به گزارش ایرنا، این منطقه که امروز عنوان شهرستان را بر دوش میکشد در گذشتهای نهچندان دور بیشتر حاشیهای سبز میان کرج و هشتگرد بود اما اکنون در آستانه فصلی تازه از هویت شهری و توسعه قرار گرفته است.
چهارباغ را بسیاری با عنوان «شهر گل پامچال ایران» میشناسند؛ شهری که گل در آن فقط یک محصول نیست بلکه بخشی از هویت و فرهنگ مردمانش است؛گلخانههای گسترده، مزارع صیفی و سبزی، باغهای میوه و تولیدات متنوع کشاورزی، چهارباغ را به یکی از ظرفیتهای مهم تأمین محصولات کشاورزی استان البرز بدل کرده است.
خاک حاصلخیز، آب وهوای مناسب و پیشینه باغداری از مزیت های این منطقه برای توسعه کشاورزی مدرن و گردشگری کشاورزی به شمار می رود.
اواخر دهه ۸۰ بود که در تقسیمات کشوری، ۲روستای مهدی آباد، ملک آباد و شهرک مسکن مهرابریشم به شهر چهارباغ الحاق شد؛ مناطقی که فاصله آنها با مرکز شهر چهارباغ بین سه تا چهار کیلومتر است و اراضی کشاورزی، باغ ها، گلخانه ها حد واسط این مناطق با هسته مرکزی چهارباغ قدیم است.
طرح جامع؛ بزرگترین اتفاق تاریخ چهارباغ
" سید جعفر موسوی"، شهردار چهارباغ، از رویدادی سخن میگوید که آن را «بزرگترین خدمت به چهارباغ در تاریخ این شهر» میداند؛به گفته او، مطالعات طرح جامع شهر چهارباغ از سال ۱۳۹۸ آغاز شد و هفته گذشته ابلاغ شد؛ اتفاقی که پس از سالها انتظار، چارچوب توسعه آینده شهر را مشخص کرده است.
در قالب این طرح، ۴۰۰ هکتار به محدوده شهر الحاق شد؛ محدودهای که مساحت شهر را از ۷۰۰ هکتار به یک هزار و ۱۰۰ هکتار رساند؛ این الحاق بهویژه برای چهار محله کمبرخوردار مهدیآباد، ملکآباد، شهرک ابریشم و چهارباغ قدیم اهمیت ویژهای دارد؛ محلههایی که عمده املاک آنها قولنامهای بوده و سالها با مشکلات حقوقی و خدماتی دستوپنجه نرم میکردند.
شهردار چهارباغ تاکید میکند که اراضی ۴۰۰ هکتاری که الحاق شده بیشتر سنددار است و امکان بازسازی و اخذ جواز فراهم شده است؛ این موضوع درآمد شهر را تا افق ۱۴۱۵ تضمین میکند و جهش سریعی در درآمدزایی ایجاد خواهد کرد.
او معتقد است این تحول، گره بسیاری از مشکلات زیرساختی از جمله آسفالت، احداث پارک و خدمات شهری را باز خواهد کرد.
چهارباغ؛ باغشهری با هویت سبز
در بافتهای الحاقی همچون گلستانها، بوستانها و الهیه که برخی از آنها از دهه ۱۳۵۰ دارای اسناد تفکیکی با قطعات یک هزار و۲۰۰ متر مربعی تا پنج هزار متری بوده اند اکنون ساختوسازها شکل گرفته و مالکان برای اخذ مجوز به شهرداری مراجعه میکنند؛این فرایند علاوه بر ایجاد نظم شهری، ارزش افزودهای برای مدیریت شهر به همراه دارد.
موسوی میگوید: ما چهارباغ را شهر گل و گیاه و باغویلا طراحی کردهایم، در هیچ جای چهارباغ به جز شهرک ابریشم، تراکم بیش از پنج طبقه نداریم.
به گفته او در محدوده چهارباغ قدیم نیز جمعیتپذیری کاهش یافته و باغها حفظ شدهاند تا چهارباغ همچنان باغشهر و ریه تنفسی استان البرز باقی بماند؛ حتی خیابانبندیها نیز با نگاه باغمحور طراحی شدهاند.
پیچیدگیهای یک شهرستان تازهتاسیس
چهارباغ تنها پنج سال است که به شهرستان تبدیل شده و همین مسائله چالشهای اداری و مدیریتی متعددی ایجاد کرده است؛ مسیرها و جادههایی که از میان شهر میگذرند، گاه در اختیار چند دستگاه اجراییهستند؛ از راهداری تا شهرداری و سایر نهادها. خرابی آسفالت بخشی از خیابانهای اصلی و فرعی و مسیرهای دسترسی به این شهر از مهمترین گلایه های مردمی است.
شهردار توضیح میدهدکه مسیر دسترسی به چهارباغ از سمت علیخانسلطان تا راهآهن در اختیار راهداری است، بخشی دیگر در اختیار شهرداری و چند کیلومتر جلوتر دوباره محدوده شهری است؛ این پراکندگی مدیریت را پیچیده کرده است.
