از صبح دوشنبه كه خبر شهادت ابراهيم رييسي و همراهانش اعلام شد، مقامات سابق و فعلي، لشكري و كشوري، پيامهاي تسليت متعددي را منتشر كردند. از مقامات عاليرتبه گرفته تا استاندار و ... همگي شهادت رييسجمهوري فقيد، حسين اميرعبداللهيان وزير امور خارجه فقيد، محمدعلي آلهاشم امام جمعه فقيد تبريز، مهدي موسوي فرمانده يگان حفاظت رياستجمهوري، سرهنگ خلبان سيد طاهر مصطفوي، سرهنگ خلبان محسن دريانوش و سرگرد فني بهروز قديمي را تسليت گفتند. از نخستين واكنشها، پيام تسليت مقام رهبري بود كه طي آن 5 روز اعلام عزاي عمومي شد. در اين پيام آمده: «با اندوه و تاسف فراوان خبر تلخِ درگذشتِ شهادتگونه عالم مجاهد، رييسجمهور مردمي و با كفايت و پرتلاش، خادمالرضا عليهالسلام جناب حجتالاسلام والمسلمين آقاي حاج سيد ابراهيم رييسي و همراهان گرامي ايشان رضوانالله عليهم را دريافت كردم. اين حادثه ناگوار در اثناي يك تلاش خدمترساني اتفاق افتاد؛ همه مدت مسووليت اين انسان بزرگوار و فداكار چه در دوران كوتاه رياستجمهوري و چه پيش از آن، يكسره به تلاش بيوقفه در خدمت به مردم و به كشور و به اسلام سپري شد. رييسي عزيز خستگي نميشناخت. در اين حادثه تلخ، ملت ايران، خدمتگزار صميمي و مخلص و با ارزشي را از دست داد. براي او صلاح و رضايت مردم كه حاكي از رضايتالهي است بر همهچيز ترجيح داشت، از اين رو آزردگيهايش از ناسپاسي و طعن برخي بدخواهان، مانع تلاش شبانهروزيش براي پيشرفت و اصلاح امور نميشد.
در اين حادثه سنگين شخصيتهاي برجستهاي مانند حجتالاسلام آل هاشم امام جمعه محبوب و معتبر تبريز، جناب آقاي امير عبداللهيان وزير خارجه مجاهد و فعال، جناب آقاي مالك رحمتي استاندار انقلابي و متدين آذربايجان شرقي و گروه پروازي و ديگر همراهان نيز به رحمت الهي پيوستند. اينجانب پنج روز عزاي عمومي اعلام ميكنم و به ملت عزيز ايران تسليت ميگويم. جناب آقاي مخبر طبق اصل ۱۳۱ قانون اساسي در مقام مديريت قوه مجريه قرار ميگيرد و موظف است به همراهي روساي قواي مقنّنه و قضاييه ترتيبي دهند كه ظرف حداكثر پنجاه روز رييسجمهور جديد انتخاب شود. در پايان تسليت صميمي خود را به مادر گرامي جناب آقاي رييسي و همسر فاضل و بزرگوار ايشان و ديگر بازماندگان رييسجمهور و خانوادههاي محترم همراهان به ويژه والد ماجد جناب آقاي آل هاشم معروض ميدارم و صبر و تسلاي آنان و رحمت الهي براي درگذشتگان را مسألت ميكنم.»
تسليت محمد خاتمي
سيد محمد خاتمي، رييسجمهوري دولت اصلاحات نيز در پيامي نوشت: «سانحه هولناك سقوط بالگرد حامل رييسجمهور محترم و خدمتگزار پر تلاش ملت و وزير امور خارجه خيرانديش و امام جمعه محترم استان آذربايجان شرقي و ديگر همراهان كه به شهادت اين عزيزان انجاميد حادثهاي بود دردناك و خسارتبار كه اميدوارم لطف ويژه حضرت پروردگار آن را جبران نمايد. ضمن عرض تسليت به مناسبت اين فاجعه از پيشگاه حضرت حق براي اين شهيدان عزيز آمرزش و رحمت و علو درجات و براي اين عزاداران به ويژه خانواده و بستگان معزز اين شهيدان صبر و اجر و سلامتي و براي ملت شريف ايران پايداري امنيت و انسجام و پيشرفت در همه زمينهها مسالت ميكنم.»
