ همان طور که قبلاً گفتیم توسط وورتون مهار و پیترسن در مصاف با سنگربان برزیل ناکام شد و نیمار کار را تمام کرد. وورتون اظهار داشت: بله طلا به ما رسید اما مالک و اهداکننده اصلی آن خداوند است که نیمار و کل تیم برزیل را دوست می‌دارد و این افتخار را از آنها دریغ نکرد. قیاس ناگزیر این اتفاق خوب در شرایطی شکل گرفت که تیم بزرگسالان برزیل بدون نیمار مصدوم ولی با انواع و اقسام ستاره‌های دیگرش شامل لوییس، الوس، هالک و مارسلو در دیدار نیمه نهایی جام جهانی 2014 برابر آلمان در همان 29 دقیقه اول 5 گل خورد و به کلی نابود شد و تنها توفیقش این بود که نگذاشت نتیجه نهایی سنگین‌تر از 1-7 شود. با این اوصاف پیش درآمد فینال المپیک امسال به یک میدان بزرگ گمانه‌زنی درباره فرجام دیدار جدید دو کشور تبدیل شد و همگان می‌پرسیدند آیا تیم برزیل قادر است آن فاجعه تاریخی را جبران کند یا بیش از پیش نزد مردم خود شرمنده خواهد شد. تلاش بی‌نتیجه سرمربی برزیل روگریو میکالی سرمربی تیم ملی امید برزیل نهایت کوشش‌اش را به کار گرفت تا این موضوع آن قدر عمده نشود و به همه چیز سایه نیندازد اما تلاش او صرفاً یک کوشش مذبوحانه و بی‌نتیجه بود و همگان فقط از همان دیدار بدخیم و لزوم جبران آن می‌گفتند. میکالی به انواع حرف‌ها و نظریه‌ها روی آورد و حتی متذکر شد که قیاس این دو مورد واقعاً بیهوده است زیرا هیچ یک از نفرات تیم او عضو همان تیم ناکام دو سال پیش نبودند و نیمار که می‌توانست حاضر باشد به سبب مصدومیت عمیق آن بلای خانمانسوز را فقط نظاره کرد. به واقع نیز میدان المپیک که ویژه زیر 23 ساله‌ها است و فقط سه بزرگسال در آن حق شرکت دارند، اصلاً با جام‌های جهانی و فوران سوپراستارها در آن قابل قیاس نیست. زبان میکالی از فرط تذکر دادن نکات فوق مو درآورد اما او حتی ساعتی مانده به فینال المپیک همچنان مشغول تشریح اوضاع و قیاس این دو میدان بزرگ بود. وی می‌گفت: چگونه می‌توانید از تیم جوان و نپخته من جبران چیزی را بخواهید که محصول تلاش بزرگسالان ما بوده است. آنجا جام جهانی بود و اینجا المپیک است و نمی‌دانم چرا می‌خواهید دو عصر کاملاً متفاوت را با یکدیگر یکسان سازید و از یکی بابت مسئولیت‌های دیگری استنطاق کنید. این یک قصه کاملاً متفاوت با چیزی است که دو سال پیش در جام جهانی روی داد و ما هیچ مسئولیتی در قبال آن نداریم و اگر مسئولیتی داشته باشیم فقط برای همین مسابقات و کسب مدال طلای آن است. ما جورکش نسل‌های قبلی نیستیم و خواهش می‌کنم نسل‌های متفاوتی را یکی نکنید. انتقام در «ماراکانا» حرف‌های او هیچ اثری نداشت و فضای ماراکانای قدیمی و افسانه‌ای و کلاسیک را بوی انتقام پر کرده بود و از در و دیوار آن خاطرات تلخ می‌بارید که حاصل فاجعه‌سازی آبرو بر بادده تیم تحت هدایت لوییس فیلیپه اسکولاری در نیمه نهایی جام جهانی بیستم در روزی بود که خط دفاع ویران شده برزیل به کمتر توپ ارسالی ژرمن‌ها «نه» گفت. شنبه شب از در و دیوار ماراکانا که برخلاف 