به گزارش ایرنا، با گسترش خریدهایی که بر مبنای تبلیغات ماهواره ای شکل می گیرد، پرونده‌های کلاهبرداری نیز در این زمینه افزایش یافته است. بسیاری از کاربران بدون بررسی اعتبار فروشگاه های عرضه کننده کالاهای تبلیغاتی اقدام به پرداخت می‌کنند و همین موضوع زمینه سوءاستفاده را فراهم کرده است. گفته شده بیشتر شکایت‌ها مربوط به فروشگاه‌های جعلی است، کالاهایی با قیمت پایین‌تر از بازار تبلیغ می‌کنند پس از دریافت پول یا کالا ارسال نمی‌شود یا کالای بی‌کیفیت و متفاوت به دست خریدار می‌رسد.

روایتی از اعتمادهای شکسته

برای بسیاری از شهروندان، ماجرا با یک لینک، یک آگهی وسوسه‌کننده یا پیامی از یک نام آشنا آغاز شده است؛ لحظه‌ای عادی در میان روزمرگی‌ها که ناگهان به تجربه‌ای تلخ تبدیل می‌شود، برخی می‌گویند تصور نمی‌کردند یک خرید ساده اینترنتی یا یک سرمایه‌گذاری کوچک، به خالی شدن حساب بانکی‌شان ختم شود.

یکی از شهروندان تهرانی از تجربه‌اش در این زمینه می‌گوید: تبلیغات پر زرق و برق یک سرویس قابلمه خارجی با طراحی خاص و البته قیمت پایین وسوسه‌ام کرد تا پس از چندین بار مواجهه تصمیم به خرید کنم، قمیت با شکل و شمایل و توضیحات در بازار متورم کنونی البته کمی شک برانگیز بود اما تبلیغات گسترده مجازی و اعتماد به بسترهای فروش و تبلیغات باعث شد دل را به دریا بزنم و به سرشماره تبلیغی که از سرشماره های مرسوم تبلبغاتی مخابراتی بود عدد خواسته شده برای این مورد کالا را پیامک بزنم.

روز بعد از سوی یکی از اپراتورهای فروش شرکت فروشنده با یک شماره تلفن ثابت تماس گرفته و با بازاریابی خاص در مورد محصول، توضیحاتی مفصل از تبلیغ موجود ارائه شد و در نهایت مبلغ مورد نظر را به همراه هزینه ارسال به مبلغ یک میلیون و ۷۵۰ هزار تومان به شماره کارت بانکی رسمی به نام «پ.ر» واریز کردم. اپراتور از من خواست فیش واریزی را به شماره همراهی که اعلام شد در پیام رسان روبیکا ارسال کنم، پس از انجام این اقدامات تاییدیه ارسال از سوی این سرشماره اعلام شد که تا یک هفته محصول به دست من می‌رسد.

علیرغم این که کالا باید از تهران ارسال می‌شد زمان از یک هفته گذشت و تماس‌های مکرر من فایده‌ای نداشت، غافل از اینکه در دام افتاده ام آن هم برای فردی که هرگز فکرش را نمی‌کرد یک روز در کوزه بیفتد. تماس ها همه پاسخ داده اما هر سری وعده ۲ روز تا سه روز دیگر داده و بهانه هم، شلوغی و ترافیک در ارسالی ها اعلام می شد.

وی که همچنان متعجب از اینکه چگونه در دام این شیادان گرفتار شده است، می‌گوید: عاقبت خیاط در کوزه افتاد، شاید از همان لحظات اول ماجرا متوجه شدم در دام کلاهبرداری افتادم اما نمی خواستم باور کنم و باورش برایم سنگین بود تا اینکه صبرم به سر رسید و لحنم با اپراتور تغییر کرد و در نهایت به تهدید معرفی و شکایت به فتا و رسانه‌ای کردن ماجرا رسیدم اما با کمال تعجب اپراتور از اینکه خبرنگارم و مطلب را در فضای مجازی نشر می‌دهم یا حتی شکایت می‌کنم غافلگیر نشد، دست و پایش را گم نکرد و خیلی بی شرمانه و در لفافه گفت هرکاری می خواهید بکنید.

بعد از این بود که شماره ام بلاک شد از تماس و پیامک و شبکه‌های مجازی، تازه به فکرم رسید سری به گوگل یا به اصطلاح موتورهای جستجو بزنم و کمی در مورد سرشماره هایی که دستم بود و نام «پ.ر» در میان داده های اینترنت بگردم که دیدم ای دل غافل، شکایت و کامنت در این زمینه فراوان است و من بی خبر. نام یک خواهر و برادر به عنوان رسمی کلاهبردار؛ میخکوبم کرد، تازه متوجه شدم تبلیغات بسیاری از کالاهای دیگر از کتونی و لباس گرفته تا ساعت و زیورآلات همگی به همین شماره حساب ختم می‌شود.

