«دن شاپیرو»، سفیر سابق آمریکا در فلسطین اشغالی امروز جمعه در حساب کاربری خود در توییتر فهرستی از اولویتهای دولت «جو بایدن»، رئیسجمهور آمریکا ارائه و تصریح کرده ایران و برجام جزو اولویتهای نخست او نیست.
شاپرو نوشته جو بایدن با بیشترین اضطراری ملی و اولویتهای فوری از زمان ریاست جمهوری روزولت به این سو کارش را آغاز کرده است. او نوشته برخی از این موارد اضطراری توسط دولت پیشین او ایجاد شدهاند و برخی حاصل نیروهای نیروهای بیرونی بودهاند.
او سپس نوشته است: «بایدن در سراسر دوران انتخابات و دوران انتقال قدرت و از ۲۰ ژانویه به این سو به روشنی مشخص کرده اولویتهایش چه هستند. او گفته که این اولویتها مسائلی هستند که مردم آمریکا او را برای رسیدگی به آنها انتخاب کردهاند و بر اساس همینها او را مورد قضاوت قرار خواهند داد.»
شاپیرو در ادامه نوشته اولویتهای داخلی بایدن، رسیدگی به وضعیت شیوع کرونا، عرضه بسته کمک اقتصادی، رسیدگی به بحران نژادپرستی سیستماتیک و تشکیل دولتی با محوریت مبارزه با تغییرات جوی است.
به نوشته شاپیرو، در سطح برونمرزی هم اولویتهای بایدن را احیای ائتلاف آمریکا با ناتو، بازگرداندن رهبری آمریکا در مسائل فراملی (کووید-۱۹؛ مسائل جوی، پناهندگان و مسائل منع اشاعه)، چالش جهانی چین و سیاستهای روسیه تشکیل میدهد.
او نوشته است: «هر کدام از اینها چالش یک نسل است. بایدن باید همه آنها را با هم حل کند. خاورمیانه کماهمیت نیست. اسرائیل کماهمیت نیست. البته، به مسئله ایران توجه زودهنگام خواهد شد، اما آنها به اندازه آن اضطرارها و مسائل فوری در صدر اولویتها قرار ندارند.»
مقامهای دولت «جو بایدن»، رئیسجمهور آمریکا در روزهای گذشته اعلام کردهاند که قصد دارند آمریکا را به توافق هستهای برجام بازگردانند.
با وجود این، دولت جدید آمریکا هنوز ساز و کار خود برای بازگشت به توافق هستهای را مشخص نکرده. اعضای تیم بایدن در اظهاراتی مبهم میگویند قصد دارند از بازگشت به برجام به عنوان مبنایی برای «قویتر و طولانیتر کردن» توافق هستهای استفاده کنند.
با آنکه واشنگتن طرفی بوده که توافق هستهای را نقض کرده و از آن خارج شده است دولت آمریکا میگویند بازگشت به برجام منوط به این است که جمهوری اسلامی ایران گامهایی را که در واکنش به نقض عهد آمریکا برداشته به عقب برگرداند.
جمهوری اسلامی ایران تصریح کرده که با توجه به آنکه واشنگتن طرفی بوده که توافق را نقض کرده و کاهش تعهدات تهران در واکنش به اقدام غیرقانونی آمریکا انجام شده هر گامی از سوی تهران بعد از رفع تحریمها صورت خواهد گرفت.
آمریکا اردیبهشتماه سال ۱۳۹۷ با نقض تعهداتش از این توافق مورد تأیید شورای امنیت سازمان ملل متحد خارج شد. ایران تا یک سال بعد از خروج آمریکا به طور کامل تعهداتش در توافق هستهای را اجرا کرد و به کشورهای اروپایی که وعده جبران آثار این خروج را میدادند برای عمل به تعهداتشان فرصت داد.
یکسال بعد که دولتهای اروپایی نتوانستند به وعدههایشان عمل کنند تهران اعلام کرد طبق مفاد مندرج در توافق هستهای طی چند گام تعهداتش در توافق هستهای را کاهش خواهد داد.
ایران از آن زمان اعلام کرده الزامی برای رعایت محدودیتهای مندرج در برجام در زمینه غنیسازی، میزان ذخائر اورانیوم و تحقیق بر روی سانتریفیوژهای پیشرفته ندارد. تهران علاوه بر این کار بر روی یک خط مونتاژ جهت ساخت اورانیوم فلزی را هم از سر گرفته است.
جمهوری اسلامی ایران گفته همه این گامها بازگشتپذیر هستند و چنانچه واشنگتن به برجام برگردد ایران نیز این اقدامات را به عقب برخواهد گرداند.
∎