با درخواست اخیر حسن روحانی، رئیس‌جمهوری مبنی برکاهش نرخ سود بانکی، ‌‌ظاهرا عزم دولت برای کاهش این نرخ جزم‌تر شده است؛ نرخی که پیش از این نیز با واکنش‌های زیادی همراه بود. برخی از کارشناسان بر این باورند که کاهش نرخ سود بانکی تاثیر جدی در اقتصاد می‌گذارد. درحالی ‌که برخی دیگر چون احمد حاتمی‌یزد معتقد است که اولویت‌های مهم‌تر از نرخ سود بانکی در کشور وجود دارد. پویا جبل‌عاملی، تحلیلگر مسائل اقتصادی اما معتقد است که کاهش نرخ سود بانکی مشکلات رکودی از جمله تقاضا را برطرف می‌کند و اقتصاد رونق می‌گیرد.
علی‌طیب‌نیا، وزیر امور اقتصادی و دارایی نیز گفته که موضوع نرخ سود در دستور کار و رسیدگی شورای پول‌واعتبار است. البته او این را هم اضافه کرده که شورای پول‌واعتبار درحال بررسی این موضوع است که تغییرات نرخ سود بانکی نیاز به مصوبه دارد یا بدون مصوبه باید انجام شود. علاوه بر این او تاکید کرده که تداوم نرخ فعلی سود بانکی به دلیل چسبندگی‌ها امکان‌پذیر نیست و شرایط به‌گونه‌ای است که نمی‌توان نرخ‌های کنونی را ادامه داد. طیب‌نیا درعین حال گفته است که نرخ سود بانکی باید تفاوت دو تا سه درصدی با نرخ تورم داشته باشد؛ بنابراین با نرخ تورم ۹ تا ۱۰ درصدی، نرخ سود نمی‌تواند بیش از ۱۲ تا ۱۳ درصد باشد. اکبرکمیجانی، قائم مقام بانک مرکزی نیز گفته زمان آن رسیده است که نرخ سود بانکی با توجه به کاهش نرخ تورم کاهش یابد.

  اما و اگرهای نرخ سود
برخی کارشناسان معتقدند که کاهش نرخ سود نباید اولویت بانک مرکزی باشد.
احمد حاتمی‌یزد، کارشناس امور بانکی دراین‌باره به «فرهیختگان» می‌گوید: «اگر سایر پارامترهایی که بر کسب‌وکار تاثیر می‌گذارد، روبه‌راه باشد، کاهش نرخ سود بانکی می‌تواند بر اقتصاد تاثیرگذار باشد؛ درحالی ‌که در ایران این‌گونه نیست.»
او اضافه می‌کند: «در کشورهایی چون آمریکا و اروپا اگر نرخ سود بانکی حتی نیم‌درصد هم تغییر کند، در بورس، اشتغال و دیگر شاخص‌های اقتصادی تاثیرگذار خواهد بود، اما در کشوری چون ایران کسب ‌و کار بنگاه‌ها روبه‌راه نیست و همزمان با چند مشکل دست به‌گریبانند؛ بنابراین تغییر نرخ سود بانکی چه در تسهیلات و چه در سپرده تاثیری در اشتغال و تولید نخواهد داشت. به بیانی دیگر در کشوری چون آمریکا و اروپا حساسیت زیادی برای نرخ بهره وجود دارد، درحالی‌ که در ایران چنین حساسیتی وجود ندارد.»
آن‌طور که این کارشناس بانکی می‌گوید «در اقتصاد ایران نه نرخ سود که تحریم، بوروکراسی، مداخله نهادها در اقتصاد، رویکردهای سیاسی و بی‌ثباتی مقررات مانع از رشد و توسعه می‌شود.»
براساس گفته‌های حاتمی‌یزد، حتی اگر نرخ سود بانکی یک تا دو درصد هم کاهش یابد، تغییری در اشتغال و سرمایه‌گذاری ایجاد نخواهد کرد؛ مگر اینکه دولت عوامل دیگری چون سهولت در کسب ‌و کار را حل و فصل کند.»
پویا جبل‌عاملی، تحلیلگر مسائل اقتصادی اما معتقد است که کاهش نرخ بهره موجب می‌شود افراد مصرف بیشتری داشته باشند و سرمایه‌گذاری بیشتری در بخش تقاضا ایجاد شود.
بنا به گفته‌های او، با کاهش نرخ سود بانکی مشکلات رکودی از جمله تقاضا برطرف می‌شود و اقتصاد رونق می‌گیرد؛ البته این مساله بار تورمی هم به‌دنبال خواهد داشت.