صفحه تلخي در كتاب انقلاب اسلامي ورق خورد
حسن روحاني، رييسجمهوري دولتهاي يازدهم و دوازدهم نيز در ساعات ابتدايي اعلام خبر، با انتشار پيامي ضمن تسليت گفت كه «صفحه تلخي در كتاب انقلاب اسلامي ورق خورد». در اين پيام آمده: «خبر ناگوار سقوط بالگرد حامل رييسجمهور محترم و همراهان، موجب تاثر و نگراني فراوان شد. متاسفانه اين حادثه دلخراش به شهادت حجتالاسلاموالمسلمين سيد ابراهيم رييسي رييس محترم جمهوري اسلامي ايران، آقاي دكتر حسين اميرعبداللهيان وزير امور خارجه، حجتالاسلاموالمسلمين سيدمحمدعلي آلهاشم نماينده ولي فقيه در استان آذربايجان شرقي و امام جمعه تبريز، آقاي دكتر مالك رحمتي استاندار آذربايجان شرقي، تيم حفاظت و خدمه پرواز منجر شد و صفحه تلخي در كتاب انقلاب اسلامي ورق خورد. انقلاب اسلامي در طول ۴۵ سال گذشته روزهاي تلخ بسياري ديده اما با عنايات الهي و هدايت حضرت امام راحل و مقام معظم رهبري و حمايت مردم بزرگوار توانستيم اين مصائب را به جلوههاي ماندگار همدلي ملي و اتحاد اجتماعي تبديل كنيم. بدون ترديد اين مصيبت بزرگ را نيز با تكريم بهيادماندني شهداي گرانقدر توسط مردم عزيز و تقويت انسجام اجتماعي طي خواهيم كرد.»
تسليت رييس مجلس پيشين
علي لاريجاني، رييس سه دوره مجلس شوراي اسلامي نيز در پيامي نوشت: «حادثه تاثرآور شهادت رييسجمهور محترم و همراهان همگان را سوگوار نمود. براي ايشان و امام جمعه بزرگوار تبريز و وزير خارجه تلاشگر و استاندار آذربايجانشرقي و ساير همراهان رحمت واسعه الهي را خواستارم. انشاءالله خدمات ارزشمند آنان در پيشگاه الهي مرتبتي شايسته براي اين سفركردگان مهيا كرده است.»
تسليت آيتالله العظمي سيستاني
آيتالله العظمي سيستاني، مرجع تقليد شيعيان نيز با انتشار پيامي، شهادت رييسجمهور و وزير خارجه ايران و همراهان آنها را تسليت گفت. در پيام آيتالله العظمي سيستاني آمده است: «با نهايت تاسف خبر وفات سيد ابراهيم رييسي، رييسجمهور ايران و همراهانش را دريافت كرديم. اين ضايعه دردناك را به ملت و دولت ايران بهويژه خانواده جان باختگان تسليت ميگويم و براي آنها آرزوي صبر و شكيبايي دارم.»
پشتميزنشين و عافيتطلب نبود
محمدباقر قاليباف، رييس مجلس شوراي اسلامي در واكنش به شهادت رييسجمهوري نوشت: «آن شهيد گرانقدر، رييسجمهوري پشتميزنشين و عافيتطلب نبود.» در بخشي از پيام او آمده است: «خدمت خستگيناپذير براي سرافرازي ملت ايران و پيشرفت ايران اسلامي شاخصه بارز شهيد آيتالله دكتر رييسي در تمام مناصب و مسووليتها بود و همين موجب محبوبيت ايشان در قلوب مومنين بهويژه مستضعفان و پابرهنهها بود. او ياري صديق براي امام و رهبري و خدمتگزاري خالص براي ملت و سدي محكم دربرابر زيادهخواهي دشمنان بود. عروج او در حادثه سقوط بالگرد، گواهي روشن است كه آن شهيد گرانقدر رييسجمهوري پشتميزنشين و عافيتطلب نبود و براي رسيدگي به امور مردم خطرها را به جان ميخريد.
