به گزارش خبرنگار اجتماعی پانا، 21 تیرماه از سوی طرفداران محیط زیست در سراسر جهان روز بدون کیسههای پلاستیکی یا همان نایلکس نامگذاری شده است. آمارهای متفاوتی نیز درباره میزان مصرف کیسههای پلاستیکی در ایران منتشر شده که همه آنها حاکی از مصرف بالای این محصول در کشور است.
ارتقای سطح آگاهی مردم در زمینه زیان های بهداشتی و محیط زیستی استفاده از کیسه های پلاستیکی از جمله اهداف مهم نامگذاری روز بدون نایلکس است.
مصرف روز افزون مواد پلاستیکی، ظروف پلیمری و نایلکس که مشکلات بهداشتی، زیستمحیطی، اقتصادی و اجتماعی بسیاری را در پی دارد به الگوی نامناسبی برای خانوادههای ایرانی و شهروندان تهرانی تبدیل شده که به دلیل عدم بازیافت پسماندهای ناشی از این مواد و طولانی بودن فرایند تجزیه پذیری تهدیدی برای سلامتی مردم و محیط زیست کشور تلقی می شود.
بر اساس آمار موجود، میزان پلاستیک تولیدی در ایران بیش از 17 هزار تن در سال تخمین زده شده که این رقم معادل 500 تن در روز می شود و هر فرد تهرانی به طور متوسط روزانه سه پلاستیک را وارد چرخه محیط زیست می کند. پلاستیک دارای ماندگاری بیش از 300 سال است و به دلیل تجدید ناپذیر بودن، ذرات سبک آن با وزش باد جا به جا می شوند و همین جا به جایی مشکلات بهداشتی فراوانی را برای محیط زیست ایجاد می کند.
در کلانشهر تهران نیز روزانه ۷۵۰۰ تن زباله تولید می شود و از این مقدار در شبانه روز هزار تن پسماند پلاستیکی در تهران تولید می شود. این در شرایطی است که صرفه جویی یک کیسه پلاستیکی در هفته توسط هر خانوار ایرانی میتواند از مصرف حدود یک میلیارد کیسه پلاستیکی در سال جلوگیری کند.
کیسههای یکبار مصرف اعم از پلاستیکی و کاغذی، خطرات بسیاری را برای محیط زیست به همراه دارند که این خطرات تنها محدود به حجم بالای دفن این زبالهها در خاک نبوده بلکه شامل منابع اولیه در تولید آنها، جابهجایی و به ویژه بازیافت و پیامدهای ناشی از انجام طی این مراحل میشود. کیسههای پلاستیکی یکبار مصرف نیز عوامل شناخته شده و موثر در ایجاد اختلال در اکوسیستم و بروز حوادثی چون سیل بر اثر گرفتگی لولههای فاضلاب هستند.
براساس مصوبه شورای شهر تهران، شهرداری تهران مکلف به اقدامات علمی و اجرایی درباره کاهش و جایگزینی مواد تجدیدپذیر به جای کیسههای پلاستیکی و ظروف یکبار مصرف است اما اینکه شهرداری تهران چقدر در زمینه کاهش مصرف کیسه های پلاستیکی و جایگزینی آنها با محصولات کم خطرتر موفق بوده جای سوال دارد.
شهرداری تهران نیز برای چهارمین سال متمادی برنامههایی را برای هفته بدون نایلکس (20 تا 26 تیرماه) جهت کاهش استفاده از کیسهها و ظروف یکبار مصرف پلاستیکی در نظر دارد.
در عین حال بسیاری از کشورها استفاده از کیسه های پلاستیکی محدود و یا ممنوع شده و قوانین سختی برای این مساله در نظر گرفته شده است به طوری که بنگلادش نخستین کشوری بود که در سال 2002 استفاده از کیسههای پلاستیکی را ممنوع کرد. این کشور به دنبال سیل ویرانگر سال ۱۹۸۸ میلادی و به دلیل این که کیسههای پلاستیکی با بستن راه فاضلابها عامل اصلی شدت یافتن سیلاب بودند، خسارات چشمگیری دید.
به هر حال دانستن این موضوع که استفاده از کیسه های پلاستیکی چقدر می تواند برای محیط زیست و سلامت ما خطرآفرین باشد، می تواند در استفاده ما از این محصولات اثرگذار باشد، بنابراین ما نیز باید سهم خود را در استفاده کمتر از کیسه های پلاستیکی ادا کنیم که می توانیم در خریدهایی که نیاز به کیسه نایلونی ندارد، کیسه ای نگیریم و بدانیم کیسه های پارچه ای و ظروف گیاهی جایگزین مناسبی برای کیسه ها و ظروف یکبار مصرف هستند.