جذب يك دارايي
فكري جديد در فرابورس
شركت سپرده‌گذاري مركزي اوراق بهادار و تسويه وجوه (سمات) از درج نماد علامت تجاري فيلتر جاذب مواد سرطان‌زاي دخانيات در سامانه پس از معاملات خبر داد. به گزارش «تعادل» به نقل از سمات، فيلتر شيكونين جاذب مواد مضر و سرطان‌زاي دود سيگار، براي فروش قطعي به فهرست عرضه دارايي فكري فرابورس ايران اضافه شده كه تعداد دارايي‌هاي فكري در فهرست به 40عدد رسيده است. براساس اين گزارش، اين داروساز مبتكر در‌خصوص ساختار فيلتر ابداعي خود گفت: در اين اختراع با اسپري كردن فرمولاسيون به رشته‌هاي استات سلولز -ماده تشكيل‌دهنده فيلتر معمولي- و با مكانيسم‌هاي شيميايي
به‌صورت انتخابي به اين مواد مضر و سرطان‌زا در فيلتر واكنش داده و به دام مي‌افتند اما باتوجه به ماهيت خنثي نيكوتين، هيچ تاثيري بر غلظت نيكوتين ندارد. استفاده از مجموع مواد موثره در فيلتر جهت تاييد اثربخشي و مكانيسم آنها نبوده چراكه اثرات آنها به‌صورت مستند و مستدل ثابت شده و هدف اختراع فرموله كردن آنها در قالبي بوده كه با Criteria مربوط به صنعت دخانيات -فاكتورهايي مانند Affinity بالا به استات سلولز، عدم فرار بودن، ايمن بودن، پايداري نسبت به دما، عدم تاثير بر بو و طعم سيگار، عدم تاثير بر فشار مكش و غيره- سازگار بوده و ضمنا Feasibility و توجيه اقتصادي داشته باشد. همچنين، شركت ‌سهم آشنا كارگزار عرضه‌كننده اين علامت تجاري در بازار دارايي فكري فرابورس است. بازار دارايي فكري از خردادماه93 براي عرضه و فروش انواع دارايي‌هاي فكري اعم از اختراعات، طرح‌هاي صنعتي و علائم تجاري در فرابورس ايران راه‌اندازي شد و تاكنون 2 اختراع به روش مذاكره توافقي در اين بازار معامله شده است.

ايرادات حجم مبنا
و دامنه نوسان
دبيركل كانون كارگزاران بورس با اعلام ايرادات حجم مبنا و دامنه نوسان و تبعات منفي صف نشيني گفت: حذف حجم مبنا و افزايش تدريجي دامنه نوسان و حل گره معاملاتي مهم‌ترين عناصر بورس ايران هستند.  سيد روح‌الله ميرصانعي دبيركل كانون كارگزاران بورس اعمال همزمان قانون حجم مبنا و دامنه نوسان را عامل كاهش شديد نقد شوندگي سرمايه سهامداران دانست و به سنا گفت: روند فعلي در بلندمدت به كاهش نسبي استقلال فعالان اقتصادي در بورس منجر مي‌شود و توسعه بازار سرمايه كشور با مشكل روبه‌رو خواهد شد. وي ادامه داد: در حال حاضر زيرساختارهاي بازار سرمايه ايران محدودتر از كشورهاي پيشرفته است كه دادوستد خيلي بازتر در آنها انجام مي‌شود. براي اين محدوديت يك دليل تاريخي ابراز و تصور مي‌شود بازار سرمايه ايران، سرمايه‌گذاران و سرمايه‌پذيران هنوز بالغ نشده‌اند و بازار تحليلي و حرفه‌يي نشده است.
