جهان صنعت نیوز، فریبا پژوه، بغداد: دنیای سیاست در عراق در عین پیچیدگی، بسیار جوان است و به تبع همین جوانی، طغیانگر و پر خروش است.
در هر برهه زمانی و درآستانه هر انتخابات و یا با برخی فشارهای خارجی، جریانات و احزاب جدید سیاسی در این کشور متولد می شوند یا تغییر موضع و نام می دهند.
عصایب اهل حق، یکی از گروه های بزرگ تشکیل دهنده حشدالشعبی در عراق است. این گروه سال گذشته و در آستانه انتخابات مجلس عراق، به ائتلاف فتح پیوست و امروز چهارده نماینده در مجلس عراق دارد.
نعیم العبودی، رییس کمیسیون مخابرات پارلمان عراق و سخنگوی جنبش عصایب اهل حق، در گفت و گو با جهان صنعت نیوز تاکید می کند که عصائب حتی پیش از این دستور۱۰ ماده ای نخست وزیر عراق مبنی بر اصلاح روند حشدالشعبی و تثبیت این نهاد در بدنه نظامی و امنیتی عراق تصمیم گرفت که به عنوان یک حزب سیاسی همه روابط خود را با بخش های نظامی قطع کند.
العبودی در این گفت و گو می گوید که عراق فراموش نمی کند در زمان حمله داعش، ایران تنها کشوری بود که در کنار ما ایستاد.
همچنین بخوانید:
او همچنین می گوید که با حضور نظامی نیروهای نظامی آمریکایی در عراق مخالف است اما مشکلی با حضور مستشاران و مشاورین امنیتی خارجی و آمریکایی و روابط دیپلماتیک با آمریکا ندارد. در ادامه به گفت و گوی ما با این فعال سیاسی عراقی توجه فرمایید:
شما سخنگوی جنبش عصایب اهل حق، یکی از گروهای مهم حشد الشعبی هستید. تعریف شما از نیروهای حشدالشعبی، فعالیت ها و وابستگی های این گروه نظامی چیست؟
فلسفه تشکیل و همچنین فعالیت های حشد الشعبی را نمی توان در چند جمله خلاصه کرد. حشد الشعبی خلاصه اراده مردم عراق است که در قالب فتوای مرجعیت متبلور شده است.
درطول تاریخ عراق مرجعیت مامن و محل امن و رجوع برای مردم عراق بوده است. مرجعیت در این مساله یک تاریخ طولانی دارد. از سال ۱۹۲۰حوزه، نقش مهمی در مبارزه با بعثی های عراق و رژیم بعث داشته است.
در چند سال گذشته هم مرجعیت نقش مقتدرانه ای درمباره با تروریست ها و داعش داشته است. همه می دانند که مرجعیت دینی و فتوای مرجعیت نقش بزرگی در شناسنامه و هویت عراق دارد.
هرچند این گروه های نظامی که حشد الشعبی را تشکیل می دهند پیش از تشکیل حشد هم وجود داشتند و با نیروهای آمریکایی می جنگیدند و آنها نقش بزرگی در آزادی عراق داشتند، ولی برای مواجهه با داعش و تکفیری های تروریست ما به بسیج نیروی بزرگ مردم و حضور همه مردم نیاز داشتیم.
به همین دلیل و پس از فتوای آیت اله سیستانی گروه های زیادی از مردم برای مبارزه با تروریست ها مسلح شدند و به حشد الشعبی پیوستند.
تاکید می کنم که پیرزوی علیه داعش سه دلیل عمده و اصلی داشت. فتوای مرجعیت که به مردم انگیزه داد و مردم به فرمان و حکم جهاد به میدان آمدند. دلیل دوم وجود گرو های حشد الشعبی و گروه های مقاومت بود و همچنین مقاومت مردم عراق. دلیل سوم پیرزی بود.
نوع ارتباط و همکاری نیروهای حشدالشعبی با ایران چیست و ایران چگونه توانسته در مبارزه با داعش به عراق کمک کند؟
ما برای این ارتباط هیچ تصمیمی نگرفته ایم. ایرانی ها هم برنامه ریزی نداشته اند. ایران و عراق دارای روابط عمیق و ریشه داری هستند. روابط دو کشور شامل روابط عمیق تاریخی و فرهنگی و مذهبی است. همچنین ما بیش از ۱۰۰۰ کیلومتر مرز مشترک با ایران داریم.