50 سال پیش نه 200 هزار نفر بلکه حداکثر 86 هزار را در خود جای می‌دهد، کاغذهای رنگی و پلاکاردهایی در حمایت از تیم برزیل می‌بارید. مردم برزیل برای نتیجه گرفتن تیم‌شان سنگ تمام گذاشتند و آن قدر با سر و صداهای خود به تیم‌شان روحیه دادند که نیمار و یارانش تا واپسین ثانیه‌ها و حتی در زمان نواخته شدن پنالتی‌ها هرگز احساس تنهایی و بی‌یاوری نکردند و همیشه احساس شور و شعف داشتند. در طول مسابقه نیز همپا با برزیلی‌های جوان که برخلاف عادات فوتبال فنی و زیبا و قدری توأم با تنبلی‌شان بشدت می‌دویدند، هواداران آنها نیز بر روی سکوها با شعارهای دائمی خود عرصه را بر ژرمن‌ها تنگ و کارآیی آنها را کم کردند. آلمان البته خود را نباخت و خوب بازی کرد و تا پایان جنگید اما وقتی توپ‌هایش مکرراً به تیر دروازه خورد و غریو احساسات تماشاگران بر گوش‌شان سنگینی کرد فهمید که قصه با قصه دو سال پیش زمین تا آسمان تفاوت دارد. اوج زیبایی تلاش برزیل اوج زیبایی تلاش نیمار و برزیل در گل بسیار زیبایی بود که این سوپراستار باشگاه بارسلونای اسپانیا از روی یک ضربه آزاد از فاصله 24 متری در دقیقه 23 به ثمر رساند. او چنان با کات داخل پا به توپ چرخش و پیچش داد که دروازه‌بان نگون‌بخت آلمان هر چه به بدنش کش داد، نتوانست توپ را مهار کند و توپ با برخورد به زیر تیر افقی و رفتن به درون دروازه تماشاگران و کل ورزشگاه را منفجر کرد. این یک لحظه فراموش نشدنی و اوج نبوغ جوانی بود که گل سر سبد نسل رنگ و رو رفته فوتبال برزیل در سال‌های اخیر بوده است و شاید حضور صرف او هم برای قهرمانی‌ها کفایت کند. این را می‌توانید از مسئولان دو تیم ملی برزیل، یکی شرکت‌کننده در جام جهانی 2014 و دیگری حاضر در المپیک ریو 2016 بپرسید! نمره قبولی برای فغانی علیرضا فغانی افتخار جامعه داوری ایران و مردی که فینال پریشب المپیک سی و یکم را در کنار دو هموطن شایسته‌اش قضاوت کرد، در مجموع نمره قبولی گرفت و داوری بی‌مشکلی را ارائه داد. او در اکثر صحنه‌ها و اتفاقات از نزدیک بر مسائل موجود نظارت و سپس اتخاذ تصمیم می‌کرد و هیچ یک از تصمیم‌های او بحران‌ساز نشد و به این ترتیب نه فقط جامعه داوری ایران و ورزش کشورمان بلکه کل آسیا می‌تواند به وی ببالد زیرا او اعتبار تازه و بزرگی را برای قاره کهن به ارمغان آورده است. این سومین فینال بزرگ برای فغانی پس از قضاوت‌های مثبت و بالنسبه موفق او در دیدار نهایی جام ملت‌های آسیا 2015 در خاک استرالیا و فینال جام جهانی باشگاه‌ها 2015 بود. نیجریه به مدال برنز رسید این را نیز بگوییم که دیروز در مسابقه رده‌بندی فوتبال مردان المپیک 2016 نیجریه با نتیجه 2-3 بر هندوراس شگفتی‌ساز بزرگ رقابت‌های امسال چیره شد و با کسب مدال برنز نخستین مدال این رقابت‌ها را برای کشورش صید کرد. دو گل از سه گل «عقاب‌های برتر» (نیجریه) را صدیق عمر به ثمر رساند و امینا عمر نیز برای نیجریه گلزنی کرد. میکل: به این یاران افتخار می‌کنم جان اوبی میکل هافبک