در اين ميان مايه اميدواري ملت ايران و كشتيبان حكيم انقلاب اسلامي حضرت آيتالله خامنهاي مدظله العالي است؛ پيوند ايشان با امت در تمام اين سالها كشور را از سختترين بحرانها و حوادث به سلامت عبور داده است و امروز نيز حتما حكمت و درايت و مديريت ارتباط وثيق ايشان با مردم راهگشا، آرامش بخش و دلگرمكننده خواهد بود و هيچگونه خللي در مسير كشور و انقلاب اسلامي پيش نخواهد آمد.»
آمادگي همهجانبه براي كمك و همراهي با دولت
سردار محمد باقري، رييس ستاد كل نيروهاي مسلح نيز در پيامي اعلام كرد كه اين ستاد آماده هرگونه همكاري با قوه مجريه است: «تاريخ پرشكوه و پر مخاطره انقلاب شكوهمند اسلامي همواره شاهد رخدادهاي تلخ و شيرين و فراز نشيبهاي فراواني بوده كه هر يك در تحكيم انسجام و وحدت ملي براي مردمان اين سرزمين پيامهاي الهامبخش و قوتآفريني در راه پيشروندگي انقلاب و كشور به سمت اهداف آرماني داشته است و عبور عزتمندانه و پيروزمندانه ايران مقتدر از ميان حوادث بهتآوري چون شهادت شهيدان رجايي، باهنر و آيتالله دكتر بهشتي را يادآور ميشود. نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران در كنار حفظ و ارتقاي توان و آمادگي دفاعي و امنيتي كشور در سطح منطقه، مرزها و سرتاسر خاك ميهن عزيزمان، آمادگي همهجانبه خود براي هرگونه كمك و همراهي با دولت خدمتگزار بامسووليت جناب آقاي دكتر مخبر را اعلام مينمايد و در اين مقطع حساس همچون گذشته در كنار دولت و در خدمت ملت عزيز خواهد بود.»
جمهوري اسلامي از ابتدا با حوادث سختي رو به رو بوده
سيد حسن خميني، توليت آستان امام خميني (ره) هم در نخستين ساعات، با انتشار پيامي گفت كه «جمهوري اسلامي ايران از ابتداي تشكيل خود با حوادث بسيار سختي رو به رو بوده و از تمام آنها با سلامت عبور كرده است». در اين پيام آمده است: «حادثه دلخراش سقوط هليكوپتر و شهادت ناباورانه رييسجمهور، وزير امور خارجه، نماينده ولي فقيه در آذربايجان شرقي، استاندار و همراهانشان، مايه تاثر شديد شد. اينجانب از سالها قبل با شهيد حجتالاسلام والمسلمين سيد ابراهيم رييسي آشنايي و معاشرت داشتم. صفاي باطن، تواضع و شوق خدمتگزاري به مردم مهمترين ويژگي او در تمام اين ادوار بود. ارتقاي مسووليتهاي رسمي، هيچگاه باعث دگرگوني روحيات اين روحاني خدمتگزار نشد. ضمن عرض تسليت به بازماندگان و طلب صبر براي آنها، حشر اين شهيدان با اولياي الهي را از خداوند خواستارم. بدون شك، وجود آرامشبخش حضرت آيتالله خامنهاي در اين شرايط، همچون لنگرگاهي ثباتآفرين براي كشور ماست. جمهوري اسلامي ايران از ابتداي تشكيل خود با حوادث بسيار سختي رو به رو بوده و از تمام آنها با سلامت عبور كرده است. همانگونه كه پيوند عميق ميان امام و ملت ايران در دهه اول انقلاب توانست كشور را بيمه كند، امروز نيز تدبير رهبري انقلاب و هوشمندي مردم باعث عبور از اين روزها خواهد شد. انشاءالله.»