پس از تهدید به رسانه‌ای کردن و شکایت نهایتا پس از یک هفته یک بسته کوچک حاوی ۲ قابلمه و یک ماهیتابه معمولی یک نفره برای من ارسال شد. شواهد را برای مراجعه به فتا جمع کردم، اما انبوه کامنت‌های شکایت از چند سال قبل تاکنون و نرسیدن به نتیجه، از مراجعه ناامیدم کرد.

اینکه چگونه با وجود ثبت نام و آدرس شرکت فروشنده بر روی برگه ارسال پستی، برخورداری از شماره حساب بانکی رسمی، شماره تلفن های همراه موجود در شبکه های اجتماعی داخلی و سرشماره های تبلغیاتی رسمی مخابراتی این خواهر و برادر همچنان رسما به کلاهبرداری خود ادامه می دهند جای تعجب دارد.

با یک حساب سرانگشتی با حجم عظیم تبلیغات مربوط به این کلاهبرداران اگر روزانه یک‌هزار نفر از کشور هرکدام میانگین کالایی به ارزش یک میلیون تومان سفارش دهند روزانه در خوش بینانه‌ترین حالت ممکن، یک میلیارد تومان به حساب این شخص واریز می شود در حالی‌که هیچ کالایی ارسال نمی شود.

از این روش های کلاهبرداری که بگذریم فضای آنلاین و غیرحضوری، مسیرهای کلاهبرداری بسیاری را بر روی سوءاستفاده کنندگان همواره کرده است که تنها راه مقابله گویا هوشیاری بیشتر و آگاه سازی مردم برای دوری از ضربه کلاهبرداران و آشنایی با انواع شگرد و دام های آنان است.

رایج ترین راه‌های فیشینگ شیادان

فیشینگ و سرقت اطلاعات بانکی یکی از رایج‌ترین روش‌های ارسال لینک‌های جعلی بانکی است. قربانی با ورود اطلاعات کارت بانکی در صفحات تقلبی عملا اطلاعات خود را در اختیار کلاهبرداران قرار می‌دهد و حساب او خالی می‌شود. این روش اغلب از طریق پیامک، ایمیل یا شبکه‌های اجتماعی انجام می‌شود.

کلاهبرداری با وعده سرمایه‌گذاری سریع

برخی افراد با تبلیغ سودهای غیرواقعی در بازارهایی مانند ارز دیجیتال یا طرح‌های سرمایه‌گذاری، کاربران را جذب می‌کنند. پس از واریز پول، دسترسی به سایت یا کانال مربوطه قطع می‌شود و سرمایه افراد از بین می‌رود.

سوءاستفاده از هویت افراد در شبکه‌های اجتماعی

در این روش، کلاهبرداران با هک یا ساخت حساب‌های جعلی به نام دوستان و آشنایان از مخاطبان درخواست پول می‌کنند. بسیاری از قربانیان به دلیل اعتماد به نام یا تصویر آشنا، بدون بررسی صحت موضوع پول ارسال می‌کنند.

توصیه‌های پلیسی

هیچ نهاد رسمی از طریق پیامک حاوی لینک از مردم درخواست اطلاعات بانکی نمی‌کند براین اساس باید نسبت به پیامک‌هایی که درخواست ورود به لینک دارد، بی توجه بود. از آن‌جایی که یکی از مهم‌ترین شگردهای مجرمان سایبری استفاده از درگاه‌های پرداخت جعلی است و این درگاه‌ها از نظر ظاهری شباهت زیادی به درگاه‌های رسمی بانک‌ها دارند باید دقت کرد تا در دام شیادان گرفتار نشد چرا که در این روش اطلاعات کارت شهروندان سرقت می‌شود. همچنین پلیس بارها توصیه کرده از پرداخت هرگونه وجه پیش از تحویل کالا خودداری کرده و به آگهی‌های با قیمت غیرمنطقی و پایین‌تر از عرف بازار مشکوک شوند.

گسترش فضای مجازی و افزایش استفاده عمومی از شبکه‌های اجتماعی و بسترهای اینترنتی، تبلیغات و فروش انواع کالاها و خدمات در کانال‌ها و صفحات مختلف پای بسیاری از مشتریان حضوری بازارها را به این بازارهای مجازی کشانده است تا جایی‌ که روزانه بسیاری از اقلام مصرفی مردم از طریق همین خریدهای مجازی انجام می شود تا هم در وقت هزینه شود هم از تخفیفاتی که بسیاری از آنها لحاظ می کنند بهره برده باشند با این حال باید چندین نکته کلیدی را در خریدهای آنلاین رعایت کرد؛ خودداری از خرید در صفحات و فروشگاه‌های ناشناس، عدم اعتماد به لینک‌های ارسال‌شده در پیامک یا شبکه‌های اجتماعی، وارد نکردن اطلاعات کارت بانکی و رمزهای خود در صفحات نامطمئن، اطمینان از معتبر بودن طرح‌های مختلف قبل از هرگونه سرمایه‌گذاری، براین اساس افزایش آگاهی عمومی و دقت کاربران می‌تواند بخش بزرگی از کلاهبرداری‌های اینترنتی را کاهش دهد.