وي ادامه داد: با استناد به اين دليل، گفته مي‌شود به عنوان متوليان بازارسرمايه بايد سرمايه‌گذاران را از ريسك‌هاي زياد حفظ كنيم و با ايجاد محدوديت‌هاي قانوني از افزايش خطر جلوگيري كنيم. اين تفكر سنتي از ابتداي حيات بورس وجود داشته است. ميرصانعي با اشاره به اينكه به دليل اين تفكر محدوديت‌هاي قانوني بيشتر شده گفت: بر اين اساس استدلال مي‌شود، سرمايه‌گذاران نابالغ و غيرحرفه‌يي هستند و ريسك بازار زياد است. تصور بر اين است كه اگر بازار باز باشد و محدوديت‌هايي همچون دامنه نوسان يا حجم مبنا اعمال نشود، ممكن است به سرمايه‌گذاران آسيب‌هايي وارد شود. البته به مرور زمان اين محدوديت‌ها باز‌تر شده، اما تا استانداردهاي جهاني فاصله قابل توجه‌يي وجود دارد. دبيركل كانون كارگزاران با تاكيد بر اينكه اين محدوديت‌ها به بازار سرمايه آسيب رسانده، به پديده صف‌نشيني اشاره كرد و گفت: تشكيل صف‌هاي خريد و فروش مهم‌ترين محصول اعمال اين محدوديت‌هاست. منظور از صف، تجميع سفارش‌هاي خريد يا فروش در كف يا سقف قيمت است. صف‌نشيني آسيب زيادي به بازار سرمايه مي‌رساند. ميرصانعي ادامه داد: با تشكيل صف، نخستين خصوصيت بازار كه همه به‌دنبال آن هستد، يعني نقدشوندگي تهديد مي‌شود. زماني كه صف‌هاي خريد و فروش تشكيل مي‌شود، سرمايه‌گذاران به‌راحتي نمي‌توانند خريد و فروش كنند، بنابراين نقدشوندگي محدود مي‌شود. ايراد ديگر، رسيدن به نقطه تعادل قيمت سهم است.
وي ادامه داد: محدوديت‌ها، فرآيند تعيين قيمت براساس عرضه و تقاضا را كند و بازار را فرسايشي مي‌كند. فرض كنيد خبر مثبت يا منفي در مورد يك صنعت منتشر مي‌شود، شرايط شركت‌ها با اين خبر تغيير مي‌كند. طبيعتا تاثير اين خبر بايد در بازار منعكس و قيمت سهام آن شركت‌ها تعديل شود؛ اما محدوديت دامنه نوسان، فرآيند تعديل قيمت را طولاني مي‌كند. دامنه نوسان مانع از اين مي‌شود كه سهم يا اوراق به‌راحتي به قيمت تعادلي خودش برسد.
وي ادامه داد: نمي‌توانيم جلوي حركت بازار به سمت قيمت تعادلي را بگيريم، به هر ميزان هم محدوديت اعمال شود، بازار به سمت قيمت متعادل حركت خواهد كرد. اعمال دامنه نوسان يا ساير محدوديت‌هاي مشابه، تنها اين فرآيند را طولاني و فرسايشي مي‌كند. فرآيندي كه بايد ظرف يك روز يا چند روز حادث شود، چند ماه زمان مي‌برد.
اين مقام مسوول افزود: صف‌نشيني منجر به از بين رفتن تحليل‌هاي حرفه‌يي و تكنيكال در بورس مي‌شود. درواقع در بازاري كه صف‌هاي طولاني خريد و فروش وجود دارد هر فردي با تحليل اينكه سهم شركتي كه تقاضا دارد، ارزنده است و شركتي كه در ليست فروش است، سهام خوبي ندارد، وارد بازار مي‌شود كه اين تحليل ابتدايي و غيرحرفه‌يي، آفت بازار سرمايه است.
ميرصانعي افزود: يكي ديگر از آسيب‌هاي صف‌نشيني فشار زياد آن به سامانه معاملات است. درواقع ايجاد صف‌هاي عرضه و تقاضا، سبب فشار به سامانه معاملاتي مي‌شود. سيستم معاملات در كشورهاي ديگر مشابه بورس ايران نيست. وي افزود: از معايب ديگر صف‌نشيني، بي‌اعتمادي سرمايه‌گذاران است. يعني وقتي صف وجود داشته باشد، بحث نوبت به ميان مي‌آيد و در ادامه ابهاماتي همچون عدم رعايت نوبت و بي‌عدالتي نيز به ميان مي‌آيد. اين درحالي است كه اگر ساختاري در بورس حكمفرما باشد كه صف عرضه و تقاضا وجود نداشته باشد، اين بي‌اعتمادي هم در ذهن سرمايه‌گذار به وجود نمي‌آيد.