روزنامه جام جم نوشت: «رکوردشکنی در حوزه واکسن ادامه دارد. دیروز با تزریق یک میلیون و ۱۲۰ هزار و ۶۷ دوز واکسن کرونا، رکورد تازهای در تزریق روزانه واکسن به ثبت رسید. اما خبرهای خوب به واردات محمولههای بزرگ واکسن و افزایش سرعت واکسیناسیون محدود نمیشود. در تازهترین اتفاق، رئیس جمعیت هلالاحمر از واردات ۱۰ میلیون دوز واکسن برای گروههای سنی زیر ۱۸ سال خبر داده است که واردات آن قفل مدارس را در دوران کرونا باز خواهد کرد.
محمدحسن قوسیانمقدم، دبیر کل و سخنگوی جمعیت هلالاحمر، از قوتگرفتن احتمال واردات ۱۰ میلیون دوز واکسن تکدوزی سوبرانا۲ و سینوفارم از کشورهای کوبا و چین گفت. به گفته او تمام اطلاعات برای واردات واکسنهای مناسب برای گروه سنی زیر ۱۸ سال آماده و تحویل سازمان غذا و دارو شده است و در صورت تایید این سازمان و صدور مجوز، با واردات یکی از این دو واکسن در مهرماه، واکسیناسیون گروه سنی زیر ۱۸ سال آغاز میشود؛ واکسیناسیونی که به احتمال زیاد تا نیمه آبان زمان خواهد برد اما بازگشایی مدارس را حتمی خواهد کرد.
رئیس جمعیت هلال احمر بهتازگی از واردات ۱۰ میلیون دوز واکسن برای افراد زیر ۱۸ سال گفته است. این واکسنها چه زمانی وارد میشود؟
ما اطلاعات مربوط به واردات واکسن افراد زیر ۱۸ سال را جمعآوری کرده، چند واکسن را انتخاب و اطلاعات آنها را به سازمان غذا و دارو داده و منتظریم تا آنها اطلاعات ما را بررسی و مجوز واردات را صادر کنند. سازمان در حال بررسی است و در صورتی که واکسنها را تایید کند، بلافاصله واردات را انجام میدهیم. برنامه این است که در صورت تاییدیه سازمان غذا و دارو در مهرماه، واکسن مناسب افراد زیر ۱۸ سال را به کشور وارد شود.
بنابراین میتوان گفت احتمال بازگشایی مدارس در آبان دور از ذهن نیست.
اگر واکسنهای پیشنهادی ما تایید شود و کارهای اداری هم بهموقع انجام و ارز خرید واکسنها هم تخصیص داده شود، در مهرماه واکسنها وارد و تا نیمه آبان هم واکسیناسیون افراد ۱۲ تا ۱۸ سال انجام میشود. اگر این اتفاقات روی دهد، مدارس بهزودی بازگشایی میشود.
تعداد واکسنهایی که مجوز مصرف برای افراد زیر ۱۸ سال را دارند، اندک است. واکسنهای پیشنهادی شما محصول کدام شرکت و کشورهاست؟
بله. تعداد محدودی واکسن تکدوزی در جهان وجود دارد که مجوز استفاده برای افراد زیر ۱۸ سال را دریافت کرده است. دو واکسن تکدوزی برای این گروه سنی، مد نظر ماست. یکی از آنها محصول مشترک ایران و کوباست (سوبرانا۲) که در کوبا روی افراد زیر ۱۸ سال آزمایش شده، نتایج آن هم مورد تایید و در این کشور هم مجوز مصرف اضطراری گرفته است. در ایران این واکسن به نام پاستوکووک شناخته میشود و در صورتی که مورد تایید سازمان غذا و دارو باشد، ما این واکسن تکدوزی را مستقیما از کوبا وارد میکنیم. واکسن دیگر هم واکسن تکدوزی سینوفارم است که در چین مورد استفاده قرار میگیرد و تا به حال بیش از ۱۰۰ میلیون دوز آن به شهروندان زیر ۱۸ سال این کشور تزریق شده است. این واکسنها مورد تایید بوده و اگر بخواهیم واکسنی برای این گروه وارد کنیم، همین دو واکسن است.