این خود باعث گسترش ارتباط بین مردم دو کشور می شود. ایران در زمان محنت بزرگ و رنج مردم عراق در کنار آنها ایستاد و ما فراموش نمی کنیم وقتی که داعش به عراق حمله کرد ایران تنها کشوری بود که در کنارما ایستاد.
ایران با مشاوره های نظامی و به اشتراک گذاشتن تجربه هایش در این مبارزه به عراق کمک کرد. درمقابل این همه ما چه چیزی می توانیم به ایران بدهیم. جز اینکه در قبال این همه از آنها تشکر کنیم و در زمان مشکلات و سختی ها، در کنارایران بمانیم.
ما با جمهوری اسلامی همکاری های زیادی داریم. با آنها در بسیاری موارد اشتراک نظر و البته اختلاف نظر داریم و آنها به اختلاف نظرات ما احترام می گذارند.
پس ازحمله آمریکا به عراق و سقوط صدام، بخش عمده ای از نیروهای نظامی ائتلاف به رهبری آمریکای از عراق خارج شدند ولی این کشور هنوز پایگاه های نظامی در خاک عراق دارد. نظر شما درباره حضور نیروهای امریکایی و تاثیرحضورشان در عرصه سیاست عراق چیست؟
این موضوع باید روشن شود که آمریکایی ها به عراق برای براندازی حکومت عراق کمکی نکردند. صدام بخشی از ابزار قدرت آمریکا در منطقه بود و خاور میانه بود.
صدام اولین مامور ایالات متحده در منطقه بود. در دهه ۹۰ میلادی، چهارده استان عراق به دست مردم از دست صدام آزاد شد اما چه اتفاقی افتاد؟ صدام با حمایت و اجازه آمریکا به مردم حمله کرد و قیام مردم را سرکوب کرد.
اگر آمریکایی ها از صدام حمایت نمی کردند مردم عراق خود، سال ها پیش از سال ۲۰۰۳ صدام را از حکومت ساقط می کردند.
اذعان می کنم که در حال حاضر آمریکا در عراق نفوذ دارد و موثر است و در تصمیم گیریهای سیاسی عراق هم تاثیر دارد. ولی عراق از یک جریان و طیف خاص تشکیل نشده است.
بعد از خروج نیروهای آمریکایی دولت عراق کاملا فرو ریخت. به این دلیل که تغییر به وسیله مردم عراق به وجود نیامده بود. ولی الان ما در حال برداشتن گام های مثبت برای تشکیل حکومت هستیم.
البته حکومت عراق مانند یک کودک نوپا است و به کمک های بین المللی و همکاری با سازمانهای بین المللی و روابط با کشورهای اروپایی و آمریکا نیاز دارد.
به نظر شما آیا پایگاههای نظامی آمریکادر عراق باید بمانند یا نیروهای آمریکایی باید از خاک عراق خارج شوند؟
نیروهای نظامی آمریکایی باید به طور کامل از خاک عراق خارج شوند. البته داشتن روابط دیپلماتیک با ایالات متحده هیچ اشکالی ندارد. ولی حضور نیروهای نظامی آنها در خاک عراق را نمی پذیریم.
امروز عراق نیروی نظامی منظمی دارد. ارتش عراق دومین ارتش قوی در منطقه است و ارتش نیروهای نظامی در عراق در شجاعت بی نظیر هستند.
ولی همین ارتش عراق بعد از حمله داعش، نتوانست از موصل،صلاح الدین، انبار و قسمت هایی از دیالی و کرکوک دفاع کند و از دست داعش گریخت؟
حالا شرایط تغییر کرده و عراق دومین ارتش قوی در منطقه است. هیچ کشور و گروهی نمی تواند عراق را تهدید نظامی کند. ممکن است ما با تهدیدات امنیتی رو به رو باشیم ولی هیچ تهدید نظامی عراق را با خطر مواجه نمی کند. البته شاید حکومت عراق به مستشاران و مشاورین نظامی و امنیتی خارجی نیاز داشته باشد و ما مشکلی با حضور مستشاران و مشاورین امنیتی خارجی و آمریکایی نداریم.
