روز نو :مراسم تحلیف ابراهیم رئیسی درحالی قرار است 14 مرداد حدود یک ماه دیگر برگزار شود که هنوز هیچ خبر قطعیای درباره چینش کابینه او منتشر نشده و همه چیز در حد حرفوحدیثها، شنیدهها و گمانهزنیهاست. خودش یک سامانه راهاندازی کرده و از مردم خواسته چهرههایی را که مناسب میبینند، برای انتصاب وزارت معرفی کنند. اگرچه خودش اعلام کرده قصد تشکیل یک دولت فراجناحی را دارد اما در بین گزینههایی که نامشان برای کابینه مطرح میشود، هیچ چهره اصلاحطلب یا حتی اصولگرای میانهرو یا نزدیک به دولت شنیده یا دیده نمیشود.
درباره نامزدهای معاوناولی نام سعید جلیلی، علی نیکزاد و مخبردزفولی به گوش میرسد که دو مورد آخری تکذیب شدهاند. نیکزاد با نقلقول غیرمستقیم دیگران و مخبر با اطلاعیه رسمی ستاد اجرائی فرمان امام. جلیلی هم هنوز مشخص نیست اوضاعش چگونه است. از زاکانی، محصولی و صولت مرتضوی هم بهعنوان گزینههای وزارت کشور یاد میشود. برای وزارت اطلاعات هم از سیدمحمود نبویان، نماینده تندروی مجلس که ریاست ستاد انتخاباتی رئیسی در مازندران را بر عهده داشت و از منتقدان برجام و از اعضای جبهه پایداری است یا مصطفی پورمحمدی دبیر شورای عالی جامعه روحانیت مبارز با سابقه تصدی وزارت کشور و دادگستری در دولتهای احمدینژاد و روحانی و علی عبدالهی، رئیس حفاظت قوه قضائیه نام برده میشود. گفته میشود که با امیردریادار سیاری هم برای گزینه وزارت دفاع صحبتهایی شده است. سایت جوانآنلاین هم از شنیدهشدن نام 10 نفر برای گزینه وزارت نفت خبر داده است.
ظریف و آذریجهرمی؟
علیمحمد نمازی، عضو شورای مرکزی حزب کارگزاران با اشاره به اینکه اولین اقدام آقای رئیسی که باید انجام شود، برچیدن تحریمهاست، گفته که بنابراین آقای رئیسی باید یک وزیر امور خارجه توانمند و مسلط به امور بینالملل و مناسبات بین کشورها انتخاب کند؛ در همین زمینه پیشنهاد من این است که آقای محمدجواد ظریف را در کابینه نگاه داشته و با سرعت به سایر امور هم رسیدگی کند. اما حضور علی باقریکنی، معاون امور بینالملل قوه قضائیه در نخستین دیدار دیپلماتیک ابراهیم رئیسی باعث شده که همه گمانهها درباره حضور او بهعنوان وزیر خارجه قوت بگیرد؛ آنهم درحالیکه قبلا تصور میشد امیرعبداللهیان گزینه وزارت خارجه است اما مشخص نیست به چه علت یکباره او از روی میز گزینهها کنار رفت و این نام باقریکنی بود که شنیده میشد. ابراهیم رئیسی علی باقریکنی را به این کمیته «تطبیق متن نهایی توافق احتمالی ایران و گروه ۱+۴» معرفی کرده و خواستار حضور آنها در جریان مذاکرات کنونی برجام شده است. از وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات هم پرسش شده که آیا در دولت آتی حضور دارد یا نه؟ چراکه پس از دیدارش با سیدابراهیم رئیسی، بهعنوان رئیسجمهور منتخب، این گمانهزنیها مطرح شد که وی قصد حضور در دولت سیزدهم را دارد اما او گفته: چنین پیشنهادی نه به من شده و نه صحبتی هم درباره این موضوع شده است و این بحثها واقعیت ندارد. در روزهای گذشته وزرای روحانی بهترتیب با ابراهیم رئیسی دیدار کردهاند که درباره برخی از آنها شائبههایی مبنی بر رایزنی برای حضور در دولت آتی مطرح شده است. این درحالی است که به نظر میرسد این دیدارها جنبه رسمی و ارائه گزارش عملکرد در راستای آشنایی رئیسجمهور آینده با وضعیت حوزههای مختلف کشور دارد بااینحال جلال میرزایینکو، نماینده سابق مجلس گفته که ما بهعنوان جریان اصلاحطلبی نباید انتظار داشته باشیم که رئیسی کابینه فراجناحی تشکیل دهد و این اشتباه است. آیتالله رئیسی باید با تشکیل کابینه برای بهبود وضعیت معیشتی مردم گام بردارد، زیرا زندگی شخصی همه ما تابع رویکردها و تصمیمات دولت است. حسین مظفر، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و فعال سیاسی اصولگرا نیز دراینباره تأکید دارد: «بسیاری از اصلاحطلبهای ما اصولگرا هستند و خیلی از اصولگراهای ما اصلاحطلب هستند و اینطور نیست که همه اصلاحطلبان بیدین و همه اصولگرایان متحجر و عقبمانده باشند. ما اصلاحطلب اصولگرا یا اصولگرای اصلاحطلب زیاد داریم. نگاه آقای رئیسی باید اینطور باشد که کسانی که دل در گرو نظام دارند و ارزشهای نظام و قانون اساسی و نظام ولایی را قبول دارند، باید مورد استفاده قرار گیرند».
