مرتضی افقه در گفتوگو با خبرنگار اقتصادی ایلنا با اشاره به اولویتهای اقتصادی 6 کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری اظهار داشت: در این ترکیب، آن چیزی که قابلیت پیشبینی دارد این است که از این 6 کاندیدای ریاست جمهوری دو کاندیدا حذف میشوند و از چهار کاندیدای باقیمانده اگر هم ائتلافی شکل نگیرد دو قطب کاملا مقابل هم ایجاد میشود و در صورت ائتلاف قطب «جلیلیان» از یک سو و قطب «پزشکیان» در مقابل هم قرار میگیرد.
وی افزود: با انتخاب پزشکیان میتوان انتظار اندکی گشایش در اقتصاد را داشت و اگر قطب جلیلیان بر روی کار بیاید، میتوان خلاف آن را انتظار داشت. هر یک از دو فرد پیروز انتخابات باشند شاهد واکنش آنی و مقطعی بازار ارز خواهیم بود بطوری که به نظر می رسد با پیروزی قطب جلیلیان به دلیل آثار و جو روانی نرخ دلار افزایش و با پیروزی پزشکیان نرخ دلار کاهش پیدا میکند.
اولویت اقتصادی دولت چهاردهم معیشت مردم است
این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه فوریترین اولویت اقتصادی دولت چهاردهم معیشت مردم و سه گانه فقر، بیکاری و نابرابری است، گفت: معتقدم اقدامات غیر اقتصادی میتواند حداقل در کوتاه مدت گشایشی ایجاد کند که مهمترین آن تغییر روابط خارجی است و در کوتاه مدت به طور قطع باید تمرکز بر روی سیاستهای خارجی و کاهش تنش منطقهای باشد.
افقه تاکید کرد: اولویت اول در سیاستهای روابط خارجی باید رفع تحریمها و توسعه روابط پولی و مالی باشد بنابراین در صورت روی کار آمدن دولت پزشکیان، مهمترین وزیر کابینه دولت چهاردهم وزیر امور خارجه و تیم وزارت امور خارجه است. البته میدانیم که دولت اختیار زیادی در بحث روابط خارجه و سیاستگذاریها در این حوزه را ندارد اما همین موضوع هم به وجهه و جایگاه رییس جمهور و وزیر امور خارجه برمیگردد که بتواند در چانهزنیها طرف مقابل را متقاعد کند.
رییس جمهور مقتدر اثرگذار است
وی با بیان اینکه سیاست دولت چهاردهم در میان مدت باید تمرکز بر روی رفع موانع تولید باشد که این اقدام از طریق معرفی یک کابینه قوی به ویژه در بخش تولیدی کشور محقق میشود، افزود: اولویت دوم در اقتصاد، بحث تولید است، معتقدم وزرای تولیدی از جمله وزیر صمت، کشاورزی، انرژی در اقتصاد بسیار موثر هستند و تیم اقتصادی دولت تنها محدود به رییس کل بانک مرکزی و وزیر اقتصاد نمیشود.
این کارشناس اقتصادی گفت: معتقدم در ساختار موجود قدرت در کشور رییس جمهور چیزی حدود 30 درصد تا 35 درصد دامنه تاثیرگذاری مستقیم در سیاستها از جمله سیاستهای اقتصادی را دارد اما حتما حضور رییس جمهور مقتدر در این وضعیت اثرگذار خواهد بود.
وی افزود: باید توجه داشت که علاوه بر این موضوعات رییس جمهور آینده با مجلس یک دست اصولگرا مواجه است که میتواند در تصمیمگیریها اثرگذار باشد و شرایط را برای فردی مانند پزشکیان سختتر میکند و این به برنامه و سیاستهای پزشکیان برمیگردد تا چه حد میتواند با قوای دیگر تعامل و در برخی موارد آنها را مهار کند یا آنها را هم در مسیر تحقق سیاستهای دولت با خود همراه کند.
افقه اظهار داشت: مردم در دولت سیزدهم ضربه این تجربه را که افرادی در اقتصاد بر سرکار آمدند که هیچ سابقه اجرایی و سیاست گذاری در این حوزه را نداشتند را خوردند و نباید این تجربه تکرار شود. مهم این است که رییس جمهور تفکر توسعهای داشته باشد که البته آقای پزشکیان سابقه اجرایی در وزارت بهداشت را دارد و چند دوره در مجلس حضور داشته است اما علاوه بر این تجارب مهم این است که رییس جمهور تفکر انسان مدارانه داشته باشد.