در چند ماه گذشته شرایط در منطقه ملتهب شده است. موضع شما نسبت به شرایط موجود چیست و در صورت به وجود آمدن هر نوع تنش در منطقه واکنش شما چه خواهد بود؟
موضع الحشد شعبی در قبال مسایل نظامی وابسته به موضع رسمی ارتش عراق و موضع رسمی حکومت عراق است. ولی اگر روزی درگیری علیه ایران در منطقه صورت بگیرد حتی نمی توان این سوال را از کشورهای منطقه کرد که شما طرفدار کدام طرف هستید و از کدام طرف حمایت می کنید چرا که در آن شرایط همه منطقه درگیر جنگ می شود.
به همین دلیل عراق تلاش می کند تا با افزایش فعالیت های دیپلماتیک از تنش ها در منطقه بکاهد. هر نوع تنشی یک باخت تمام عیار برای همه منطقه و کشورهای حاشیه خلیج فارس خواهد بود و به همین دلیل ما همه تلاشمان را برای جلوگیری از هر تنش منطقه ای خواهیم کرد.
البته باید توجه داشت که به لحاظ مسایل عاطفی ما طرفدار کشور همسایه و مسلمان خود خواهیم بود. ما هرگونه تحریم را علیه ایران رد می کنیم و از آن حمایت نمی کنیم. برای اینکه ما طعم تحریم را پیشتر چشیده ایم. ما همواره از دولت عراق خواسته ایم که از تحریم ها علیه ایران حمایت و تبعیت نکند.
گروه عصایب اهل حق که شما سخنگویی آن رابر عهده دارید پیشتر بخشی از صدریون بود. هرچند شما از جریان صدر منشعب شده اید اما می خواهم بدانم نظر شما درباره رفتار سیاسی مقتدا صدر چیست و شما روابط خود را با حشد الشعبی و صدریون چطور تنظیم کرده اید؟
باید تاکید کنم که ما صدری بوده و هستیم و همچنین ما روابط استراتزیک با جمهوری اسلامی ایران داریم. ولی یک مساله و ملاحظه مهم در این میان وجود دارد.
گاهی گفته می شود سید مقتدی صدر به سعودی نزدیک شده است. این خلاف واقعیت است. هرچند نظر ما در برخی از مسایل با صدریون متفاوتت است ولی به اعتقاد ما سید مقتدی صدر به خاطر مسایل مذهبی نمی تواند مقابل حشد الشعبی بیاستد.
صدریون حدود ۵۰۰۰ هزار نفر عضو مستقل در حشد الشعبی دارند. آنها به صورت انفرادی در جنگ با داعش بوده اند. البته باید تاکید کنم که آقای صدر تلاش می کند تا استقلال خودش را حفظ کند.
نباید فرموش کنیم که صدریون یک گروه مذهبی شیعه هستند که حوزه های علمیه ریشه های عمیقی دارند. مقتدی صدر و حامیانش دریک منطقه سیاسی جابه جایی هایی دارند و بازی می کنند ولی نمی توانند مرز ها جا به جا کند.
در چند هفته گذشته، نخست وزیر عراق طی دستوری ۱۰ ماده ای ادامه مسیر اصلاح روند حشد و تثبیت این نهاد در بدنه نظامی و امنیتی عراق شد. نظر شما درباره این دستور نخست وزیر چیست؟
ما از این تصمیم نخست وزیر حمایت کرده و می کنیم. حتی پیش از این دستور تصمیم گرفتیم که به عنوان یک حزب سیاسی همه روابط خود را با بخش هاس نظامی قطع کنیم.
همانطور که نخست وزیر دستور داد ما معتقدیم که گروه حشد الشعبی نباید تبدیل به بخشی از ارتش عراق شود و باید استقلال و هویت خودش را حفظ کند ولی همه سلاح هایی که در اختیار حشد الشعبی است در مالکیت دولت عراق است.
این سلاح ها متعلق به دولت عراق است که در اختیار حشد الشعبی قرار گرفته است. سلاح های حشد الشعبی توسط رییس الوزرا کنترل می شود.
حشد الشعبی به همه تصمیم هایی که توسط نخست وزیر گرفته می شود احترام می گذارد و از آنها پیروی می کند.
نظر شما