کشتار دامهای مولد، زنگ خطر گرانی های مجدد را به صدا در آورده است
مدیریت ضعیف در بازار نهاده های دامی
چالش تامین خوراک برای دام و طیور همچنان ادامه دارد و خبرهایی از کشتار دامهای مولد به علت همین مساله اعلام شده است. این موضوع زنگ خطر گرانی های مجدد مواد پروتئینی را به صدا درآورده و این نگرانی ایجاد شده که پس از حذف گوشت قرمز و لبنیات از سبد غذایی بسیاری از خانوارها مرغ نیز از سفره ها حذف شود. مرغ تنها کالایی بود که تا نیمه دوم سال گذشته، مردم قادر به تأمین آن بودند، اما نرخ این ماده پروتئینی هم از زمستان سال گذشته و کمبود نهاده های دامی روند صعودی گرفت. طبق گزارش یک مقام مسئول در وزارت جهاد کشاورزی در حال حاضر ذخیره نهادههای دامی به 2.5 ماه رسیده است. این در حالی است که بر اساس آییننامهها و بخشنامههای ابلاغی موجود باید محصولات مختلف اساسی بهمیزان مصرف 6 ماه در انبارها ذخیره شوند تا در صورت بروز مشکل در واردات و تولید از آنها استفاده شود.
صاحبخبر - نوسانات شدید و سریع بازار نهادههای دامی و علوفه انتقاد فعالان بخش خصوصی را در پی داشته است. به عنوان مثال در حالی که هفته گذشته روی قیمت شیرخام بحث میشد نرخ هر کیلوگرم کلش ۲ هزار تومان بود اما در هفته جاری قیمت هر کیلوگرم کلش به ۴ هزار تومان رسیده است. فعالان این بازار می گویند دولت سیاستگذاری و برنامهریزی درستی در زمینه تأمین علوفه و خوراک دام نداشته و به همین دلیل موفق به مدیریت بازار این محصولات نشده است. به گفته آنها تخصیص ارز ۴۲۰۰ تومانی برای واردات نهادههای دامی و توزیع دولتی این نهادهها منجر به ایجاد رانتی بزرگ برای عدهای خاص شده و باقی دامداران را در تنگنا قرار داده است. کاهش واردات نهاده های دامی با نگاهی به فاصله زمانی اول فروردین سال 1400 تا 23 اردیبهشت ماه سال جاری، مشخص میشود که میزان واردات دانههای روغنی و کنجاله سویا، جو و ذرت در مجموع 53 درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش یافته است. بررسی تفکیکی این محصولات نیز نشان میدهد که میزان واردات جو 32 درصد، ذرت 68 درصد، کنجاله سویا 64 درصد و دانههای روغنی 51 درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش داشته است، و این درحالی است که در سال قبل نیز میزان واردات این محصولات در شکل مناسبی نبود و میزان واردات جو در سال 99 در مقایسه با مدت مشابه سال قبلی 55 درصد کاهش داشته است. حذف گلههای مرغ تخمگذار و دام به دلیل کمبود نهاده! بر اساس جدیدترین خبر از مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، مرغداران بهدلیل کمبود نهاده و قیمت کم تخممرغ اقدام به حذف گلههای مرغ تخمگذار کردهاند که منجر به کمبود این محصول در ماههای آینده میشود. همچنین خبرها حاکی از این است که شرایط موجود منجر به کشتار گاوهای شیری و تلیسه نیز شده است. جلال محمودزاده، عضو کمیسیون کشاورزی مجلس در این باره گفت: بهدلیل عدم تأمین بموقع و بهمیزان کافی نهادههای دامی در تولید گوشت مرغ و تخممرغ کشور دچار مشکلاتی شده است و بسیاری از واحدهای تولید تخممرغ مجبور به حذف گله