درباره حضور برخی از نمایندگان در کابینه رئیسی هم اماواگرهای زیادی وجود دارد، درحالیکه جلال میرزایینکو گفته است که اگر در ترکیب کابینه رئیسی، مطالبات طیف مجلس برآورده نشود، شاهد شکلگیری رقابت بین طیف رئیسی و قالیباف خواهیم بود اما برخی از میان خود اصولگرایان گویا چندان موافق حضور مجلسیها در کابینه نیستند. با توجه به اینکه دو نفر از نمایندگان فعلی رقیب انتخاباتی رئیسی بودهاند، در صورت حضورشان در کابینه، بحثهایی مانند سهمخواهی نامزدهای پوششی رنگ واقعیت به خود خواهد گرفت. از سویی برخی دیگر هم معتقدند که کوچ از مجلس به دولت برای نمایندهای که از مردم برای چهار سال حضورش در پارلمان رأی گرفته، صورت خوشی ندارد و جنبه منفعتطلبی و نگاه ابزاری به قدرت را در جریان اصولگرایی تقویت میکند. سایت مشرق در مطلبی در ارتباط با چینش کابینه رئیسی نوشته بود که با توجه به حضور طولانیمدت رئیسی در دستگاه قضا، به احتمال زیاد و بهطور طبیعی او با بسیاری از مدیران کارآمد، انقلابی و توانمند بدنه میانی دولت و دیگر نهادهای اجرائی آشنایی اولیه ندارد. سایت اصولگرای مشرق پیشنهاد کرده که رئیسی از چهرههای جوان انقلابی بهجای مدیران کارآزموده قدیمی استفاده کند، برای همین لازم دیده که توضیح دهد: «هرچقدر آشنایی چندینساله از سوابق و عملکرد مدیران در دستگاه قضائی برای انتخاب در پستهای حساس قضائی، ضروری است اما در دولت و بهویژه در پستهایی مانند معاون وزیر و مدیرکل، لزوما شاخصه مثبتی قلمداد نمیشود. چه بسیار افراد کارآمد، انقلابی، جوان، مردمی و خوشسابقهای در بدنه اجرائی کشور وجود دارند که در حلقه آشنایان و اطرافیان جناب رئیسی و جریانات نزدیک به ایشان، نمیگنجند. لازم است سازوکاری برای شناسایی این افراد در نظر گرفته شود». در آخر هم به فشارهای سهمخواهانه اشاره کرده و نوشته بود که هرچند جریانات سهمخواه قدرتطلب در حال اعمال فشارهای سنگین هستند، باید برای رفع این فشارها تدابیری جدی اندیشید.
جواد آرینمنش، چهره سیاسی اصولگرا، هم دیروز در پاسخ به این سؤال که آیا پیشبینی میکنید کابینه رئیسی اصولگراست یا فراجناحی؟ به خبرآنلاین گفته: فراجناحیبودن اگر به مفهوم استفاده از نیروهای اصلاحطلب باشد، کمی بعید به نظر میرسد. من معتقدم آقای رئیسی با دست باز کابینه را بچینند و از همه سلایق اصولگرایی در کابینه او حضور داشته باشند؛ چون به هر حال اصولگرایان یک طیف وسیعی شدهاند؛ از آقای لاریجانی تا جریان پایداری و انصار حزبالله یک طیف گستردهای از مجموعه اصولگرایان هستند که سلایق مختلفی را در بر میگیرند. حسن رسولی هم با اشاره به اینکه پیشبینی خاصی از کابینه رئیسی ندارم؛ اما گفته اگر بخواهم پیشنهادی به آقای رئیسی بدهم، به ایشان خواهم گفت از چهرههای مجربتر جریان اصولگرا مثل آقای لاریجانی، مهندس باهنر و افرادی در این سطح و رده استفاده کنند؛ بهویژه اینکه معاون اول، هماهنگکننده همه بخشهاست و باید از دانش، آگاهی و مهارت مدیریتی فرابخشی و عمومی برخوردار باشد.