تلاشهاي مستمر در راستاي وظايفش
صادق آملي لاريجاني، رييس مجمع تشخيص مصلحت نظام هم در پيامي با تسليت اين حادثه نوشت: «مرحوم حجتالاسلام والمسلمين رييسي در ساليان متمادي در مناصب مختلف خدمتگزاري به نظام اسلامي توفيقات بسياري داشت. ايشان در جايگاه رياستجمهوري همانند سالهاي خدمت در قوهقضاييه و توليت آستان قدس رضوي، همواره در ميانه ميدان بود و تلاشهاي مستمر وي در راستاي وظايفش از ويژگيهاي بارز ايشان بود. از حق متعال مسئلت دارم همانگونه كه در عرصههاي مختلف عنايات خاصه خويش را بر نظام اسلامي و مردم عزيز ارزاني داشته است، در اين حادثه اخير هم با الطاف رحيمانه خويش ملت شريف و بزرگ ايران را مورد امتنان ربوبي قرار دهد و آن خادمان عزيز پرتلاش را در جوار رحمت خويش متنعم سازد.»
آينده ايران و ضرورت وحدت
اسحاق جهانگيري، معاون اول دولتهاي يازدهم و دوازدهم در پيامي ضمن تسليت اين حادثه، بر حفظ وحدت و همبستگي در كشور تاكيد كرد: «من اين مصيبت جانگداز را به مقام معظم رهبري و اركان نظام و دولت و مردم تسليت ميگويم. ملت هوشيار ما در مقاطع دشوار و حساس دهه نخست انقلاب نشان داده است كه ميتواند حوادثي سخت را از اين دست با سرمايه توكل به خداوند، اعتماد به نظام، تابآوري خويش و اميد به آينده پشت سر بگذارد. اكنون هم زمان آن است كه تمامي جريانهاي سياسي بهرغم همه مسائل و مشكلات و اختلاف نظرها، به آينده ايران و ضرورت وحدت و همبستگي ملي و تامين آرمان و خواستههاي ملت بينديشند و در اين راه بكوشند. خداوند حافظ و ناصر اين ملك و ملت باد.»
از اين وضعيت نيز عبور خواهيم كرد
وزير امور خارجه پيشين با تاكيد بر اينكه حادثه رخ داده دردناك و تلخ بود، اظهار كرد: من با آقاي رييسي بيش از ۳۰ سال آشنايي داشتم و شهادت ايشان و همچنين شهادت برادر عزيز و بسيار مخلصم دكتر اميرعبداللهيان و همچنين شهادت امام جمعه تبريز و كادر پرواز را تسليت ميگويم.
محمدجواد ظريف در گفتوگويي تلويزيوني با بيان اينكه اين حادثه بزرگ و دردناك را به خانواده اين عزيزان تسليت عرض ميكنم و معتقدم كه كشور ايران با مقاومت مردم و حضور بيش از پيش مردم همانطور كه مقام معظم رهبري اشاره كردند اين حادثه تلخ و بسيار تلخ را پشت سر ميگذارد و اميدواريم كه همبستگي مردم بعد از اين حادثه تلخ بيشتر شود و با توجه به آينده كشور و نگرانيهاي ما در مورد آينده، در كشور با يك صدا و يك حركت به سمت آينده بهتر حركت كنيم. وزير امور خارجه پيشين با بيان اينكه آقايان رييسي و اميرعبداللهيان بسيار مخلص بودند و پاداش اخلاص خود را با شهادت دريافت كردند، ادامه داد: ما در ۴۵ سال گذشته در مقاطع مختلفي در شرايط سختي قرار داشتهايم، از آن عبور كردهايم و به لطف خداوند از اين وضعيت نيز عبور خواهيم كرد.
تسليت علياكبر صالحي
علياكبر صالحي، رييس پيشين سازمان انرژي اتمي نيز در پيامي نوشت: «خبر جانكاه و مولمه فقدان تعدادي از بهترين عزيزان ملت شريف و بزرگ ايران حضرت آيتالله دكتر رييسي رييسجمهور محترم و جانب آقاي دكتر امير عبداللهيان وزير محترم امور خارجه و حضرت آيتالله آل هاشم نماينده محترم ولي فقيه و امامجمعه تبريز و جناب آقاي دكتر مالك رحمتي استاندار محترم آذربايجان شرقي و سردار سيد مهدي موسوي و عزيزان خلبان و كمك خلبان را به ملت شريف و مقام معظم رهبري و خانوادههاي مكرم شهداي بزرگوارمان صميمانه تسليت عرض كرده و از خداوند متعال براي روح بلند اين عزيزان علو درجات، غفران و رحمت واسعه الهي مسئلت داريم.»
