صاحب‌خبر - درس سانتوز از شکست لیسبون نسل‌های درخشان فوتبال پرتغال همیشه در مسیر قهرمانی ناکام بودند. این تیم در جام‌جهانی 1966 با اوزه‌بیو در پای فینال متوقف شد. پرتغال در نیمه‌نهایی یورو 1984 مغلوب فرانسه میزبان شد. نسل طلایی پرتغال به فینال یورو 2000 رسید، ولی در خانه مغلوب یونان شد؛ تیمی که نامش به خاطر فوتبال دفاعی در تاریخ ثبت شده. شاید درس شکست لیسبون بود که فرناندو سانتوز را متقاعد کرد تیمش را با روشی دفاعی به زمین بفرستد. البته نقشه بازی پرتغال در مرحله گروهی متفاوت بود و او وقتی متوجه شد تیمش زور حمله ندارد برای مرحله حذفی برنامه‌اش را تغییر داد. البته هیچ موفقیتی در فوتبال بدون کمی شانس به دست نمی‌آید. قطعا این بهترین تیم تاریخ پرتغال نیست ولی تقدیرش بود که قهرمان شود، حتی بدون رونالدو. آرمن ساروخانیان- فرانسه وقتی شوت مهاجم پرتغال به تور دروازه فرانسه رسید، کار میزبان هم تمام شد. پوگبا سعی کرد هم‌تیمی‌هایش را تهییج کند، ولی بازیکنان فرانسه امیدی به جبران نداشتند. او در شروع وقت اضافه دوم توپ را پشت محوطه جریمه گرفت، از کوچیلنی عبور کرد، چرخید و از فاصله 24 متری ضربه بی‌نقصی زد که دور از دستان لوریس وارد دروازه شد. گلزن پرتغال در فینال یورو نه رونالدو نام داشت نه نانی. سرنوشت قهرمانی یورو 2016 را ادر رقم زد؛ مهاجمی که پیش از این در تورنمنت دو بار به زمین رفته بود، بی نتیجه. در شروع یورو کسی نمی‌توانست تصور کند مهم‌ترین گل یورو را مهاجم نیمکت‌نشین پرتغال می‌زند. حتی در شروع بازی فینال هم او شانس زیادی برای بازی نداشت، ولی با مصدومیت رونالدو همه چیز تغییر کرد. درخشش ادر در فینال حکایت تکراری این یورو است. تیم‌ها و بازیکنانی که در شروع مسابقات درخشیدند به‌تدریج کنار رفتند و در روزهای آخر نوبت به دیگرانی رسید که در شروع خبری از آنها نبود. آتش کرواسی و اسپانیا خیلی زود خاموش شد، بوفون با چشمانی اشکبار به خانه رفت و جادوی پایت ته کشید. پرتغال هم مثل مهاجم ذخیره‌اش در شروع یورو کم‌فروغ بود و با سه تساوی و به‌سختی توانست صعود کند. گریزمان در بازی افتتاحیه تعویض شد و روزنامه‌ها از او انتقاد کردند، ولی در ادامه در مرحله حذفی به ستاره فرانسه تبدیل شد و با گلزنی مقابل ایرلند، ایسلند و آلمان تیمش را به فینال رساند. قبل از فینال همه منتظر دوئل او با رونالدو بودند، دو شماره هفت، ولی بعد از خروج رونالدو او نتوانست ماموریتش را تمام کند. قبل از فینال گفته می‌شد در صورت پیروزی فرانسه گریزمان مدعی توپ طلا خواهد بود، ولی یکی از بهترین فرصت‌های فرانسه را در دقیقه 66 از دست داد. تعویض‌های دشان اشتباه بود؟ قبل از فینال همه جا صحبت از قدرت رهبری و کوچینگ دشان بود. در فرانسه می‌گویند که خدا از روز اول به او لطف داشته. امه ژاکه می‌گوید از همان زمان که کاپیتان فرانسه بود، مشخص بود که مربی می‌شود. دشان پنج فینال از شش فینال قبلی‌اش را برده بود و بعد از اینکه در نیمه‌نهایی مچ لوو را خواباند، همه منتظر بودند فرناندو سانتوز، همتای نه‌چندان مشهورش را هم شکست دهد. پیش‌بینی‌ها اما اشتباه بود. او در نیمه دوم دو تعویض داشت که نتیجه نداد، ولی می‌توان گفت که تصمیمات او اشتباه بود؟ دو بازیکنی که به زمین رفتند می‌توانستند سرنوشت‌ساز باشند. کومن می‌توانست سازنده گل پیروزی باشد، ولی گریزمان سانتر او را با فاصله کمی به بالای دروازه فرستاد. ژینیاک بعد از ورود به زمین بهترین موقعیت فرانسه را در ثانیه‌های آخر نیمه دوم خلق کرد، ولی شوت او بعد از دریبل پپه به تیر عمودی خورد. تعویض‌های دشان بد نبود، ولی تعویض‌های سانتوز خیلی خوب بود. با ورود ادر به زمین دو مدافع میانی فرانسه به دردسر افتادند. اوم‌تیتی و کوچیلنی بارها برای متوقف کردن ادر مجبور به خطا شدند و بالاخره همین بازیکن بود که توانست پرتغال را به قهرمانی برساند. آمار را جدی نگیرید قبل از فینال آمار کاملا به نفع فرانسه بود. آنها در ده بازی متوالی و سه بازی متوالی در تورنمنت‌ها پرتغال را شکست داده بودند، ولی جام در نهایت به لیسبون رفت. در مرحله نیمه‌نهایی فرانسه موفق شده بود به 58 سال شکست در تورنمنت‌ها مقابل آلمان خاتمه دهد و طلسم ناکامی مقابل همسایه را شکست. خود آلمان برای رسیدن به نیمه‌نهایی ایتالیا، گربه سیاهش را حذف کرد؛ تیمی را که پیش از این هرگز موفق نشده بود در تورنمنت‌ها شکست دهد. مهم‌ترین اتفاقی که در این جام بر خلاف آمار رخ داد، پایان ناکامی‌های پرتغال بود و این تیم نخستین قهرمانی‌اش را جشن گرفت. درس یونانی نسل‌های درخشان فوتبال پرتغال همیشه در مسیر قهرمانی ناکام بودند. این تیم در جام‌جهانی 1966 با اوزه‌بیو در پای فینال متوقف شد. پرتغال در نیمه‌نهایی یورو 1984 مغلوب فرانسه میزبان شد. نسل طلایی پرتغال به فینال یورو 2000 رسید، ولی در خانه مغلوب یونان شد؛ تیمی که نامش به خاطر فوتبال دفاعی در تاریخ ثبت شده. شاید درس شکست لیسبون بود که فرناندو سانتوز را متقاعد کرد تیمش را با روشی دفاعی به زمین بفرستد. البته نقشه بازی پرتغال در مرحله گروهی متفاوت بود و او وقتی متوجه شد تیمش زور حمله ندارد برای مرحله حذفی برنامه‌اش را تغییر داد. البته هیچ موفقیتی در فوتبال بدون کمی شانس به دست نمی‌آید. قطعا این بهترین تیم تاریخ پرتغال نیست ولی تقدیرش بود که قهرمان شود، حتی بدون رونالدو.∎​