بخش سياسي خارجي: وقوع کودتاي ناکام در ترکيه، صحنه سياسي اين کشور را تحت تاثير خود قرار داده است. صورت مسئله اين بود که ساعت يازده و سي دقيقه جمعه شب به وقت محلي (حوالي يک بامداد به وقت تهران) ارتش ترکيه اعلام کرد عليه دولت رجب طيب اردوغان کودتا کرده است. گروهي از نيروهاي ارتش همراه با ادوات نظامي در استانبول و آنکارا وارد خيابانها شده و اعلام کردند کنترل امور را در دست گرفتهاند اما با گذشت ساعاتي کودتا ناکام ماند.در جريان اين كودتا 190 نفر كشته،1440 نفر زخمي و 2839 نظامي كودتاگر بازداشت شدند.به گزارش ايسنا، گروهي از نيروهاي ارتش در دو شهر عمده ترکيه يعني آنکارا، پايتخت و استانبول با تانک و زره پوش وارد خيابانها شده و مناطق مختلف از جمله فرودگاهها، پارلمان و ساختمان راديو و تلويزيون دولتي را تحت کنترل خود در آوردند و درگيريهاي شديدي در برخي مناطق روي داد. نيروهاي ارتش ترکيه همچنين پلهاي اصلي استانبول را بستند و هواپيماها و هليکوپترهاي جنگي در ارتفاع کم بر فراز استانبول و آنکارا به پرواز درآمدند.در آنکارا و استانبول صداي تيراندازيهاي پياپي شنيده شد. منابع خبري در حالي از ورود تانک به خيابانهاي آنکارا خبر دادند که گروهي از مردم اين شهر در مسير حرکت تانکها دراز کشيدند و مخالفت خود را با اين اقدام ارتش ابراز کردند. هزاران تن از مردم در مخالفت با اين اقدام ارتش به خيابانها آمدند و با شعار،حمايت خود را از دولت اعلام کردند.در آغازين دقايق کودتا فرودگاه آتاتورک استانبول به تصرف ارتش درآمد و تمام پروازها متوقف شد. حريت گزارش داد که تانکها در مقابل ورودي فرودگاه آتاتورک مستقر شدند و رفت و آمد به اين فرودگاه متوقف شد.تصاويري نيز از حضور سربازان ارتش درون ساختمان تلويزيون دولتي ترکيه منتشر شد. تلويزيون دولتي که در آن موقع به تصرف نيروهاي ارتش در آمده بود اعلام کرد که ارتش قدرت را در سراسر کشور به دست گرفته است.
از سوي ديگر، در بيانيهاي که در ساعات اوليه کودتا از سوي ارتش ترکيه منتشر شد، آمده بود که ارتش "براي دموکراسي و حقوق بشر" اداره امور را در دست گرفته است. در اين بيانيه آمده بود که تمام روابط خارجي کشور به شکل موجود باقي خواهد ماند. ارتش در بيانيهاش آورده بود که برقراري قانون بايد اولويت اصلي باشد.همچنين خبرگزاري رسمي ترکيه گزارش داد که عدهاي از افسران ارتش "خلوصي آکار" رئيس ستاد کل ارتش را به گروگان گرفتند اما صبح ديروز وي آزاد شد.خبرگزاري آناتولي ترکيه همچنين به نقل از شاهدان عيني گزارش کرد هليکوپترهاي نظامي به سوي کاخ رياستجمهوري تيراندازي کردند.با گذشت ساعاتي از وقوع کودتا، وزير دادگستري ترکيه اعلام کرد که کودتاچيان در دستيابي به اهداف خود شکست خوردند. ديلي صباح به نقل از وزير دادگستري ترکيه اعلام کرد: اينها از گروه فتحالله گولن دستور ميگيرند و مستقل از فرماندهي ارتش عمل ميکنند.با گذشت ساعتي از وقوع کودتا رئيسجمهور ترکيه با انتشار پيامي از مردم کشورش خواست در مقابل کودتايي که به راه افتاده، از دولت مشروع آنکارا حمايت کنند.به گزارش ايسنا، درحالي که برخي منابع از خروج رجب طيب اردوغان از ترکيه و سفر وي با استفاده از هواپيماي شخصي به يک کشور همسايه خبر ميدادند، منابع ديگري اعلام کردند که رئيس جمهوري ترکيه در حال حرکت به سمت استانبول است.اردوغان از مردم کشورش خواست در اعتراض به کودتا به خيابانها بروند. اردوغان در پيامي که از طريق اسکايپ منتشر کرد، خواستار آن شد که مردم عليه کودتاچيان در ميادين اصلي تجمع کنند.
وي با تأکيد بر اين که ترکيه بر اين کودتا پيروز خواهد شد، تصريح کرد، کودتاي نظامي بعد از مدت زماني کوتاه برچيده خواهد شد.
اردوغان گفت، از مردم ميخواهم با حضور در خيابانها از دولت مشروع اين کشور در مقابل کودتا حمايت کنند.رئيسجمهور ترکيه با بيان اينکه وي همچنان فرمانده کل قوا در کشور است، اظهار کرد که کودتاچيان بهاي سنگيني را بابت اقدامي که انجام دادهاند، خواهند پرداخت.
همزمان در حالي که گروهي از نظاميان در ترکيه اقدام به کودتا در اين کشور کردند، شبکههاي اجتماعي مانند توئيتر، يوتيوب و فيسبوک پس ازوقوع ناآرامي در اين کشور قطع شدند.به گزارش ايسنا، رجب طيب اردوغان، رئيس جمهور ترکيه در جمع مردم استانبول با تاکيد بر شکست کودتا گفت: دست در دست ملت ترک به جنايتکاران درس عبرت خواهيم داد. برخي در ارتش ترکيه از پنسيلوانيا يعني محل سکونت فتحالله گولن دستور گرفتهاند. اين کودتا نشان داد که سازمان گولن تروريستي است. گروهي کوچک از نظاميان مردم را هدف قرار دادند و نيروهاي مسلح ترکيه با کمک نيروهاي پليس توانستند بر آنها مسلط شوند و اين کساني که اين اقدام خائنانه را انجام دادند بهاي کار خود را خواهند پرداخت.
اين در حالي است که گولن و طرفدارانش اعلام کرده اند ارتباطي با کودتا ندارند. گفتني است نخست وزير تركيه نيز اعلام كرد از آمريكا مي خواهيم گولن را تحويل دهد عدم تحويل گولن اقدامي خصمانه است .به گزارش ايسنا، شبکه سيانان ترک اعلام کرد تلاش کودتا را دادستان نظامي کل با حمايت 46 افسر عاليرتبه ترکيه بر عهده داشتند و اجراي کننده آن دو فرمانده نيروي هوايي و زميني بودند.همچنين دادستاني ترکيه دستور بازداشت تعدادي از اعضاي شوراي عالي قضات را صادر کرده است.همزمان دهها سرباز شرکت کننده در کودتا سلاح خود را در استانبول تحويل دادند.اردوغان از مردم تركيه خواسته است تا در خيابان ها بمانند .همچنين دفتر رياست جمهوري تركيه نسبت به وقوع كودتاي دوباره در اين كشور هشدار داده است.
∎