«میرقاسم مومنی» تحلیلگر مسائل قفقاز در تشریح دلایل تشدید نزاع روسیه و آمریکا بر سر اوکراین در گفتوگو با خبرنگار ایلنا اظهار کرد: مسئله تنش روسیه با آمریکا و اروپا فراتر از پرونده اوکراین است. توجه داشته باشید که رئیس جمهور روسیه در زمان تدوین دکترین امنیت ملی خود اعلام کرد که کشورهایی که در گذشته زیر پرچم شوروی سابق بودهاند به نوعی خط قرمز مسکو به حساب میآیند و نباید اوضاع به سمت و سویی برود که نفوذ از جانب غرب در آنها زیاد شود. روسها معتقدند ناتو به هیچ وجه نباید پشت مرزهای این کشور قرار بگیرد و به همین دلیل بود که صراحتاً دیدیم ارتش این کشور در سال ۲۰۰۸ به آبخازیا و اوستیای جنوبی حمله کرد. در شرق اوکراین هم زمانی که اوضاع در این کشور به هم ریخت شاهد بودیم که روسها شرق این کشور را به اشغال خود درآوردند و به نوعی آنجا را خط قرمزشان اعلام کردند.
وی ادامه داد: روسها از قدیمالایام بحث زمینگیر کردن دولتهایی که قصد دارند با غرب کار کنند را در دستور کار خود قرار دادند که در این میان بلاروس و قزاقستان و حتی مولداوی هم شاهد دخالت مستقیم روسها بود. مسکو معتقد است اگرچه برخی از کشورها پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی از سوی آنها به رسمیت شناخته شده است، اما قرار نیست که آنها به دامان ایالات متحده بروند و منافع مسکو را مورد هدف قرار دهند. بر همین اساس کرملین به هر ترتیب که شده نمیگذارد اوکراین و حتی سایر کشورهای مورد نظر روسیه به سمت غرب بروند. بسیاری معتقدند که روسیه ممکن است به صورت نظامی و سخت به اوکراین حمله کند اما از نظر من ممکن است ضربه زدن به اوکراین توسط روسها نظامی نباشد. مسکو میتواند با طراحی یک کودتا، اوضاع اوکراین را به نفع خود رقم بزند و پس از آن با تشدید خروجی این کودتا، اوضاع را به سمت و سویی ببرد که لازم باشد در کییف حضور نظامی داشته باشد.
این کارشناس مسائل سیاسی تصریح کرد: به عنوان مثال آنچه که در قزاقستان دیدیم یکی از همین سناریوها بود؛ چراکه اساساً یک واقعه داخلی در این کشور به وجود آمد که باعث شد مردم به خیابانها بریزند و پس از آن روسها وارد میدان شدند. توجه داشته باشید که اوکراین بسیار مهمتر از مسائل مرزی برای روسیه و اروپا است؛ چراکه بحث امنیت بلندمدت در میان است. به نظرم ایالات متحده اگر بخواهد پرونده اوکراین را به شورای امنیت سازمان ملل متحد ببرد، روسها به راحتی میتوانند آن را وتو کنند اما در این میان اگر قرار باشد که اوکراین به ناتو بپیوندد، بدون شک روسیه به آن حمله خواهد کرد. مشابه این موضوع را در مورد پرونده قرهباغ با محوریت ارمنستان دیدیم. همه به یاد دارند که نیکول پاشینیان، رئیسجمهوری ارمنستان به دنبال آن بود که به سمت ایالات متحده برود اما در نهایت روسها پرونده قرهباغ را طوری به سمت خود چرخاندند که در نهایت پاشینیان به مسکو آمد و قرارداد صلحِ مطرح شده از سوی روسها را امضا کرد و به ارمنستان رفت.
وی در پایان خاطرنشان کرد: روسیه به هیچ وجه در مورد پیوستن اوکراین به ناتو کوتاه نخواهد آمد و در جهت دیگر هم باید توجه داشته باشیم که آمریکاییها سعی میکنند حلقه محاصره به دور روسیه را تنگتر کنند. توجه داشته باشید حتی اگر روسها به اوکراین حمله کنند باز هم آمریکا و اروپا اقدام به پیادهسازی نیروی زمینی در اوکراین نخواهند کرد؛ چراکه آنها توان شروع یک جنگ جدید در وضعیت کنونی را ندارند. بر همین اساس معتقدم آمریکاییها همانند آنچه که علیه ترکیه رقم زدند، برای روسیه هم در دستور کار قرار خواهند داد که آنهم زمینگیر کردن اقتصاد مسکو خواهد بود. آمریکاییها سعی میکنند موسسات مالی و اقتصادی روسیه را مورد هدف قرار دهند تا در نهایت موجهای بزرگ علیه آنها ایجاد شود و در نهایت پوتین را به سمت گوشه رینگ هدایت کنند. در این میان کرملین هم به خوبی میداند که اگر خیزشهای مردمی در داخل روسیه شکل بگیرد ممکن است بحث فروپاشی از درون اتفاق بیفتد که این دقیقاً همان نقطه ضعف روسها به حساب بیاید.
∎
نظر شما