هماهنگیهای لازم در این خصوص در ستاد ملی مقابله با کرونا انجام شده است؟
تمام سیاستگذاریها یا برنامهریزیها درباره واردات واکسن در ستاد ملی مبارزه با کرونا اتخاذ میشود. جمعیت هلال احمر عضوی از زیرمجموعههای این ستاد است. در صورتی که مصوبهای از سوی ستاد ملی مبارزه با کرونا به تصویب برسد، ما موظف به اجرای آن هستیم. هیچ نهادی بدون مجوز ستاد ملی مبارزه با کرونا، واکسنی را به کشور وارد نمیکند و واردات هر واکسنی هم باید به تایید سازمان غذا و دارو برسد.
به این ترتیب میتوان گفت واردات واکسن به کار تیمی نیاز دارد.
درست است برای واردات واکسن، نه ما که مجموعهای از نهادها در کشور فعالیت میکنند، همه کارها به صورت تیمی انجام میشود و اگر هلال احمر واکسن مورد نیاز افراد زیر ۱۸ سال را وارد میکند، نمیتوان گفت که فقط جمعیت هلال احمر این واکسن را وارد کرده است، بلکه این مهم با همکاری نهادهایی مانند بانک مرکزی، سازمان غذا و دارو، وزارت بهداشت و درمان، وزارت خارجه و گمرک به نتیجه میرسد.
این روزها جمعیت هلال احمر حجم زیادی واکسن به کشور وارد کرده و به نظر میرسد بیش از گذشته فعال شده است. آیا سیاستهای واردات واکسن نسبت به چند ماه قبل تغییر کرده است؟
ما از ابتدای بحث واردات واکسن به همراه شرکتهای خصوصی و از فروردین امسال وارد بحث واردات واکسن کرونا شدهایم اما در روزهای ابتدایی موفق به واردات درصد کمی واکسن به کشور شدیم. دلایل مختلفی برای افزایش محمولههای وارداتی وجود دارد. یکی از آنها این است که در آن روزها بسیاری از کشورها خواهان خرید واکسن بودند و بنابراین کشورهای تولیدکننده، فروش واکسن را محدود کرده بودند و به هر کشور درخواستکنندهای میزانی از واکسن به فروش میرساندند. به اضافه این که در آن روزها کشورهای تولیدکننده نیز به شهروندان خود واکسن تزریق میکردند. علاوه بر این در داخل نیز تغییراتی در ماههای اخیر به وجود آمده است. رئیسجمهور شخصا برای واردات واکسن ورود کرد و از همه ارگانها و دستگاهها خواست تا با همکاری هم، مسیر واردات را آسان کنند. حالا دستگاههای زیرمجموعه دولتی موظفاند با همکاری هم در سرعتبخشی به واردات واکسن کمک کنند. این روزها بانک مرکزی با سرعت بیشتری ارز برای خرید واکسن در اختیارمان میگذارد و واردات هم با سرعت انجام میشود.
واردات واکسن که مانند دارو در گمرک با مشکل روبهرو نمیشود؟
در واردات واکسن به هیچ عنوان مشکلی با گمرک نداریم. ما واکسن را وارد میکنیم و همان جا در فرودگاه به وزارت بهداشت و درمان تحویل میدهیم. حتی یک ساعت هم معطلی برای واردات واکسن در گمرک نداریم.
شما قبلا گفته بودید که در انتقال وجه و خرید واکسن مشکل دارید. این مشکل را چگونه حل کردید؟
انتقال وجه در داخل با کمک بانک مرکزی راحتتر شده است. بعد از دریافت مجوز واردات از سازمان غذا و دارو و تایید قیمت واکسن، به بانک مرکزی فاکتورهای خرید را تحویل میدهیم. بعد محموله را تحویل میگیریم اما در بحث انتقال وجه در بخش جهانی، گشایشی برای خرید حاصل نشده است. ما بیشتر خریدهایمان را با صلیب سرخ انجام میدهیم و به دلیل تبادلاتی که با صلیب سرخ کشور چین داریم، با این کشور راحتتر میتوانیم مبادله انجام دهیم.