خود شدهاند. وی با تأکید بر اینکه بسیاری از مرغداریهای پرورش مرغ گوشتی مجبور به تعطیلی واحدهای خود شدهاند، عنوان کرد: در زمان حاضر میزان تولید تخممرغ بهشدت کاهش پیدا کرده است. دولت برای جلوگیری از بروز مشکل در زمینه تأمین کالاهای اساسی در بازار باید ذخایر استراتژیک داشته باشد. این نماینده مردم در مجلس شورای اسلامی با ابراز اینکه "بر اساس آییننامهها و بخشنامههای ابلاغشده باید محصولات مختلف اساسی بهمیزان مصرف 6 ماه در انبارها ذخیره شوند تا در صورت بروز مشکل در واردات و تولید از آنها استفاده کنیم"، تصریح کرد: سازمان پشتیبانی و امور دام انبارها و سردخانههای بسیار زیادی دارد که میتواند از آنها برای ذخیره مرغ و تخممرغ استفاده کند، این سازمان در صورت تکمیل ظرفیت میتواند با معرفی بخش خصوصی بهعنوان مباشر خرید ذخیره استراتژیک را انجام دهد. وی با اعلام اینکه متأسفانه ذخیره استراتژیک کالاهای مختلف اساسی در کشور برای حدود 25 روز تا یک ماه کافی است، ادامه داد: کاهش میزان ذخیره استراتژیک اقلام اساسی مورد نیاز کشور باعث بروز مشکلاتی در آینده میشود. محمودزاده با تأکید بر اینکه سازمان پشتیبانی امور دام، وزارت صنعت، معدن و تجارت و وزارت جهاد کشاورزی مقصر کاهش میزان ذخایر استراتژیک کالاهای اساسی هستند به تسنیم گفت: دولت باید در روزهای پایانی خود میزان ذخایر کالاهای اساسی کشور را افزایش دهد تا دولت جدید دچار مشکلاتی نشود. کوتاهی در واردات علوفه فرهاد اکبری، رئیس هیأت مدیره اتحادیه سراسری دامداران ایران با ابراز نگرانی از این وضعیت گفت: کشتار دامهای مولد، هشدار مهمی است که شنیده نمیشود. وی ادامه داد: سوء مدیریت دولت در این باره و همچنین خشکسالی ها منجر به کمبود نهاده های دامی و از بین رفتن آنها شده است. اکبری ادامه داد: خشکسالی و عدم بارندگی در زمان رشد گندم و جو دیم منجر به عدم رشد این محصولات شد و در نتیجه علوفه هم ایجاد نشد بنابراین دامداران در تأمین علوفه خشبی نیز به شدت تحت فشار هستند. وی با بیان اینکه برخی استانها محدودیتهایی را در زمینه خروج علوفه خشبی به دیگر استانها اعمال کردهاند، گفت: در حال حاضر با کمبود شدید کلش، کاه، یونجه و سیلو در کشور مواجه هستیم و اگر چه میتوانیم نهادههای دامی شامل جو، ذرت و سویا را با قیمتهای بالاتر تأمین کنیم اما علوفه خشبی اصلاً یافت نمیشود. اکبری تاکید کرد که دولت با توجه به شرایط باید سیاست گذاری و اقدام به واردات علوفه میکرد که متأسفانه کوتاهی کرده است. راهکارهای کارشناسان برای مدیریت بازار عدم خام فروشی نهادههای دامی، عدم دخالت دولت در قیمت گذاری محصولات پروتئینی، تسهیلات ارزان قیمت جهت تأمین سرمایه در گردش به واحدهای تولیدی شناسنامه دار، بکارگیری کارشناسان متخصص و متعهد در بخشهای مهم دولتی، تسهیلات ارزان قیمت جهت به روز رسانی خطوط تولید کارخانجات خوراک دام و بازسازی واحدهای تولید شیر، گوشت و تخم مرغ از توصیه های مهم فعالان این حوزه برای ساماندهی این بازار است. در غیر این صورت پیش بینی می شود دولت آینده با چالشهای جدی در این زمینه رو به رو باشد.∎