جبل‌عاملی در گفت‌وگو با «فرهیختگان» اضافه می‌کند: «وقتی تورم انتظاری کاهش یابد، نرخ سود هم باید کاهش یابد؛ اما نه اینکه این کاهش با سیاست‌های انبساطی پولی همراه باشد.»
با این وجود او به دولت توصیه می‌کند که فعلا تصمیمی برای تغییر نرخ سود بانکی نگیرد.
حمید دیهیم، اقتصاددان نیز معتقد است که اگر نرخ سود بانکی افزایش یابد، سرمایه‌گذاری کم می‌شود و اگر نرخ سود کاهش یابد سرمایه‌گذاری افزایش می‌یابد.
بنا به گفته‌های او، در جامعه‌ای که اولا سرمایه‌گذار باید بین 26 تا 30 درصد از بانک‌ها پول بگیرد و از طرفی بار مالیات و بوروکراسی‌های اداری را متحمل شود، چه کسی حاضر می‌شود در آن سرمایه‌گذاری کند؛ بنابراین نرخ سود بانکی باید کاهش یابد تا مشکلات این بخش برطرف شود.
او در گفت‌وگو با «فرهیختگان» تورم، بیکاری و رکود در اقتصاد را به دلیل سرمایه‌گذاری ‌ناکافی می‌داند و اضافه می‌کند: «سرمایه‌گذاری وابسته به نرخ بهره است؛ یعنی رابطه منفی با نرخ بهره دارد. بنابراین سرمایه‌گذاری بحران موجود را برطرف می‌کند و اشتغال را رونق می‌دهد.» او با تاکید بر اینکه بحران بازار و مشکلات اقتصادی به سود بانکی برمی‌گردد، می‌گوید که به دلیل بالا بودن نرخ سود سپرده‌ها، هزینه بانک‌ها افزایش‌ می‌یابد؛ بنابراین یا باید نرخ سود سپرده‌ها کاهش یابد و یا اینکه سیاست نرخ تنزیل مجدد یا خرید دین عملیاتی شود.

  حجم سپرده‌ها تغییر می‌کند؟
کاهش نرخ سود سپرده منجر به خروج سپرده از سیستم بانکی می‌شود؟ حاتمی‌یزد برخلاف دیگر کارشناسان معتقد است که کاهش این نرخ منجر به خروج سپرده از بانک نمی‌شود. چرا که بنا به گفته‌های او، مردم جز بانک جای امن دیگری ندارند که پول خود را نگه دارند. او اضافه می‌کند که تنها تاثیر کاهش نرخ سود بانکی این است که مردم پول خود را از بانک به سمت بازارهای مالی چون سهام، ارز و ملک هدایت می‌کنند که در این صورت هم پول از بانک خارج نمی‌شود؛ چرا که فروشنده در بازارهای مالی مجبور است پول خود را در بانک بگذارد. بنابراین با این اقدام موجودی بانک‌ها و حجم سپرده‌ها تغییر نمی‌کند، بلکه از یک حساب به حساب دیگری انتقال می‌یابد. علاوه براین با این کار، شاهد تغییر در گردش سپرده خواهیم بود که به صورت کوتاه‌مدت در هر حسابی می‌ماند و هر روز به حساب دیگری انتقال می‌یابد. پویا جبل‌عاملی نیز معتقد است که کاهش نرخ سود سپرده می‌تواند منجر به خروج سپرده‌ها از سیستم بانکی شود؛ این درحالی است که در حال حاضر بازار سهام از خود شوک‌هایی نشان داده است و برای خیلی از سپرده‌گذاران می‌تواند جالب توجه باشد؛ اما از نظر رویکرد اقتصاد کلان، کاهش نرخ بهره سیاست انبساطی پولی است که تبعات تورمی آن برای سیاست‌گذار باید مهم باشد.  
دیهیم نیز تاکید دارد که کاهش نرخ سود سپرده منجر به خروج سپرده از سیستم بانکی نمی‌شود؛ حتی اگر کسی زمین یا طلا هم بخرد، پول زمین و طلا به سیستم بانکی بازخواهد گشت و تغییری در حجم سپرده‌ها ایجاد نخواهد شد. با این تفاسیر به‌نظر می‌رسد بانک مرکزی با بررسی‌های هرچه بیشتر نسبت به کاهش نرخ سود بانکی اقدام کند تا تبعات آن گرفتار اقتصاد کشور نشود.