تا به حال چه میزان ارز برای خرید واکسن به هلال احمر تخصیص داده شده است؟
روند خرید واکسن به این شکل است که ما با تاییدیه سازمان غذا و دارو برای نوع و قیمت واکسن اقدام به واردات میکنیم. جمعیت هلال احمر پیشفاکتور خرید واکسن را تحویل بانک مرکزی میدهد و آنها میزان ارز را تخصیص میدهند. ما فقط پیشفاکتور را تحویل میدهیم و به امور مالی کاری نداریم. جمعیت هیچ سودی برای واردات واکسن دریافت نمیکند؛ چرا که ماهیت جمعیت هلال احمر انجام کارهای بشردوستانه است نه تجارت. ما برای خرید واکسن حتی تخفیف هم میگیریم.
با تخفیفی که از تولیدکننده میگیرید، قیمت یک دوز واکسن چقدر تمام میشود؟
همان طور که گفتم، مسائل مالی برای ما مهم نیست و جزو ملاکهای ما قرار ندارد. بنابراین حساب نمیکنیم که قیمت هر دوز واکسن چقدر است. زمانی که میگوییم ما تخفیف میگیریم، از ظرفیتهای صلیب سرخی استفاده میکنیم و اصلا بحث رقابت و این که در مقایسه با شرکت خصوصی یا خود وزارت بهداشت و درمان چقدر تخفیف میگیریم، مهم نیست. جمعیت هلال احمر در قالب انجام کارهای بشردوستانه واکسن را وارد میکند. قصد ما کمک به مردم است و واکسنی را میخریم که تولید روز است. نه مانند برخی شرکتهای خصوصی که ادعا میکنند از تولیدکننده واکسن تخفیف گرفتهاند اما واکسنی را که تنها یک یا دو ماه تاریخ مصرفش باقیمانده است، میخرند.
یعنی برخی شرکتهای خصوصی واکسنی را وارد میکنند که تاریخ مصرف آنها رو به اتمام است؟
برای سوددهی ممکن است این اتفاق بیفتد. برخی شرکتها به علت رقابتی که با هم دارند، ممکن است واکسنهای تخفیفداری را بخرند که تاریخ مصرفشان رو به پایان است. شاید آنها برای سود خود با قیمت ۱۵ تا ۲۰ دلار هم واکسنی را بخرند. آنها ممکن است واکسنی را وارد کنند که زیاد هم معتبر نباشد اما کیفیت واکسنهای خریداریشده برای هلال احمر مهم است و به همین دلیل از خود کشورهای تولیدکننده واکسن میخریم. البته شرکتهای خصوصی ممکن است با واسطه واکسن بخرند که این میتواند مشکلاتی را به همراه داشته باشد.
به این ترتیب آیا وعده واردات ۲۰ میلیون دوز واکسن در شهریور را عملی میکنید؟
تاکنون حدود ۱۲ میلیون و ۲۰ هزار دوز واکسن در شهریور وارد شده است. در هفته آخر این ماه نیز هم حدود ۱۰ میلیون دوز دیگر واکسن وارد میشود تا در مجموع حدود ۲۲ میلیون واکسن در شهریور وارد شده باشد. با این حساب مجموع واکسنهای وارداتی توسط جمعیت هلال احمر حدود ۴۰ میلیون دوز میشود.
برنامه واردات واکسن برای مهرماه چگونه است؟
برنامهریزی کردهایم که در این ماه نیز ۳۰میلیون دوز واکسن وارد کنیم.
این ۳۰ میلیون دوز ۱۰ میلیون دوز واکسن افراد زیر ۱۸ سال را نیز شامل میشود؟
بله. اگر سازمان غذا و دارو مدارک ما را تایید کند، بلافاصله واردات واکسن مناسب این گروه سنی را نیز آغاز میکنیم.
چقدر احتمال دارد سازمان غذا و دارو با واردات واکسن مناسب برای افراد زیر ۱۸سال موافقت کند؟
ما از خود کشور تولیدکننده واکسن میخریم و واکسن معتبر را هم با مجوز سازمان غذا و دارو وارد میکنیم. تا به حال هم سازمان غذا و دارو همکاری خوبی برای واردات واکسن با ما داشته است.
∎