هيچ اختلالي در سياست خارجي پيش نخواهد آمد
سيد عباس عراقچي، دبير شوراي راهبردي روابط خارجي نيز در واكنش به شهادت رييس دولت سيزدهم و هيات همراه اظهار داشت:« بنده هنوزم در شوك اين خبر هستم، برايم قابل باور نيست، رييسجمهور محترم و دكتر اميرعبداللهيان كه قبل از هر چيز يك دوست بسيار خوب براي بنده بود، به اين شكل و در راه انجام وظيفه به شهادت رسيدند.» وي تصريح كرد: به هر حال دلهاي ما عزادار است، همه ما سوگوار هستيم و همانطور كه رهبري فرمودند، اختلالي در كشور پيش نميآيد، من ميخواهم عرض كنم هيچ اختلالي در سياست خارجي كشور هم پيش نخواهد آمد. دبير شوراي راهبردي روابط خارجي در گفتوگويي تلويزيوني همچنين بيان كرد: «آقاي اميرعبداللهيان خيلي زحمت كشيدند، دوران بسيار سختي را داشتند، جنگ غزه، عمليات وعده صادق همه ميدانند چه باري را اين مسائل به سياست خارجي وارد ميكند، تازه اينها بخشي از موضوعات سياست خارجي ما ست، اما ايشان با آرامش، سعه صدر و اخلاق بسيار خوبي كه داشت سياست خارجي را هدايت كرد و واقعا جاي ايشان خالي خواهد بود.»
داغي سنگين بر دل ملت ايران است
امير سرلشكر عبدالرحيم موسوي، فرمانده كل ارتش نيز در پيامي ضمن تسليت شهادت ابراهيم رييسي و همراهانش، در بخشي از آن نوشت: «اگر چه داغي سنگين بر دل ملت شريف ايران سربلند اسلامي است، اما مردم بزرگ كشورمان، درسآموز مكتب اسلام و تعاليم ديني و آبديده حوادث و آزمونهاي بزرگند و با توكل به خداي متعال و هدايت هوشمندانه رهبر حكيم انقلاب اسلامي و اهتمام رهروان راستين آن شهيدان والامقام، در جايجاي كشورمان، با روحيه جهادي، مسيرمتعالي آن بزرگواران را در پيشرفت و تعالي كشور صاحبالزمان ارواحنا فداه، ادامه خواهند داد.»
مكتب و الگويي مطلوب كه بايد زنده بماند
در بخشي از پيام سردار حسين سلامي، فرمانده كل سپاه پاسداران نيز آمده است: «ياد، نام، خاطرات و نقشآفرينيهاي الهام بخش، حماسي و درس آموز «سيدالشهداي خدمت » در ايفاي مسووليتهاي خطير و حساس در نظام اسلامي به ويژه طي دوره سهساله رياستجمهوري، به مثابه يك مكتب و الگوي مطلوب بايستي همواره زنده بماند و در اين صحنه سترگ اصحاب رسانه، شخصيتها و گروههاي مرجع و تاثيرگذار جامعه بايستي با تبيين و ترويج ابعاد باشكوه شخصيتي ايشان، رسالت خود را به شايستگي ايفا كنند. به فضل الهي، نظام مقدس جمهوري اسلامي تحت تدابير و هدايتهاي حكيمانه مقام معظم رهبري و سرمايه بزرگ پشتيباني ملت مومن و انقلابي، توفندهتر از گذشته حركت آرماني به سمت « ايران قوي» و «تمدنسازي نوين اسلامي » را تداوم بخشيده و اردوگاه دشمنان قسم خورده اين سرزمين را همچنان ناكام و نااميد خواهد ساخت.»