وی ادامه داد: معتقدم توسعه یک فرایند جهانی است و رییس جمهور باید برنامهای را برای زندگی مردم به اجرا برساند و سیاست مشخص برای افزایش رفاه مردم ارائه دهد.
این کارشناس اقتصادی گفت: این اولویتها خود را در بودجه نشان میدهند و نمود اقتصادی آن نحوه بودجهریزی و تخصیص منابع به سمت افزایش تولید و اشتغال و کاهش فقر است. به طور قطع مجموعهای از وزرای خوش فکرِ مجرب و نه تکنوکراتهای طرفدار بازار آزاد میتوانند این اهداف را محقق کنند.
افقه درباره سلامت اقتصادی کاندیداهای ریاست جمهور در عملکرد و سوابق گذشته اظهار داشت: آقای پزشکیان از لحاظ سلامت اقتصادی از پاکترینها بوده و در سابقه وی هیچ نقطه مبهمی وجود ندارد و در بیان دیدگاههای خود حتی در تقابل بر جریان حاکم همواره شجاعت داشته و به تقیدات واقعی دینی پایبند است که همین تقیدات واقعی دینی در نهایت منجربه تحقق سیاستهای رفع نابرابریها میشود.
وی با تاکید بر اینکه در این میان موضوع مهم این است که قشر خاکستری در انتخابات مشارکت داشته باشند در غیر این صورت نگرانیها درباره بسته شدن شرایط اقتصادی، فرهنگی و ... مطرح میشود، افزود: باید توجه داشت برای قشر خاکستری حتما تفاوتی بین قطب پزشکیان با قطب جلیلیها وجود دارد اما در اذهان قشر خاکستری این موضوع مطرح است که رییس جمهور اختیاری ندارد و معیار سنجش این موضوع هم برخوردها در مدت ریاست جمهوری آقایان خاتمی و روحانی است. آن چیزی که باید به آن توجه داشت جریان مخالف است که در هر دو دوره مستمر سنگاندازی میکردند.
عدم تاثیر یکدست شدن در سفره مردم
این کارشناس اقتصادی گفت: شاید تا یک هفته گذشته هم من به این باور رسیده بودم که شرکت در انتخابات فایدهای ندارد و یک بار باید تجربه یکدست شدن تمام جریان دیده شود تا کشور به این نتیجه برسد که یکدست شدن دستاوردی ندارد و دیدیم در دولت سیزدهم که یک دست شدن تجربه شد، اتفاق مثبتی در اقتصاد و سفره مردم رخ نداد. اما میبینیم که گزینهای وجود دارد که میتواند این شرایط را تغییر دهد.
وی با اشاره به دستاوردهای دولت یکدست سیزدهم تاکید کرد: هر چند دولت سیزدهم مدعی افزایش رشد اقتصادی، کنترل رشد نقدینگی و کاهش نرخ تورم است اما سفره مردم تغییری نکرد و مردم میگویند رشد اقتصادی چه دستاوردی برای معیشت خانوادهها داشت؟ حتی اگر نرخ تورم کاهش پیدا کرده باشد، کاهش نرخ تورم از 45 به 38 درصد مگر در سفره مردم تاثیری میگذارد؟در همین دولت یکدست سیزدهم دیدیم که چه بلایی بر سر وضعیت معیشت مردم به ویژه اقتصاد خانوارهای متصل به اینترنت و کسب و کارهای اینترنتی آمد و میزان مهاجرت جوانان چقدر افزایش پیدا کرد و چه فشارهای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی بر مردم تحمیل شد.
افقه ادامه داد: نمونه دیگر از یکدست شدن را در دوره ریاست جمهوری احمدینژاد تجربه کردیم که علاوه بر درآمدهای بیسابقه نفتی، این دولت از حمایتهای همه جانبه برخوردار بود که این شرایط بهترین فرصت برای رییس جمهور محسوب میشود که بدون دغدغه و تنشهای فرسایشی با پول نفتی کشور را اداره کند اما دیدیم که در دوره اول چگونه تنش جهانی ایجاد کرد و در دوره دوم هم تنشهای داخلی را به آن اضافه کرد. جای تعجب این است که با تمام این سوابق ناموفق اعلام کاندیداتوری میکند.
وی گفت: امیدواریم قشر خاکستری در این مدت به این موضوعات توجه داشته باشد و اثرگذاری رییس جمهوری و کابینه آن را نادیده نگیرد.