او از تلاش برای تعامل با دستگاهها خبر میدهد و میگوید طرحی برای اختصاص ۵۰ میلیارد تومان جهت ترمیم و ساماندهی معابر به شورای اسلامی شهر چهارباغ ارائه خواهد شد اما هزینهها نیز سنگین است؛ هر تن آسفالت چهار میلیون تومان هزینه دارد و با یک تن فقط هفت مترمربع آسفالت میشود.
بازآفرینی شهری
یکی از تحولات مهم، گسترش محدوده بازآفرینی شهری چهارباغ است؛ محدودهای که پیشتر ۲۰ هکتار بود، اکنون به ۱۰۶ هکتار افزایش یافته و مطالعات فاز دوم آن در حال انجام است.
در این محدوده، استخر و فرهنگسرا احداث شده و برنامههایی برای ساخت خانه جوان و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در دست اقدام است.
شهردار چهارباغ میگوید: زمین از سوی شهرداری تامین میشود و ساخت توسط نهاد بازآفرینی انجام خواهد شد تا در اختیار آموزشوپرورش و ورزش و جوانان قرار گیرد.
خدمات اداری و دستگاههای مستاجر
بیش از ۱۵ اداره شهرستان چهارباغ همچنان مستأجر شهرداری هستند و این از مهمترین چالش های این شهرستان نوپا به شمار می رود؛ برخی ادارات مانند کمیته امداد، شرکت گاز و آبفا در حال استقرارند اما دارایی، تأمین اجتماعی و ثبت اسناد هنوز در چهارباغ مستقر نشدهاند.
شهرداری زمینهایی برای احداث ساختمان اداراتی مانند دادگستری، هلال احمر و منابع طبیعی واگذار کرده است تا هویت اداری شهرستان تثبیت شود.
ارتقای امنیت و احیای کرامت اجتماعی
چهارباغ که زمانی به تاریکی و کمبود روشنایی شهره بود، امروز روشنتر شده و این روشنایی به گفته شهردار احساس امنیت را به شهر بازگردانده است.
یکی از اقدامات شاخص سال های اخیر ساماندهی محور ملکآباد ـ سلطانآباد ـ عربآباد است؛ منطقهای که زمانی محل تجمع معتادان متجاهر بود که با احداث ساختمان سهطبقه اداره امور مواد مخدر، راهاندازی مرکز بازپروری معتادان و استقرار کلانتری اکنون وضعیت آن از «قرمز حاد» به «زرد رو به سبز» رسیده است.
شهردار چهارباغ با اشاره به صحنهای از گذشته میگوید: امروز دیگر حتی یک معتاد در منطقه مذکور نیست.
به گفته او، این اقدام نهتنها امنیت اجتماعی را افزایش داده بلکه ارزش املاک منطقه نیز رشد چشمگیری داشته است.
ظرفیتهای کشاورزی، گردشگری و ورزشی
چهارباغ با گلخانههای وسیع و تولید گلهای زینتی، ظرفیت تبدیل شدن به قطب گردشگری گل و جشنوارههای فصلی را دارد؛توسعه صنایع تبدیلی، بستهبندی محصولات کشاورزی و ایجاد بازارچههای دائمی میتواند زنجیره ارزش این بخش را تکمیل کند.
در حوزه گردشگری و ورزش نیز وجود مجموعههایی همچون دهکده المپیک، نزدیکی به محورهای ارتباطی استان و طبیعت باغی منطقه، فرصتهایی کمنظیر برای جذب گردشگر ورزشی و طبیعتگردی چهارباغ فراهم کرده است.
بودجه و چشمانداز منابع شهر
امسال بودجه مدیریت شهری چهارباغ ۷۰۰ میلیارد تومان است؛ اعتباری که صرف پروژههایی چون تکمیل خانه ملت، بازار روز ابریشم، ساخت زائرسرا در مشهد، احداث پارکهای جدید، مناسبسازی و آسفالت معابر و آمادهسازی اراضی الحاقی خواهد شد.
شهردار امیدوار است با اجرای برنامههای پیشبینیشده تا سال آینده اتفاقات بزرگی در حوزه زیرساخت و خدمات شهری رخ دهد.
چهارباغ؛ میان چالش و امید
چهارباغ امروز شهری است در میانه مسیر؛ شهری با چالشهای مدیریتی، زیرساختی و اداری اما با ظرفیتهای کمنظیر کشاورزی، گردشگری و اجتماعی؛ شهری که میخواهد باغشهر بماند اما همزمان رشد کند؛ گلهایش را حفظ و در عین حال، خیابانهایش را آسفالت و روشن کند. اگر طرح جامع بهدرستی اجرا شود و تعامل میان دستگاهها به ثمر بنشیند، چهارباغ میتواند نهتنها ریه تنفسی البرز بلکه الگویی از توسعه متوازن میان طبیعت، کشاورزی و شهرنشینی باشد؛ شهری که در آن کودکان به جای دیدن آسیب، باغ و گل ببینند و آینده را در روشنایی جستجو کنند.
شهرستان چهارباغ بیش از ۱۰۰ نفر جمعیت دارد که افزون بر ۸۰ درصد این جمعیت در محدوده شهری زندگی می کنند.