به او علاقه قلبي داشتم
محمدجواد آذريجهرمي، وزير پيشين ارتباطات نيز با انتشار پيامي اين حادثه را تسليت گفت: «بيشك، ايران عزيز ما امروز با خبر شهادت رييسجمهور متاثر است. صفاي باطن و اخلاص اين شهيد عزيز كه من حقا به او علاقه قلبي داشتم براي او بهترين تقدير را رقم زد و شهادت، اين مرگ تاجرانه نصيب او شد. خوشا به سعادت او. خوشا به سعادت او. داغ جانسوز ديگري كه امروز متحمل هستيم فقدان رجل الهي، آيتالله آل هاشم است. در دل مردم جاي داشت و عزيز مردم تبريز بود. رحمت و رضوان الهي بر او و وزير امورخارجه پرتلاش جناب آقاي اميرعبداللهيان و استاندار جوان آذربايجان شرقي و ساير همراهان اين عزيزان. اين واقعه تلخ را به خانواده اين عزيزان، مردم سربلند ايران و به ويژه كوه استوار انقلاب اسلامي، حضرت آيتالله خامنهاي (حفظهالله) تسليت عرض ميكنم.»
عشق و فداكاري كمنظير به نظام، رهبري و مردم
محسن رضايي، عضو مجمع تشخيص مصلحت نظام هم در پيامي با تسليت حادثه پيش آمده، نوشت: «حقيقتا آيتالله رييسي در تمامي مسووليتهاي خود عاشقانه كوشيد و در خدمت به نظام مقدس اسلامي، فداكارانه انجام وظيفه كرد و بيترديد نام او در تاريخ پرافتخار ملت ايران جاودانه خواهد ماند. اينجانب كه سالها با ايشان مراودت داشته و طي سه سال اخير از نزديك در كنار ايشان بودم، عشق و فداكاري كمنظير به نظام، رهبري و مردم و تلاش خستگيناپذير ايشان را شاهد بودم.»
در راه خدمت به شهادت رسيد
احمد جنتي، دبير شوراي نگهبان و رييس وقت مجلس خبرگان رهبري نيز در پيامي نوشت: «شهادت رييسجمهور جهادي و انقلابي؛ خادمالرضا (ع) آيتالله آقاي حاج سيدابراهيم رييسي و همراهان ايشان در سالروز ميلاد حضرت ثامنالحجج «عليه آلاف التحيه و الثناء» اگر چه پاداش خدمات و تلاشهاي شبانهروزي ايشان نزد پروردگار متعال بود، ولي موجبات تاثر و تالم مردم ايران و آزادگان جهان كه دل در گرو نظام مقدس جمهوري اسلامي دارند را فراهم آورد. اين رييسجمهور خدوم و خستگيناپذير در تمام عرصههايي كه از ابتداي پيروزي انقلاب اسلامي به خدمتگزاري مشغول بود نمونه اتم و اكمل مديران انقلابي و ولايي بود و در امور محوله از هيچ كوششي دريغ نورزيد و با شهادت در راه خدمترساني به اين مرز و بوم به درجه رفيع شهادت نائل آمد»
صفاي باطن و شوق خدمتگزاري
علياكبر ولايتي، مشاور رهبري در امور بينالملل نيز در بخشي از پيام خود نوشت: «اينجانب سالهاي متمادي و طولاني از جمله در هيات امناي آستان مقدس حضرت صالح ابن موسي الكاظم (ع)، از نزديك افتخار آشنايي با آن شهيد بزرگوار، دكتر رييسي را داشته و از نزديك شاهد اخلاص، صفاي باطن و شوق خدمتگزاري او در تمام اين دوران بودم كه در مسووليتهاي مختلف متبلور بوده است و از دست دادن ايشان، ضايعه بزرگي خواهد بود.
تلاشهاي شبانه روزي همكارم شهيد دكتر حسين اميرعبداللهيان در سنگر وزارت خارجه كه بيترديد تلاش فراواني را در اين سالها از خود به نمايش گذاشت و ثمرات زيادي در حوزه ديپلماسي به ويژه در جبهه مقاومت به ارمغان آورد و همچنين امام جمعه محبوب، مردمي و ولايتمدار تبريز كه طي اين سالها شاهد كار و تلاش شبانهروزي و خستگيناپذير وي در رفع مشكلات و دغدغههاي مردم اصيل و غيرتمند خطه آذربايجان بودهايم تاسف برانگيز بوده است و البته تلاشها و ايثارگريهاي اين مجاهدان في سبيلالله در نزد خداوند و ائمه اطهار(ع) ثبت و ضبط خواهد ماند.»