پرتجربه چلسی و یکی از سه یار بزرگسال مجاز تیم نیجریه که بازوبند کاپیتانی را هم بر دست داشت، گفت: به داشتن چنین یارانی افتخار می‌کنم. بچه‌ها واقعاً پرکار و موفق بودند و باید متذکر شوم که این پیروزی و مدال برای کشور ما بسیار مهم است. فشار روحی فراوانی به ما وارد شد اما ما این کار ضروری و افتخارساز را برای ملت نیجریه انجام دادیم و باید هم این کار را می‌کردیم. نیجریه به واقع به قدری برتر از حریف بود که ابتدا 0-3 از هندوراس پیش افتاد و دو گل هندوراس در دقایق بعدی به دست آمد اما حتی این گل‌ها نیز که توسط آنتونی لوزانو و مارسلو پاریرا به ثمر رسید هندوراس را که باعث حذف آرژانتین در مرحله گروهی شده بود، خوشبخت و برنده مدال المپیک نکرد. طلای فوتبال زنان به آلمان رسید ناگفته نگذاریم که فوتبال زنان المپیک ریو 24 ساعت پیشتر توسط آلمان فتح شده و این کشور در دیدار فینال سوئد را 1-2 برده بود. با این اوصاف و از یک منظر خاص آلمان با کسب یک طلا و یک نقره در فوتبال زنان و مردان المپیک سی و یکم موفق‌ترین کشور در این رشته بود. برش نیمار: تاریخ‌سازی کردیم پس از پیروزی تاریخی برزیل در فینال مسابقات فوتبال المپیک 2016 ریو، نیمار در یک مصاحبه تلویزیونی اعلام کرد: «به مربی خود گفته‌ام که دیگر نمی‌خواهم به عنوان کاپیتان تیم بازی کنم.» این ستاره تیم ملی فوتبال برزیل گفت: «این یک افتخار بزرگ بود. من آن را با تمام قلبم دریافت کردم». نِیمار پیش از آنکه مدال طلا را برای کشور خود به ارمغان بیاورد توپ را در دستان خود گرفت، بوسید و آن را در نقطه پنالتی قرار داد. او سپس به آهستگی گام برداشت و با یک ضربه مستقیم دروازه تیم ملی فوتبال آلمان را باز کرد. نِیمار در مصاحبه تلویزیونی خود گفت: «این همان موفقیتی است که دنبالش بودیم، ما تاریخ‌ سازی کردیم. این یکی از بهترین اتفاقاتی بود که در تمام زندگی من رخ داد، طی چند ماه اخیر انتقادهای فراوانی به من شده بود و در این مدت نتوانستم به شرایط آرمانی خود برگردم، ولی هیچ کدام از منتقدان هم‌اکنون حرفی برای گفتن ندارند.» این دو تیم در ضربات پنالتی هر کدام چهار گل به ثمر رساندند، ولی «نیل پترسون» آلمانی نتوانست پنجمین ضربه را برای تیم ملی فوتبال خود به گل تبدیل کند و برزیل نیز آخرین فرصت را به نِیمار داد. او با به ثمر رساندن این گل باعث شد شب گذشته تمام مردم برزیل در خیابان‌ها جشن بگیرند و شادمانی کنند. نیمار در پایان این مصاحبه تلویزیونی گفت: «من حرفی برای گفتن ندارم، هرآنچه باید می‌گفتم در این مسابقه تاریخی به نمایش گذاشتم. واقعاً نمی‌توانم احساسات خود را هم‌اکنون بیان کنم. باید از تمام هم‌تیمی‌ها، دوستان و خانواده‌ام تشکر کنم که در تمام این روزها با وجود انتقادهای فراوانی که می‌شد، باز هم از من حمایت کردند. اینها در سخت‌ترین روزهای زندگی کنارم بودند. این روزها به سادگی نگذشت، ولی در نهایت با موفقیت به پایان رسید. حرف دیگری برای گفتن ندارم... بسیار خوشحالم.»∎​